Лінкі ўнівэрсальнага доступу

«Як быццам усе вымерлі». Беларускі музыка, які 15 гадоў жыве ў Кітаі, пра эпідэмію каранавірусу


Ілюстрацыйнае фота. На вуліцы горада Ухань 28 студзеня 2020 году

Гітарыст першага складу рок-гурту «Крама» Ільля Шэўчык, які апошнія 15 гадоў жыве і працуе ў Кітаі, расказаў Свабодзе, што адбываецца ў ягоным горадзе ў зьвязку з эпідэміяй каранавірусу.

Бестэрміновая творчая паўза

Упершыню Ільля Шэўчык трапіў у Кітай задоўга да таго, як Аляксандар Лукашэнка абвясьціў гэтую краіну стратэгічным партнэрам. Яшчэ ў 2003 годзе са сваім праектам Mojo Blues, арганізаваным разам з ударнікам «Крамы» Сяргеем Кнышом і гітарыстам «Сузор’я» Аляксеем Казлоўскім, адпрацавалі там тры месяцы.

А ўжо пад канец 2004-га вярнуўся туды самастойна. Ажаніўся з кітаянкай. Спачатку жылі ў шумным мэгаполісе Гуанчжоў, а пасьля пасяліліся ў невялікім па кітайскіх мерках 300-тысячным гарадку Янгшуо побач з Гуйлінем, які недалёка ад адміністрацыйнай мяжы з Ганконгам. Гэта вядомы турыстычны цэнтар, на купюры ў 20 юаняў намаляваны мясцовы пэйзаж.

Неўзабаве закантактаваў з прафэсійнымі артыстамі, пачаў выступаць у музычных шоў на тэлевізіі і ў клюбах. Хутка прыйшло прызнаньне: яго пачалі запрашаць на забаўляльныя імпрэзы, запісы тэлеканцэртаў. За прамінулыя гады аб’ехаў практычна ўсю краіну. Свабодна валодае агульнакітайскай (так званы «мандарын»), а сьпявае яшчэ і па-кантонску — на гэтай мове размаўляюць у паўднёвых правінцыях.

Людзям не да забаваў

Работнік у ахоўным касьцюме вымярае тэмпэратуру на ўваходзе ў мэтро ў Пэкіне
Работнік у ахоўным касьцюме вымярае тэмпэратуру на ўваходзе ў мэтро ў Пэкіне

Але апошні тыдзень творчая дзейнасьць пастаўленая на паўзу — праз эпідэмію каранавірусу.

«Натуральна, што тычыцца клюбаў, рэстаранаў, бараў — усё зачынена, людзям цяпер не да забаваў, — канстатуе прафэсійны музыка. — І такая сытуацыя па ўсім Кітаі, ня толькі ў нейкіх асобных месцах. Таму страты нясуць усе — і ўстановы, і артысты».

У Гуйліне сытуацыя яшчэ ня самая горшая: паводле афіцыйных зьвестак, тут паўтара дзясятка хворых з агульных заражаных 8 тысяч ва ўсім Кітаі. Як кажа Ільля, усе яны — турысты з Уханя (адміністрацыйны цэнтар правінцыі Хубэй), дзе абвясьцілі надзвычайнае становішча. Але пакуль што ніхто ня ведае, у які бок сытуацыя будзе разьвівацца — або стабілізуецца, або пачнецца распаўсюд хваробы.

Ільля Шэўчык у масцы
Ільля Шэўчык у масцы

«Трэба сказаць, што асаблівай панікі няма, усё досыць спакойна, — гаворыць Ільля Шэўчык. — Адзінае, што ў нас турыстычнае месца і звычайна падчас адзначэньня кітайскага Новага году народу на вуліцах проста безьліч. А цяпер наогул нікога няма, як быццам усе вымерлі. Сьвята сапсаванае ўшчэнт. Калі выглянуць у акно — рэдкая машына ці матацыкл праедзе, і ўсё. Мясцовыя сядзяць па дамах, а турысты не прыехалі — дакладней, сьпешна эвакуаваліся».

Ільля дадае, што яны з жонкай гэтаксама стараюцца лішні раз не пакідаць чатырох сьценаў — калі толькі папоўніць запасы харчоў.

А вось у суседнім Ганконгу недалёка да панікі. Мяжу з Кітаем улады закрылі, але тым самым перакрылі пастаўку прадуктаў — альтэрнатывы кітайскаму харчоваму імпарту няма. Тамтэйшыя сябры беларуса расказваюць, што з супэрмаркетаў у літаральным сэнсе зьмятаюць усё, паліцы стаяць пустыя.

Працуюць толькі мэдыкі

У шпіталі горада Ўхань, 26 студзеня 2020 году
У шпіталі горада Ўхань, 26 студзеня 2020 году

Дзейнасьць практычна ўсёй гарадзкой інфраструктуры, за выключэньнем мэдыцынскіх установаў, паралізаваная. А ў тых жа аптэках, паліклініках дэфіцыт масак, безь якіх кітайцы не выходзяць з дому нават у «мірны» час, а цяпер тым больш.

«Масак немагчыма купіць, — працягвае Ілья. — Мясцовыя і ў нармальны час ходзяць у іх, а ў першыя дні пасьля навінаў з Уханя — спрэс. Таму і дэфіцыт здарыўся.

