Пазыцыю беларускіх уладаў для замежных аташэ агучыў начальнік Генэральнага штабу Узброеных Сіл — першы намесьнік міністра абароны Беларусі Віктар Гулевіч, якога цытуе прэсавая служба абароннага ведамства.
Што сказаў Гулевіч:
- «Падрыхтоўка праверкі праходзіць ва ўмовах складанага ваенна-палітычнага становішча. Апошнія падзеі ў Казахстане паказалі, як вырасла роля калектыўных вайскова-палітычных саюзаў у забесьпячэньні нацыянальнай бясьпекі дзяржаў».
- «Галоўным вынікам мерапрыемстваў стане ацэнка здольнасьці органаў вайсковага кіраваньня і войскаў (сіл) выканаць задачы ў забесьпячэньні ваеннай бясьпекі саюзнай дзяржавы».
- «Праверка праводзіцца ў два этапы і на завяршальным этапе заплянавана правядзеньне сумеснага беларуска-расейскага вучэньня „Саюзная рашучасць – 2022“».
- «Пры распрацоўцы ідэі праверкі ў тым ліку ўлічылі аналіз разьвіцьця падзей, якія адбываліся вакол нашай краіны ў 2020 годзе, усе недружалюбныя пасылы і неабгрунтаваная канцэнтрацыя войскаў, а таксама разьвіцьцё крызіснай сытуацыі ў Рэспубліцы Казахстан».
- «На першым этапе да 10 лютага войскі, якія правяраюць, перамесьцяцца камбінаваным спосабам у зыходныя раёны і правядуць комплекс мерапрыемстваў для зладжваньня падразьдзяленьняў.
- У далейшым вылучацца ў прызначаныя раёны, каб выканаць вучэбна-баявыя задачы. Калі скончыцца перабазаваньне часткі авіяцыі ВПС і войскаў СПА Беларусі і Паветрана-касьмічных сіл Расеі, яны пачнуць сумесна патруляваць паветраную прастору».
- «Адно з асноўных пытаньняў, якія адпрацуюць падчас першага этапу, — гэта забесьпячэньне своечасовага стварэньня ў кароткія тэрміны груповак войскаў (сіл) на пагражальных напрамках у адпаведнасьці з пэўнай абстаноўкай».
- «Ацэняць гатоўнасьць і здольнасьць выканаць вучэбна-баявыя задачы сіламі і сродкамі сумеснага навучальна-баявога цэнтра СПА».
- «Актыўная фаза праверкі пачнецца з 10 лютага правядзеньнем сумеснага вучэньня „Саюзная рашучасьць – 2022“, тэмай якога стане спыненьне і адбіцьцё вонкавай агрэсіі ў ходзе вядзеньня абарончай апэрацыі, а таксама процідзеяньне тэрарызму і абарона інтарэсаў саюзнай дзяржавы».
- «На другім этапе асноўную ўвагу нададуць вядзеньню абарончых дзеяньняў на прызначаных рубяжах па прыкрыцьці мяжы Беларусі, у тым ліку на паўднёвым напрамку, адпрацоўцы вучэбна-баявых задач у агнявой паразе праціўніка, які ўварваўся, у тым ліку з баявой стральбой і правядзеньнем бамбамятаньня авіяцыяй. У заключнай фазе вучэньня адпрацуюць пытаньні разгрому суперніка правядзеньнем контранаступальных дзеяньняў».
- «Нягледзячы на пазаплянавасьць праверкі і прыцягненьне да яе часткі органаў вайсковага кіраваньня, злучэньняў і воінскіх частак, ва Ўзброеных сілах у гэты пэрыяд далей выконваюцца мерапрыемствы баявой падрыхтоўкі ў адпаведнасьці з плянам падрыхтоўкі Узброеных Сіл у гэтым навучальным годзе».
- «Навучаньне зьяўляецца завяршальным этапам сумеснай праверкі сіл рэагаваньня саюзнай дзяржавы і накіравана, перш за ўсё, на павышэньне навучанасьці войскаў».
