Лінкі ўнівэрсальнага доступу

Аляксей Дзікавіцкі

аўторак 10 сьнежань 2019

Архіў
сьнежань 2019
пан аўт сер чац пят суб няд
25 26 27 28 29 30 1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31 1 2 3 4 5

«Nazareth» больш няма

«Са смуткам паведамляем, што з-за хваробы лёгкіх Дэн Маккафэрці (нарадзіўся ў Шатляндыі ў 1946 годзе) вымушаны спыніць сваю працу,» — гаворыцца ў паведамленьні на афіцыйнай старонцы «Nazareth».

Ці істотная гэта падзея? Ці варта пісаць пра гэта? Канешне, «Назарэт» гэта не «Аэрасьміт» ці «Бон Джові», таму і ў мэдыях факт сыходу Дэна Маккафэрці на пэнсію ня надта асьвятляецца. Але я перакананы, што для мільёнаў аматараў творчасьці «Назарэт», у тым ліку і шматлікіх беларусаў, гэта важная інфармацыя. Для мяне асабіста — дакладна. Натуральна, можна пісаць пра роспач фанатаў ды пра тое, што «рок-музыка згубіла...», але лепей ня так... Лепей узгадаць, колькі радасьці і сапраўдных хардрокавых эмоцыяў прынесьлі нам гэтыя спадары зь невялікага шатляндзкага мястэчка Дамфэрмляйн...

Такім чынам, 1973 год, альбом «Loud’n’Proud» і першы гіт — This flight tonight. Песьня чужая, але выкананая так, што арыгінал (што, зрэшты, рэдка здараецца), як кажуць, адпачывае.



І ў гэтым жа годзе яшчэ адзін несьмяротны гіт, але ўжо аўтарскі — Broken Down Angel (альбом «Razamanaz»).



Праз два гады — сапраўдны выбух у выглядзе найбольш, бадай, пасьпяховай назарэтаўскай кружэлкі «Hair of the dog». У гэтым альбоме няма слабых кампазыцыяў. А гэты голас... Безь яго няма гурту «Назарэт». Паслухайце хаця б песьню «Miss Misery»



Цяжка паверыць, што запісвалася ўсё тады без аніякіх кампутарных «падцяжак».

1975 стаўся для «Назарэт» пераломным перадусім з-за вялікага камэрцыйнага посьпеху альбому «Hair of the dog». У гэтым жа годзе легендарны Рычы Блэкмар, які толькі разьвітаўся з Deep Purple, запрашае Маккафэрці далучыцца да свайго новага праекту «Рэйнбоў», але шатляндзец нечакана адмаўляецца. «Дзякуй, але я ўжо граю ў гурце і гэты гурт — „Назарэт“», — кажа ён Блэкмару.

Як гэта звычайна бывае, знайшоўшы адпаведны саўнд, які прыносіць посьпех (для Назарэт гэта быў несумненна «Hair of the dog»), гурты працягваюць у гэткім жа стылі запісваць чарговыя кружэлкі. Але не Маккафэрці і каманда. Два наступныя альбомы «Close enough for rock’n’roll» i «Play’n’the game» (абодва — 1976) ня толькі розьняцца паміж сабою, але і зусім не падобныя да пасьпяховага «Hair of the dog».



Чаму ж было не працягваць у стылі «Hair of the dog» ды зарабіць кучу грошай? У размове са Свабодай у 2005 годзе Дэн Маккафэрці так адказаў на гэтае пытаньне:

Карэспандэнт: «Найбольш пасьпяховы альбом «Hair of the dog» Nazareth запісалі ў 1975 годзе — моцныя кампазыцыі, вельмі добры, прагрэсіўны гук і непраўдападобна моцны вакал Дэна Маккафэрці зрабілі гэтую кружэлку «плятынавай». Мяне заўсёды цікавіла, чаму шатляндцы не запісалі, так бы мовіць, працяг гэтага альбому, з падобным гучаньнем, песьнямі, як гэта робіць шмат хто, каб дасягнуць яшчэ большага камэрцыйнага посьпеху. Тут увогуле варта адзначыць, што Nazareth увогуле ня маюць падобных адзін да другога альбомаў — гэта тычыцца нават тых, што былі запісаныя ў тым самым годзе.

Маккафэрці: «Ведаеце, мы ня хочам стаць сумнымі. Мы проста граем тое, што падабаецца нам, і гэта заўсёды быў галоўны крытэрый. Ці нам падабаецца гэта? Так, тады запішам. Я таксама люблю музыку, хаджу ў краму і купляю дыскі іншых выканаўцаў. І некаторыя гурты запісваюць, як напрыклад Eagles, частку адзін, Eagles частка два, і гэтак далей, дык мяне такая музыка не цікавіць — гэта ж сумна! Мы хацелі, каб нашыя прыхільнікі „расьлі“ разам з намі — дарэчы так у большасьці выпадкаў і было. На шчасьце».


