Лінкі ўнівэрсальнага доступу

У Беларусі прапанавалі ўвесьці «падатак на пакеты». Гэта добра ці кепска?


Ілюстрацыйнае фота

Міністэрства прыродных рэсурсаў і аховы навакольнага асяродзьдзя Беларусі задумалася аб новым абмежаваньні на выкарыстаньне плястыкавай тары: «ня выключанае» ўвядзеньне падатку на выкарыстаньне поліэтыленавых пакетаў, піша «Советская Белоруссия».

Вытворцы і пастаўшчыкі плястыкавых пакетаў ужо сплочваюць экалягічны падатак (атрыманыя грошы перанакіроўваюць на далейшы збор і перапрацоўку адходаў), цяпер жа прапануецца ўскласьці падатак на спажыўцоў.

Проста так адмовіцца ад плястыкавых пакетаў цяпер складана

Віктар Маргелаў, архіўнае фота
Віктар Маргелаў, архіўнае фота

Старшыня Рэспубліканскай канфэдэрацыі прадпрымальнікаў Віктар Маргелаў кажа Свабодзе, што падтрымлівае саму ідэю змаганьня з плястыкавай тарай, але ня лічыць падатак добрай ідэяй.

«Рашэньне няправільнае: яно палавінчатае, — разважае Маргелаў. — Трэба вырашаць пытаньне папяровых пакетаў. На самой справе праблема плястыкавай тары ёсьць, але спачатку мы стварылі льготныя ўмовы для плястыкавых пакетаў, заканадаўча забясьпечылі тое, што ў крамах павінны быць бясплатныя. А цяпер хочам уводзіць падатак на іх, не стварыўшы ўмовы для папяровых».

Калі цяпер уладальнік беларускай гандлёвай сеткі вырашыць замяніць у крамах плястыкавыя пакеты на папяровыя, гэта будзе ці дорага, ці наогул немагчыма, мяркуе Маргелаў. Няма ні інфраструктуры пад папяровыя пакеты, ні саміх пакетаў у дастатковай колькасьці (каб замяніць плястыкавыя глябальна), ні такіх папяровых пакетаў, якія выгадна было б даваць бясплатна. Вытворцаў плястыку хапае, ёсьць дастаткова танных варыянтаў.

На думку Маргелава, трэба спачатку займацца папяровымі пакетамі (рабіць іх даступнымі) а потым плястыкавымі (змагацца зь іх распаўсюдам праз падатак). Ён таксама адзначае, што плястык для пакетаў у Беларусі ў асноўным купляюць у Расеі, а папяровыя могуць вырабляць сваімі сіламі.

Ілюстрацыйнае фота
Ілюстрацыйнае фота

Папера, шкло, шыны — так. Вопратка — не. Як і якое сьмецьце перапрацоўваюць у Беларусі

Але сама ідэя змаганья з плястыкавымі пакетамі правільная, калі зь імі змагацца комплексна і «не застацца зусім без пакетаў», кажа Маргелаў. Скарыстаныя пакеты ляжаць на сьметніках і не ўтылізуюцца, а самі яны не раскладаюцца сотні гадоў і, адзначае ён: «Мы сваім унукам закопваем вельмі сур’ёзнае пахаваньне».

Праблема ня толькі ў пакетах, і невядома, ці адзін толькі падатак яе вырашыць

Анастасія Дарафеева, архіўнае фота
Анастасія Дарафеева, архіўнае фота

Старшыня партыі «Зялёныя» Анастасія Дарафеева кажа, што цалкам падтрымлівае ідэю зьмяншэньня ці поўнай адмовы ад спажываньня плястыкавых пакетаў, але пакуль гаворка ідзе толькі пра ідэю, а дэталі таго, як гэта будзе рэалізавана, невядомыя.

«Але гэта рух у напрамку эўрапейскіх краінаў, — дадае Дарафеева. — Эўразьвяз цяпер таксама разглядае пытаньне ўвядзеньня падатку на плястыкавыя пакеты, там яно шырэйшае і тычыцца таксама пакункаў з плястыку. Некаторыя краіны, для якіх гэта стала экалягічнай катастрофай — Кенія, напрыклад — увялі жорсткую забарону на выкарыстаньне плястыкавых пакетаў».

Яна адзначае, што карыстальнікі пакетаў павінны плаціць падатак на пакеты, што набываюць самі, каб пераходзілі на шматразовыя і больш экалягічныя пакеты. Але падатак на той пакунак, што дае вытворца разам з прадуктам, павінен плаціць сам вытворца, іначай будзе менш стымулаў пераходзіць на больш экалягічны пакунак.

«Ідэя адмовы ад пакетаў недастатковая, бо цяпер значная частка плястыку, які цяпер трапляе на сьметніцы і зь якім невядома, што цяпер рабіць, зьяўляецца часткай розных пакункаў, — кажа Дарафеева. — Патрэбны комплекс мераў, які дазволіў бы паступова — гэта немагчыма зрабіць адразу — перайсьці на больш экалягічныя сродкі пакаваньня. Сярод гэтых мераў павінны быць і падаткі, каб вырабнікі адмаўляліся ад залішняга плястыку, і прэфэрэнцыі для вырабнікоў, якія вырабляюць больш экалягічныя пакункі».

Дарафеева прыводзіць у прыклад маленькія плястыкавыя бутэлечкі для кісламалочных напояў і газіроўкі, на якія наляпляецца плёнка з каляровымі малюнкамі, але праз гэтую плёнку перапрацоўка плястыку робіцца немагчымай. Такія бутэлечкі яна называе бязглуздымі паводзінамі вытворцы, не абумоўленымі нічым акрамя маркетынгу — такія паводзіны трэба рабіць невыгоднымі.

Дарафеева згадвае, што калі Швэцыя вырашыла адмаўляцца ад плястыкавых пакетаў, гучалі выказваньні, што «замяніць няма чым», але паступова, з эканамічным стымуляваньнем, разьвілася сфэра экалягічных пакункаў.

Але ці дапамагае адзін толькі падатак без дадатковых мераў, сказаць цяжка: у краінах «з высокім узроўнем экалягічнай сьвядомасьці» і высокімі падаткамі на неэкалягічныя пакункі, ужываньне плястыкавых пакетаў зьмяншаецца, але заўжды падаткі суправаджаюцца іншымі мерамі, у тым ліку інфармацыйнай працай з насельніцтвам.

Ваша меркаваньне

Паказаць камэнтары

XS
SM
MD
LG