- «Навучаньне, якое праводзіцца ў рамках праверкі, носіць асабліва абарончы характар і не нясе ніякай пагрозы ні для эўрапейскай супольнасьці ў цэлым, ні для суседніх краін у прыватнасьці. Яно дазволіць на практыцы ўдасканальваць мэханізм сумеснага выкарыстаньня абароннай інфраструктуры і праверыць гатоўнасьць і здольнасьць прызначаных сіл выканаць задачы па прызначэньні».
- «Па заканчэньні праверкі воінскія часткі і падразьдзяленьні ўзброеных Сіл Расеі пакінуць тэрыторыю Беларусі, што адбывалася пасьля ўсіх папярэдніх вучэньняў».
У Беларусь на манэўры штодня прыбываюць расейскія вайсковыя падразьдзяленьні і тэхніка. На першым этапе манэўраў, да 9 лютага, праводзіцца іх перадысьлякацыя да месца правядзеньня вучэньняў.
Расейска-беларускія вучэньні «Саюзная рашучасьць — 2022» павінны адбыцца з 10 па 20 лютага на тэрыторыі Беларусі. Вайсковыя экспэрты лічаць, што такім чынам Расея можа рыхтаваць напад на Ўкраіну або правакацыі.
Расейцы перамяшчаюцца па чыгунцы і аўтамабільных дарогах агульнага карыстаньня. Акрамя гэтага, расейская авіяцыя ўжо выкарыстоўвае беларускія вайсковыя аэрадромы.
З афіцыйных паведамленьняў вядома, што расейскія войскі ў Беларусі разьмесьцяцца на шэрагу палігонаў паблізу ад межаў Беларусі з Украінай, Польшчай і Літвой. Гэта Обуз-Лясноўскі, Берасьцейскі, Гожаскі, Асіповіцкі і Даманаўскі палігоны.
Аднак расейскія войскі заўважаюць блізка да ўкраінскай мяжы ў месцах, якія не фігуравалі ў анонсе вучэньняў.
Пагроза нападу Расеі на Ўкраіну
- А 5-й гадзіне раніцы 24 лютага 2022 году кіраўнік Расеі Ўладзімір Пуцін заявіў пра пачатак ваеннай апэрацыі супраць Украіны на Данбасе на просьбу груповак «ДНР» і «ЛНР». 21 лютага падчас тэлезвароту да расейцаў Пуцін назваў так званыя «ДНР» і «ЛНР» незалежнымі дзяржавамі ў межах вобласьцяў. 22 лютага Савет Фэдэрацыі ратыфікаваў гэтае рашэньне.
- Расейскія войскі атакавалі ў тым ліку з тэрыторыі Беларусі, выкарыстоўваючы лётнішчы, базы і дарогі. Прадстаўнікі рэжыму Лукашэнкі апраўдваюць вайну, некаторыя яго праціўнікі лічаць тэрыторыю Беларусі акупаванай, многія заклікаюць да супраціву расейскім захопнікам. Насуперак заявам Пуціна пра атакі выключна на вайсковыя аб’екты, расейцы пачалі бамбіць школы, дзіцячыя садкі і жылыя кварталы ўкраінскіх гарадоў.
- 2 красавіка 2022 году, пасьля вызваленьня гораду Буча пад Кіевам, фотакарэспандэнты апублікавалі дзясяткі фатаздымкаў, на якіх відаць сотні нябожчыкаў, ахвяраў масавых забойстваў, учыненых расейскімі войскамі. Многія пахаваныя ў стыхійных брацкіх магілах. Вялікія разбурэньні прынесла расейская акупацыя і Барадзянцы.
- З 24 лютага 2022 году Расея захапіла толькі адзін абласны цэнтар — Херсон. Горад быў акупаваны расейскімі войскамі ў першыя дні вайны фактычна без баёў. Расейскія войскі адступілі зь яго і з правабярэжнай часткі Херсонскай вобласьці ў лістападзе 2022 году. Увосень 2022 году ўкраінскія войскі правялі маштабны контранаступ, у выніку якога расейскія сілы пакінулі большасьць сваіх пазыцый і ў Харкаўскай вобласьці.
