Лінкі ўнівэрсальнага доступу

Анкета на лета. Івонка Сурвіла: «Хачу, каб памяталі, што была, жыла і моцна любіла Беларусь»


Івонка Сурвіла, 2018 год

У летнім праекце Свабоды мы прадстаўляем анкеты цікавых і вядомых людзей. Сёньняшняя рэспандэнтка — старшыня Рады Беларускай Народнай Рэспублікі Івонка Сурвіла.

Хто гэта?

Старшыня Рады Беларускай Народнай Рэспублікі (з 1997 году), грамадзкая і палітычная дзяячка беларускай эміграцыі, мастачка, мовазнаўца. У 1958–1965 гадох працавала ў беларускай рэдакцыі гішпанскага Нацыянальнага радыё, з 1969-га — у бюро перакладаў пры Фэдэральным урадзе Канады. У 1974 годзе была абраная старшынёю Беларускага Інстытуту Навукі і Мастацтва ў Канадзе. У 1989 годзе арганізавала канадзкі Фонд дапамогі ахвярам Чарнобылю ў Беларусі і заставалася яго кіраўніцай да 1997 году.

1. Калі вы адчувалі найбольшае ў жыцьці шчасьце?

Паколькі слова «шчасьце» звычайна ўключае паняцьці ўдзячнасьці і задавальненьня, паспрабую адказаць на гэтае пытаньне вось так. Найбольшае ў жыцьці шчасьце адчувала ў Мадрыдзе, дзе мы з мужам рабілі беларускія радыёперадачы і дзе нарадзіліся нашы дзяўчаткі — Ганя і Паўлінка. Адчула падобнае шчасьце, калі пасьля паўстагодзьдзя жыцьця на чужыне прыляцела ў 1992 годзе ў Менск.

Івонка Сурвіла выступае са сьвяточнай прамовай падчас сьвяткаваньня стагодзьдзя БНР. 23 сакавіка 2018 году
Івонка Сурвіла выступае са сьвяточнай прамовай падчас сьвяткаваньня стагодзьдзя БНР. 23 сакавіка 2018 году

2. Які ваш найбольшы страх?

Перажыўшы ў дзяцінстве траўму вайны, страхаў я маю дасюль шмат. Вельмі цаню жыцьцё і таму баюся ўсяго, што можа яго перарваць. Гэта адчуваю і адносна Беларусі. Моцна перажывала чарнобыльскую бяду. Цяпер малю Бога, каб абараніў наш народ ад «саюзных дзяржаваў».

3. Які ваш самы раньні ўспамін?

Самы раньні ўспамін — бляск сонца над Нёманам. Але найшчасьлівейшыя ўспаміны з раньняга дзяцінства ў мяне з Засульля, дзе жылі мае дзяды. Цьвіце сад, сьвеціць сонца, пяе певень, а на стале — аладкі са сьмятанаю.

4. Якая рыса вам найбольш не падабаецца ў сабе?

Ёсьць (здаецца, француская) прыказка, якая радзіць не хваліцца сваімі дрэннымі рысамі: «Пра іх раскажуць вашы найлепшыя сябры».

5. Якая рыса вам найбольш не падабаецца ў іншых?

Вельмі не люблю няшчырасьці і неапраўданых амбіцыяў.

Івонка Сурвіла, архіўнае фота
Івонка Сурвіла, архіўнае фота

6. Якая ў вас была самая няёмкая сытуацыя ў жыцьці?

Няёмкія сытуацыі часта здараюцца, калі чалавек ня ведае звычаяў краіны, куды прыехаў, а людзі, ня ведаючы звычаяў краіны, зь якой ён прыехаў, ня здольныя асэнсаваць ягоныя паводзіны. Такое часам здаралася і ў мяне.

7. Якая ў вас ёсьць самая дарагая вам рэч?

Здымкі, абразы, беларускія кнігі, мастацкія вырабы — за жыцьцё назьбіралася вельмі шмат «самых дарагіх» мне рэчаў. Цяжка сказаць, што зь іх найдаражэйшае.

8. Якую б вы хацелі мець супэрздольнасьць?

Думаю, што прыгадзілася б у працы аратарская «супэрздольнасьць»... Але таксама хацелася б мець і іншыя «супэрздольнасьці», якіх ня маю. Прыкладам, музычную.

9. Што робіць вас няшчаснай?

Грубая сіла, усякага роду гвалт, разьюшанасьць. Ня зношу нават крыку і сварак.

10. Якая ў вас самая непрыгожая звычка?

У дзяцінстве грызла ногці.

Старшыня Рады БНР Івонка Сурвіла выступае ў Брытанскім парлямэнце. 21 сакавіка 2018 году
Старшыня Рады БНР Івонка Сурвіла выступае ў Брытанскім парлямэнце. 21 сакавіка 2018 году

11. Якую вы маеце заганную прыемнасьць?

Заганная прыемнасьць, мусіць, не была б для мяне прыемнасьцю.

12. У каго вам найбольш хацелася б папрасіць прабачэньня і чаму?

Усё жыцьцё старалася быць справядлівай, нікога не пакрыўдзіць. Хаця брат дасюль наракае, што выйшла замуж... Але за гэта прасіць прабачэньня ня буду.

13. Найлепшы пацалунак у вашым жыцьці?

За мае доўгія гады жыцьця было іх, магчыма, некалькі.

14. Найбольшае ў жыцьці расчараваньне?

Найбольшым расчараваньнем быў прыход да ўлады А. Лукашэнкі, тады, калі мы спадзяваліся, што незалежная Беларусь хутка станецца нармальнай эўрапейскай дзяржавай.

15. Калі б вы маглі нешта зьмяніць у мінулым жыцьці, што б гэта было?

Нарадзіла б яшчэ двое дзетак...

Івонка Сурвіла, архіўнае фота
Івонка Сурвіла, архіўнае фота

16. Калі б вы маглі трапіць у мінуласьць, дзе б вы хацелі апынуцца?

Хацела б апынуцца ў 1960 годзе ў Мадрыдзе.

17. Калі вы былі найбліжэй да сьмерці?

Падчас вайны — у Беларусі, ва Ўсходняй Прусіі, на Балтыйскім моры. Магчыма, таксама ў бежанскім лягеры ў Даніі, дзе памерла мая сястрычка Прадслава, зь якой я ляжала ў шпіталі ў адным ложку.

18. Якая адна рэч павысіла б якасьць вашага жыцьця?

Калі б не памёр муж Янка.

19. Ваша найбольшае дасягненьне?

Стварэньне Канадзкага фонду дапамогі ахвярам чарнобыльскай катастрофы ў Беларусі.

20. Што вам не дае спаць па начах?

Пагроза незалежнасьці Беларусі.

21. Што б вы хацелі, каб пра вас памяталі?

Што была... жыла... і моцна любіла Беларусь.

Камэнтаваць тут можна праз Facebook. Нам таксама можна напісаць на адрас radiosvaboda@gmail.com

XS
SM
MD
LG