Я таксама рос разам з «Назарэт» і, як мне падаецца, заўсёды іх разумеў.

Чарговыя кружэлкі гурту ўсё болей зьдзіўлялі фанатаў. Прыкладам, «The fool Circle» для большасьці зь іх стаўся зусім незразумелым. Аднак жа з пэрспэктывы часу цяжка спрачацца з тым, што гэта — выбітны альбом. І, што цікава, упершыню на ім зьявіліся тэксты на палітычныя тэмы (Dressed to kill), ну і, канешне, незабыўная баляда «Let me be your leader»...
http://www.youtube.com/watch?v=O5N-aLHaJRQ

Сярэдзіна 90-х гэта пэўны заняпад у творчасьці шатляндцаў, але ўжо ў 1989 годзе выходзіць кружэлка «Snakes’n’laders» з гітом «Animals», якая ізноў вяртае «Назарэт» у першыя шэрагі хард рокавай гвардыі.



Наступныя дзьве дэкады прынесьлі яшчэ тры студыйныя і два канцэртныя альбомы, у якіх кожны аматар творчасьці гурту несумненна знойдзе шмат цікавага.



Цікава і тое, што сам Дэн Маккафэрці, нягледзячы на парады лекараў, да апошняга не хацеў адмовіцца ад канцэртаў. Апошні раз Вялікі Голас Року выйшаў на сцэну ў Швэйцарыі тыдзень таму, але змог прасьпяваць толькі тры песьні...

Такім чынам канчаецца гісторыя гурту, які не пратрымаўся доўга ў першай абойме сусьветнай рок-музыкі. Але ў краінах былога СССР, у тым ліку і ў Беларусі, шатляндзкую чацьвёрку заўсёды ставілі ў адзін шэраг з Led Zeppelin, Deep Purple ці Black Sabbath, бо... Насамрэч ніхто ня ведае чаму так сталася. Можа яны нам былі ў нечым блізкія?

Ёсьць яшчэ маленькая надзея на тое, што атрымаецца выдаць новую, апошнюю кружэлку, якая, паводле неафіцыйнай інфармацыі, ужо музыкамі «Назарэт», прынамсі часткова, запісаная.

«So you wanna be a rock’n’roll star
Just listen now to what I say
Get yourself an electric guitar
and take some time and learn to play»

Nazareth, Telegram part II
Канцэрт Deep Purple 2000 году

Памёр Джон Лорд — выбітны брытанскі музыка і кампазытар, шматгадовы клявішнік легендарных хард-рокераў «Дып Пёрпл». Лорд (поўнае імя Jonathan Douglas нарадзіўся ў 1941 годзе ў Англіі), марыў быць акторам.

Няма такога аматара хард року, які ня ведаў бы арганнага пачатку кампазыцыі «Child in time» з выдадзенага 42 гады таму альбому «Deep Purple In rock». Так, перадусім гэтая песьня вядомая вандроўкай па высокіх рэестрах вакаліста Яна Гілана, але лордаўскі арган маркі «Хаманд» (адмыслова для яго перароблены пры ўдзеле адмыслоўцаў з фірмы ды самога музыкі) ... без яго гэтай кампазыцыі папросту не было б.

Альбом стаў клясыкай хард року, але яшчэ за год да ягонага выхаду Джон Лорд спрабаваў накіраваць свой гурт зусім у іншы бок — дастаткова паслухаць мала зразумелы тады для аматараў цяжкай музыкі альбом «Concerto for Group and Orchestra» (1969).

Пасьля таго, як клясыку ў выкананьні рок-гурта слухачы ды сябры па гурце ўспрынялі ня надта каб аптымістычна, Лорд сьціпла прызнаў, што рацыю меў ягоны калега па «Пёрпл» Рычы Блэкмар, які насуперак клявішніку настойваў каб кіравацца ў бок больш цяжкіх гукаў. Аднак хто ж не пачуе клясычных матываў у сола Лорда практычна ў кожным альбоме Дып Пёрпл з удзелам Джона Лорда. Чаго вартыя толькі «Burn», «Perfect Strangers», «The House of Blue Light». Дарэчы з апошняй кружэлкай, якую шмат хто з аматараў творчасьці гурту недаацэньвае, зьвязаная цікавая гісторыя. Гэты дыск быў першым альбомам Пёрпл, які выйшаў у СССР і памятаю, якое гэта было пачуцьцё — трымаць новенькую вінілавую кружэлку з запісам «варожай» музыкі, што афіцыйна зроблены ў «саўку». Але не гэта галоўнае. Паслухайце ўважліва, колькі там партыяў клявішных інструмэнтаў! Няма іншага такога альбому. Кажуць, што ў часе працы над «The House of Blue Light», які меўся паўтарыць ашаламляльны посьпех папярэдняй кружэлкі «Perfect Strangers», у гурт вярнуўся стары канфлікт Гілан—Блэкмар, з-за чаго вядомы сваім цяжкім характарам Рычы Блэкмар адмовіўся дапісваць свае партыі і іх (партыі знакамітага блэкмараўскага «стратакастэра») запісаў Джон Лорд, але... на сваім аргане!