- Нягледзячы на першапачатковыя заявы Пуціна пра тое, што акупацыя ўкраінскіх тэрыторыяў не ўваходзіць у пляны ўварваньня, 30 верасьня 2022 году была абвешчана анэксія чатырох вобласьцяў Украіны (Данецкай, Запароскай, Луганскай і Херсонскай), у тым ліку і тэрыторыяў, якіх Расея не кантралявала.
- 21 верасьня 2022 году Пуцін заявіў пра мабілізацыю ў Расеі. Пасьля гэтай заявы тысячы расейцаў накіраваліся на памежныя пункты і пачалі выяжджаць у Грузію, Казахстан, Армэнію, Манголію, Фінляндыю і іншыя краіны. У самой Расеі праціўнікі вайны падпалілі некалькі вайсковых камісарыятаў.
- У 2023 годзе Лукашэнка і Пуцін заявілі пра разьмяшчэньне ў Беларусі расейскай ядзернай зброі. 13 чэрвеня Лукашэнка сказаў, што частка ядзернай зброі ўжо дастаўлена з РФ у Беларусь. 16 чэрвеня Пуцін таксама заявіў, што першыя ядзерныя зарады ўжо дастаўленыя на тэрыторыю Беларусі, а астатнюю частку перамесьцяць «да канца лета або да канца году».
- 17 лістапада 2024 году тагачасны прэзыдэнт ЗША Джо Байдэн зьняў абмежаваньні на нанясеньне ўдараў амэрыканскай дальнабойнай зброяй па тэрыторыі Расеі.
- З прыходам да ўлады ў ЗША прэзыдэнта Дональда Трампа рэзка актывізавалася тэма магчымых мірных перамоваў. Улетку 2025 году Дональд Трамп правёў шэраг сустрэчаў, у тым ліку з Уладзімірам Зяленскім і Ўладзімірам Пуціным. Аднак дамовіцца пра мірнае пагадненьне ці прынамсі пра асабістую сустрэчу прэзыдэнтаў Украіны і Расеі не атрымалася. Агулам мірныя перамовы дагэтуль не далі істотных вынікаў.
- 1 чэрвеня 2025 году на Дзень расейскай авіяцыі Ўкраіна правяла маштабную апэрацыю «Павуціньне». Служба бясьпекі Ўкраіны зладзіла ўдары па авіябазах па ўсёй тэрыторыі Расеі, зьнішчыўшы дзясяткі расейскіх вайсковых самалётаў. Дакладна невядома, адкуль кіраваліся гэтыя дроны і ці выкарыстоўвалі яны штучны інтэлект для нацэльваньня на расейскія самалёты. Паводле ўкраінскага боку, дахі грузавікоў, дзе хаваліся дроны, адчынялі дыстанцыйна, каб дазволіць квадракоптэрам узьлятаць.
- З пачатку 2024 году па цяперашні час украінскія дроны пашкодзілі мноства расейскіх нафаперапрацоўчых заводаў, што прывяло да істотнага скарачэньня вытворчасьці нафтапрадуктаў у Расеі.
- Лінія фронту ва Украіне на працягу 2025 і на пачатку 2026 году заставалася адносна стабільнай. Пры гэтым расейскія войскі павольна прасоўваліся на асобных участках. З кастрычніка 2025 па сакавік 2026 году Расея захапіла каля 1833 км². На пачатку 2026 году ўкраінскія сілы правялі шэраг удалых контратак. У канцы красавіка 2026 году ўпершыню за доўгі час Ўкраіна адваявала больш тэрыторыі, чым страціла.
Незалежная праверка інфармацыі пра ваенныя дзеяньні, якую даюць афіцыйныя асобы розных бакоў, не заўсёды магчымая.