Лінкі ўнівэрсальнага доступу

У АБСЭ ў рамках Маскоўскага мэханізму задакумэнтавалі поўнае здушэньне грамадзянскай супольнасьці ў Расеі


У рамках Маскоўскага мэханізму АБСЭ выпушчана справаздача пра стан расейскай грамадзянскай супольнасці і абароны асноўных свабод унутры краіны.

Пра гэта інфармуе «Голас Амэрыкі».

Арганізацыя бясьпекі і супрацоўніцтва ў Эўропе апублікавала справаздачу пра стан грамадзянскай супольнасьці ў Расеі, ініцыяваную ЗША і іншымі краінамі 28 ліпеня ў рамках Маскоўскага мэханізму для праверкі захаваньня Расеяй сваіх абавязаньняў у галіне правоў чалавека і асноўных свабодаў.

Як паведаміў афіцыйны прадстаўнік Дзярждэпартамэнту Нэд Прайс, экспэртная місія вызначыла, што за апошняе дзесяцігодзьдзе ў Расеі ўлады «цалкам памянялі рамкі расейскай грамадзянскай супольнасьці, адрэзаўшы яе ад замежных і міжнародных партнэраў, здушыўшы самастойныя ініцыятывы, крытычнае стаўленьне да ўлады, прымусіўшы замаўчаць СМІ і здушыўшы палітычную апазыцыю».

У справаздачы гаворыцца, што Крэмль узяў пад свой кантроль усе фэдэральныя і рэгіянальныя праваахоўныя органы. Так званыя законы аб «замежных агентах» былі выкарыстаныя ўладай для накладаньня драконаўскіх пакараньняў і штрафаў на асоб і на арганізацыі, якія дзейнічаюць у інтарэсах грамадзянскай супольнасьці і маюць якія-небудзь замежныя кантакты.

Акрамя таго, расейскія ўлады падавілі свабоду выказваньня думак, у тым ліку ліквідаваўшы незалежныя СМІ і крытыку ўраду з дапамогай жорсткіх законаў аб цэнзуры, і «стварылі атмасфэру страху і запалохваньня, якая не адпавядае стандартам АБСЭ, заснаваным на плюралізьме і моцнай і незалежнай грамадзянскай супольнасьці».

У справаздачы таксама ясна ўказваецца, што «рэпрэсіі ўнутры Расеі і вайна за яе межамі зьвязаныя паміж сабой».

«Злучаныя Штаты, нашы саюзьнікі і партнэры будуць і надалей ускладаць на Расею адказнасьць за поўнае невыкананьне ёю сваіх абавязаньняў у рамках АБСЭ і абавязаньняў па міжнародным праве адносна правоў чалавека і асноўных свабодаў свайго народу, а таксама сувэрэнітэту і тэрытарыяльнай цэласнасьці іншых краін», — гаворыцца ў заяве Дзярждэпартамэнту ЗША.

  • У верасьні 2020 году 17 краін — чальцоў АБСЭ заявілі аб ініцыяваньні Маскоўскага мэханізму ў АБСЭ для расьсьледаваньня падзей у Беларусі. Бэльгія, Канада, Чэхія, Данія, Фінляндыя, Францыя, Ісьляндыя, Латвія, Літва, Нарвэгія, Нідэрлянды, Польшча, Румынія, Славаччына, Вялікая Брытанія і ЗША ў сумеснай заяве тады падтрымалі ідэю спрыяньня нацыянальнаму дыялёгу ў Беларусі.
  • Маскоўскі мэханізм АБСЭ дазваляе правесьці пад эгідай АБСЭ расьсьледаваньне падзей і прадставіць пра гэта справаздачу. Першы раз Маскоўскі мэханізм у дачыненьні да Беларусі быў ініцыяваны ў красавіку 2011 году, пасьля масавых рэпрэсій, якія адбыліся пасьля выбараў 2010 году.

