Дзяржаўная інспэкцыя ядзернага рэгуляваньня Ўкраіны заявіла аб высокай імавернасьці маштабных пажараў у зоне адчужэньня і за яе межамі праз адсутнасьць магчымасьці праводзіць супрацьпажарныя захады і распаўсюджаньне ачагоў узгараньня ў пэрыяд з 11 па 18 сакавіка.
«Існуе імавернасьць, што ў вясеньне-летні пэрыяд інтэнсіўнасьці лясных пажараў у зоне адчужэньня могуць дасягнуць максымальна магчымых межаў, што выклікае пры адсутнасьці якіх-небудзь супрацьпажарных захадаў практычна поўнае выгараньне радыеактыўных лясоў у зоне адчужэньня і, адпаведна, да істотнага пагаршэньня радыяцыйнага стану ва Ўкраіне і ва ўсёй Эўропе», — адзначылі ў інспэкцыі.
Паводле інфармацыі інспэкцыі, пажары, якія назіраліся з 11 да 18 сакавіка ў заходняй і цэнтральнай частках зоны адчужэньня ўжо прывялі да зьмены радыяцыйнага фону.
Чарнобыльская АЭС была захопленая расейскімі войскамі 24 лютага; 6 лютага расейскія захопнікі ўзялі пад кантроль Запароскую АЭС.
Ва ўрадзе Ўкраіны заявілі, што «дзеяньні баевікоў Расеі на ядзерных аб’ектах Украіны пагражаюць экалягічнай трагедыяй усёй Эўропы».
У інспэкцыі спаслаліся на справаздачу Цэнтру прагназаваньня наступстваў радыяцыйных аварый Украінскага гідраметцэнтру, які працягвае ажыцьцяўляць маніторынг у зонах назіраньня Чарнобыльскай АЭС.
Згодна са справаздачай, з 11 да 18 сакавіка пажары ў зоне адчужэньня адбываліся паблізу 9 адселеных пунктаў — Палескае (Поліське — укр.), Бабёр (Бобер), Сьцячанка (Стечанка), Пухавое (Пухове), Каралеўка (Королівка), Катоўскае (Котовське), Рудня-Гразьлянская (Рудня-Грезлянська), Тарасы (Тараси), Хрысьцінаўка (Христинівка).
Паводле папярэдніх зьвестак, сумарная плошча пажараў у зоне адчужэньня і каля яе межаў 11 сакавіка склала 13,8 кв. км, 16 сакавіка — 7,3 кв. км, 17 сакавіка — 5,0 кв. км, 18 сакавіка — 8,1 кв. км
Найбольшыя па плошчы пажары зафіксаваныя каля Бабра — 8,5 кв. км, паблізу Пухавага — 3,8 кв. км, паблізу Рудні-Гразьлянскай — 5 кв. км і Хрысьцінаўкі — 4.9 кв. км.
16 сакавіка радыеактыўнае забруджаньне паветра адзначалася ў паўночна-заходняй частцы Ўкраіны і на тэрыторыі Беларусі з далейшым пераносам прадуктаў гарэньня ў напрамку Балтыйскага мора. У іншыя дні радыеактыўныя прадукты гарэньня маглі дасягаць цэнтральных і паўднёвых абласьцей Украіны, а далей — у напрамку Малдовы, Румыніі і акваторыі Чорнага мора.
Спэцыялісты папярэджваюць, што ў выпадку далейшага распаўсюджаньня пажараў радыяцыйны стан можа пагоршыцца, бо ў зоне адчужэньня не працуе аўтаматызаваная сыстэма кантролю радыяцыйнага стану, а пажарныя службы ня могуць выяжджаць на тушэньне пажараў праз захоп гэтай тэрыторыі расейскімі войскамі.
Спэцыялісты таксама падкрэсьлілі, што цяперашнія лясныя пажары ў зоне адчужэньня — нетыповыя для гэтага пэрыяду году, таму ў выпадку іхнага далейшага распаўсюджаньня плошчы і маштабы могуць дасягнуць максымальных паказьнікаў.
Раней аб пачатку пажараў у зоне адчужэньня са спасылкай на зьвесткі міжнароднай сыстэмы NASA FIRMS паведамляла Дзяржаўнае спэцыялізаванае прадпрыемства «Екоцентр», якое ажыцьцяўляе радыяцыйны маніторынг у зоне адчужэньня.
ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:
У зоне адчужэньня каля Чарнобылю пачаліся пажары. Пэрсанал АЭС ужо 18 дзён у закладніках13 сакавіка ўкраінскае дзяржаўнае спэцыялізаванае прадпрыемства «Екоцентр», якое ажыцьцяўляе радыяцыйны маніторынг у зоне адчужэньня, са спасылкай на зьвесткі сыстэмы NASA FIRMS, паведаміла аб чатырох пажарах, плошча якіх з кожным днём павялічваецца.
У прыватнасьці, пажары фіксаваліся каля ўкраінскіх паселішчаў Палескае, Бабёр, Сьцячанка, а таксама ў раёне населеных пунктаў Рудня-Верасьня Кіеўскай вобласьці, якія знаходзяцца ў 30-кілямэтровай зоне ад мяжы зь Беларусьсю.
ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:
На акупаванай расейцамі ЧАЭС упершыню з 24 лютага ўдалося правесьці частковую ратацыю пэрсаналуВайна Расеі супраць Украіны
- А 5-й гадзіне раніцы 24 лютага 2022 году кіраўнік Расеі Ўладзімір Пуцін заявіў пра пачатак ваеннай апэрацыі супраць Украіны на Данбасе на просьбу груповак «ДНР» і «ЛНР». 21 лютага падчас тэлезвароту да расейцаў Пуцін назваў так званыя «ДНР» і «ЛНР» незалежнымі дзяржавамі ў межах вобласьцяў. 22 лютага Савет Фэдэрацыі ратыфікаваў гэтае рашэньне.