Лорд ніколі не змагаўся за лідэрства ў гурце, а калі пасьля распаду «Пёрпл» (1976) яго запрасіў далучыцца да яшчэ нікому невядомага тады гурту Whitesnake малады тады яшчэ былы калега па Deep Purple Дэвід Кавэрдэйл, Лорд пагадзіўся, заявіўшы пры гэтым, што ў гэтым гурце «гатовы быць проста фонам».

Фонам Джон Лорд, натуральна, ніколі не быў. Ён часта вёў канцэрты «Пёрпл» і акрамя сваіх геніяльных сола з бясконцым выкарыстоўваньнем фрагмэнтаў улюбёнага Баха ды тузіна іншых кампазытараў, размаўляў з публікай, анансаваў чарговыя кампазыцыі. Дый цяжка было не зьвярнуць увагу на саліднага спадара з правага боку сцэны, з даўгімі прамымі валасамі і, амаль заўсёды, у цёмных акулярах. Можа мне так толькі падаецца, але ён неяк не пасаваў сваім выглядам, спосабам трымацца, да ўласнай «тусоўкі».

Дарэчы, калі ў 80-я ў Беларусь прыйшла мода на сонечныя «акуляры-кропелькі», з найчасьцей прыклееным да іх сэрцайкам у колерах італьянскага сьцягу, шмат хто казаў, што ўяго акуляры меанавіта «як у Лорда».

Цікавы момант здарыўся напрыканцы 1993 года калт «Пёрпл» выправіўся ў сусьветнае турнэ ў падтрымку свайго апошняга альбому «The Battle Rages On...». Творчы канфлікт паміж гітарыстам Рычы Блэкмарам і вакалістам Янам Гіланам дасягнуў тады апагею. У часе канцэрту ў Штутгарце, які запісваўся на відэа, Блэкмар на пачатку не выходзіў на сцэну ( а гурт ужо выканаў палову першай кампазыцыі), а потым дэманстратыўна ўзяў кубак з вадой ды на вачах у тысячаў фанатаў выліў у накірунку вакаліста, запэцкаўшы камэру (гэта добра відаць на канцэртным запісе«.

«Я быў абураны і мне шмат каштавала, каб не перастаць граць і проста пайсьці са сцэны. Але я падумаў — гледачы не ў чым не вінаватыя, трэба працягваць...», — сказаў потым Лорд. Сумневаў няма — ён змог бы «выцягнуць» ня толькі свае, але і блэкмараўскія партыі.

З Дып Пёрпл Джон Лорд разьвітаўся ў 2002 годзе, каб заняцца сольнымі праектамі.

Адметна, што цяперашні «пёрплаўскі» клявішнік Дон Эйры ўзяў цягам сваёй кар’еры ўдзел у больш чым 200 праектах — ад Гары Мура да Озі Осбарна, зусім іначай, чымсьці Лорд, які, што праўда граў з Кавэрдэйлам, Паўэлам, Гілмарам, Харысанам, Бонэтам, Назарэт (госьць на альбоме «Rampant», 1974), але гэта хутчэй фрагмэнты, чымсьці сталая праца для заробку.

Яшчэ зусім нядаўна, у часе свайго турнэ Джон Лорд на кожным канцэрце прысьвячаў кампазыцыю свайму памерламу сябру, вялікаму голасу року Роні Джэймсу Дыя, гаворачы пры гэтым, што ён быў ня толькі вялікім творцам, але й надзвычай «прыстойным, сьціплым ды прыемным чалавекам».

Упэўнены, так скажуць і пра Джона Лорда — вялікага «пана Хаманда».



P.S. Варта паслухаць з удзелам Джона Лорда:
Deep Purple «In Rock» (1970)
Deep Purple «Machine Head» (1972)
Deep Purple «Burn» (1974)
Deep Purple «Perfect Strangers» (1984)
Deep Purple «The House of Blue Light» (1987)
Whitesnake «Live at Hammersmith» (1980)
Jon Lord ‘Pictured Within" (1998)
XS
SM
MD
LG