Вайна Расеі супраць Украіны

  • А 5-й гадзіне раніцы 24 лютага 2022 году кіраўнік Расеі Ўладзімір Пуцін заявіў пра пачатак ваеннай апэрацыі супраць Украіны на Данбасе па просьбе груповак «ДНР» і «ЛНР». 21 лютага падчас тэлезвароту да расейцаў Пуцін назваў так званыя «ДНР» і «ЛНР» незалежнымі дзяржавамі ў межах абласьцей. 22 лютага Савет Фэдэрацыі ратыфікаваў гэтае рашэньне.
  • Расейскія войскі атакавалі ў тым ліку з тэрыторыі Беларусі, выкарыстоўваючы лётнішчы, базы і дарогі. Прадстаўнікі рэжыму Лукашэнкі апраўдваюць вайну, яго праціўнікі лічаць тэрыторыю Беларусі акупаванай, многія заклікаюць да супраціву расейскім захопнікам.
  • Насуперак заявам Пуціна пра атакі выключна на вайсковыя аб'екты, расейцы бамбяць школы, дзіцячыя садкі і жылыя кварталы ўкраінскіх гарадоў.
  • 2 красавіка 2022 году, пасьля вызваленьня гораду Буча пад Кіевам, фотакарэспандэнты апублікавалі дзясяткі фатаздымкаў, на якіх відаць сотні нябожчыкаў, ахвяр масавых забойстваў, учыненых расейскімі войскамі. Многія пахаваныя ў стыхійных брацкіх магілах. Вялікія разбурэньні прынесла расейская акупацыя і Барадзянцы.
  • З 24 лютага Расея захапіла толькі адзін абласны цэнтар — Херсон. Расейскія войскі адступілі зь яго і з правабярэжнай часткі Херсонскай вобласьці ў лістападзе 2022 году. Горад быў акупаваны расейскімі войскамі ў першыя дні вайны фактычна без баёў.
  • Увосень 2022 году ўкраінскія войскі правялі маштабны контранаступ, у выніку якога расейскія сілы пакінулі большасьць сваіх пазыцый у Харкаўскай вобласьці.
  • Нягледзячы на першапачатковыя заявы Пуціна пра тое, што акупацыя ўкраінскіх тэрыторыяў не ўваходзіць у пляны ўварваньня, 30 верасьня 2022 году была абвешчана анэксія чатырох вобласьцяў Украіны (Данецкай, Запароскай, Луганскай і Херсонскай), у тым ліку і тэрыторыяў, якія Расея не кантралявала.
  • 21 верасьня 2022 году Пуцін заявіў пра мабілізацыю ў Расеі. Пасьля гэтай заявы тысячы расейцаў накіраваліся на памежныя пункты і пачалі выяжджаць у Грузію, Казахстан, Армэнію, Манголію, Фінляндыю і іншыя краіны. У самой Расеі праціўнікі вайны падпалілі некалькі вайсковых камісарыятаў.
  • У 2023 годзе Лукашэнка і Пуцін заявілі пра разьмяшчэньне ў Беларусі расейскай ядзернай зброі. 13 чэрвеня Лукашэнка даў інтэрвію расейскай прапагандыстцы Вользе Скабеевай, зь якога вынікала, што частка ядзернай зброі ўжо дастаўлена з РФ у Беларусь. 16 чэрвеня Пуцін таксама заявіў, што першыя ядзерныя зарады ўжо дастаўленыя на тэрыторыю Беларусі, а астатнюю частку перамесьцяць «да канца лета або да канца году».
  • 1 жніўня Лукашэнка сказаў, што больш як палова тактычнай ядзернай зброі, якую заплянавана разьмясьціць на беларускай тэрыторыі, ужо «завезена і разгрупавана» па краіне. Ён ня раз заяўляў, што ўжыве ядзерную зброю ў выпадку агрэсіі супраць Беларусі.
  • У чэрвені 2023 году ўкраінскія войскі пачалі контранаступальныя апэрацыі на ўсходзе і поўдні краіны. Расейскія войскі падрыхтавалі добра ўмацаваныя лініі абароны, таму прасоўваньне контранаступу ішло са значнымі стратамі.
  • 3 верасьня ўкраінскі брыгадны генэрал Аляксандар Тарнаўскі заявіў, што Ўзброеныя сілы Ўкраіны прарвалі першую лінію абароны на запароскім кірунку, на якую расейцы выдаткавалі больш за ўсё рэсурсаў.
  • У канцы 2023 і на пачатку 2024 расейцы правялі некалькі масавых абстрэлаў украінскіх гарадоў, у Дніпры, Кіеве, Харкаве і іншых месцах дзясяткі людзей загінулі і атрымалі раненьні. Украінскі бок у адказ абстраляў расейскі Белгарад, некалькі чалавек загінулі.
  • Незалежная праверка інфармацыі пра ваенныя дзеяньні, якую даюць афіцыйныя асобы розных бакоў, не заўсёды магчымая.

Ігар Лосік Кацярына Андрэева Ірына Слаўнікава Марына Золатава Андрэй Кузьнечык
XS
SM
MD
LG