- Расейскія войскі атакавалі ў тым ліку з тэрыторыі Беларусі, выкарыстоўваючы лётнішчы, базы і дарогі. Прадстаўнікі рэжыму Лукашэнкі апраўдваюць вайну, некаторыя яго праціўнікі лічаць тэрыторыю Беларусі акупаванай, многія заклікаюць да супраціву расейскім захопнікам. Насуперак заявам Пуціна пра атакі выключна на вайсковыя аб’екты, расейцы пачалі бамбіць школы, дзіцячыя садкі і жылыя кварталы ўкраінскіх гарадоў.
- 2 красавіка 2022 году, пасьля вызваленьня гораду Буча пад Кіевам, фотакарэспандэнты апублікавалі дзясяткі фатаздымкаў, на якіх відаць сотні нябожчыкаў, ахвяраў масавых забойстваў, учыненых расейскімі войскамі. Многія пахаваныя ў стыхійных брацкіх магілах. Вялікія разбурэньні прынесла расейская акупацыя і Барадзянцы.
- З 24 лютага 2022 году Расея захапіла толькі адзін абласны цэнтар — Херсон. Горад быў акупаваны расейскімі войскамі ў першыя дні вайны фактычна без баёў. Расейскія войскі адступілі зь яго і з правабярэжнай часткі Херсонскай вобласьці ў лістападзе 2022 году. Увосень 2022 году ўкраінскія войскі правялі маштабны контранаступ, у выніку якога расейскія сілы пакінулі большасьць сваіх пазыцый і ў Харкаўскай вобласьці.
- Нягледзячы на першапачатковыя заявы Пуціна пра тое, што акупацыя ўкраінскіх тэрыторыяў не ўваходзіць у пляны ўварваньня, 30 верасьня 2022 году была абвешчана анэксія чатырох вобласьцяў Украіны (Данецкай, Запароскай, Луганскай і Херсонскай), у тым ліку і тэрыторыяў, якіх Расея не кантралявала.
- 21 верасьня 2022 году Пуцін заявіў пра мабілізацыю ў Расеі. Пасьля гэтай заявы тысячы расейцаў накіраваліся на памежныя пункты і пачалі выяжджаць у Грузію, Казахстан, Армэнію, Манголію, Фінляндыю і іншыя краіны. У самой Расеі праціўнікі вайны падпалілі некалькі вайсковых камісарыятаў.
- У 2023 годзе Лукашэнка і Пуцін заявілі пра разьмяшчэньне ў Беларусі расейскай ядзернай зброі. 13 чэрвеня Лукашэнка сказаў, што частка ядзернай зброі ўжо дастаўлена з РФ у Беларусь. 16 чэрвеня Пуцін таксама заявіў, што першыя ядзерныя зарады ўжо дастаўленыя на тэрыторыю Беларусі, а астатнюю частку перамесьцяць «да канца лета або да канца году».
- 17 лістапада 2024 году тагачасны прэзыдэнт ЗША Джо Байдэн зьняў абмежаваньні на нанясеньне ўдараў амэрыканскай дальнабойнай зброяй па тэрыторыі Расеі.
- З прыходам да ўлады ў ЗША прэзыдэнта Дональда Трампа рэзка актывізавалася тэма магчымых мірных перамоваў. Улетку 2025 году Дональд Трамп правёў шэраг сустрэчаў, у тым ліку з Уладзімірам Зяленскім і Ўладзімірам Пуціным. Аднак дамовіцца пра мірнае пагадненьне ці прынамсі пра асабістую сустрэчу прэзыдэнтаў Украіны і Расеі не атрымалася. Агулам мірныя перамовы дагэтуль не далі істотных вынікаў.
- 1 чэрвеня 2025 году на Дзень расейскай авіяцыі Ўкраіна правяла маштабную апэрацыю «Павуціньне». Служба бясьпекі Ўкраіны зладзіла ўдары па авіябазах па ўсёй тэрыторыі Расеі, зьнішчыўшы дзясяткі расейскіх вайсковых самалётаў. Дакладна невядома, адкуль кіраваліся гэтыя дроны і ці выкарыстоўвалі яны штучны інтэлект для нацэльваньня на расейскія самалёты. Паводле ўкраінскага боку, дахі грузавікоў, дзе хаваліся дроны, адчынялі дыстанцыйна, каб дазволіць квадракоптэрам узьлятаць.
- З пачатку 2024 году па цяперашні час украінскія дроны пашкодзілі мноства расейскіх нафаперапрацоўчых заводаў, што прывяло да істотнага скарачэньня вытворчасьці нафтапрадуктаў у Расеі.
- Лінія фронту ва Украіне на працягу 2025 і на пачатку 2026 году заставалася адносна стабільнай. Пры гэтым расейскія войскі павольна прасоўваліся на асобных участках. З кастрычніка 2025 па сакавік 2026 году Расея захапіла каля 1833 км². На пачатку 2026 году ўкраінскія сілы правялі шэраг удалых контратак. У канцы красавіка 2026 году ўпершыню за доўгі час Ўкраіна адваявала больш тэрыторыі, чым страціла.
Незалежная праверка інфармацыі пра ваенныя дзеяньні, якую даюць афіцыйныя асобы розных бакоў, не заўсёды магчымая.