Наогул амаль усё зачынена, за выключэньнем пару пунктаў фаст-фуду — McDonald’s, KFC. Ну і адзінкавыя крамы, але гэта недзе 1% ад звычайнай колькасьці. Для Кітая, дзе заўсёды маса людзей, гэта нешта несусьветнае. Штосьці падобнае было ў 2003 годзе, калі мы якраз сюды першы раз зьбіраліся, але цяперашнія маштабы нашмат большыя».

Ілюстрацыйнае фота. Чарга ў МакДональдс у Шанхаі, 24 студзеня 2020 году
Ілюстрацыйнае фота. Чарга ў МакДональдс у Шанхаі, 24 студзеня 2020 году

Сапсаваны Новы год

Каранавірус сапсаваў кітайцам адно з галоўных сьвятаў — Новы год, які сёлета адзначаўся 25 студзеня. Але дзякуючы сьвяточным канікулам, зьявілася магчымасьць перачакаць пік захворваньня ў сваіх дамах і кватэрах. А вось ці ўдасца лякалізаваць эпідэмію да 10 лютага, калі вакацыі павінны завяршыцца, застаецца пад пытаньнем.

«Як такога цэнтралізаванага загаду „сядзець і не высоўвацца“ не было, але ў гэтым выпадку ён і не патрэбен — усе самі разумеюць ступень рызыкі, — кажа Ільля. — Школы, унівэрсытэты закрытыя, бо Новы год, плянавыя вакацыі. Іншае пытаньне, калі ўсё зноў запрацуе. У нармальнай сытуацыі — праз 10 дзён, а цяпер ніхто ня ведае. Думаю, усё будзе закрыта, пакуль ня знойдуць вакцыну, ня спыняць рост захворваньняў і людзі не пачнуць рэальна папраўляцца. Карацей, усё ў падвешаным стане».

Правядзеньне дэзынфэкцыі ў Сэуле, 24 студзеня 2020 году
Правядзеньне дэзынфэкцыі ў Сэуле, 24 студзеня 2020 году

Ільля Шэўчык кажа, што напачатку ў яго закралася думка пра «эвакуацыю» на радзіму. Пакуль што зрабіць гэта рэальна: адрозна ад бальшыні авіякампаній, Air China свае рэйсы зь Менскам не згарнула. Аднак урэшце вырашыў дачакацца нармалізацыі сытуацыі.

Паводле апошніх зьвестак, колькасьць заражаных вірусам вырасла да 8 тысяч чалавек, прыкладна 170 хворых памерлі. Усе сьмяротныя выпадкі здарыліся ў Кітаі, аднак колькасьць краін, дзе зарэгістраваны вірус, расьце — цяпер у гэтым пераліку паўтара дзясятка. У прыватнасьці выпадкі заражэньня зафіксаваныя ў Віетнаме, Тайляндзе, Японіі, ЗША, Нямеччыне ды іншых.

Што трэба ведаць пра новы каранавірус з Кітаю

  • Невядомы вірус выявілі ў кітайскім горадзе Ўхань у сьнежні 2019 году. Спачатку паведамлялі, што ва Ўхані была зарэгістраваная ўспышка пнэўманіі, аднак мэдыкі высьветлілі, што прычынай хваробы стаў раней невядомы від каранавірусу.
  • Афіцыйнай назвай новага каранавірусу з Кітаю стала COVID19 (Corona Virus Disease).

  • 11 студзеня ў Кітаі зафіксавалі першую сьмерць ад хваробы. Кітайскія ўлады прызналі, што вірус можа перадавацца ад чалавека да чалавека, прычым нават падчас інкубацыйнага пэрыяду.
  • Выпадкі заражэньня каранавірусам па-за межамі Кітаю зафіксавалі ў 27 краінах.
  • Улады Кітаю закрылі ўезд і выезд з 10 гарадоў.
  • Па стане на раніцу 14 лютага, ад новага вірусу па ўсім сьвеце памерлі ўжо 1383 чалавек, афіцыйна пацьвердзілі больш за 64,4 тысячы выпадкаў заражэньня вірусам. За распаўсюдам вірусу можна сачыць тут (дадзеныя абнаўляюцца штодзённа).
  • Сусьветная арганізацыя аховы здароўя рэкамэндуе трымацца далей ад людзей, якія чхаюць і кашляюць, і ня есьці дрэнна апрацаванае (недасмажанае або недаваранае) мяса. Паводле адной з вэрсій, вірус мог перадацца людзям пасьля ўжываньня якога-небудзь зь мясных або морапрадуктаў з рынку ва Ўхані.​
  • Распаўсюджваньне вірусу з Ухані параўноўваюць з другой успышкай каранавірусу ў Кітаі — SARS-CoV або атыповай пнэўманіі — у 2002-2003 гадах. Тады памерлі каля 800 хворых.
  • Улады Кітаю 24 студзеня заявілі, што самая першая пацыентка з новым каранавірусам выздаравела і выпісаная зь лякарні. 56-гадовая жанчына адчула сябе блага 10 студзеня, была шпіталізаваная 15-га.
  • Праявы каранавірусу падобныя да іншых вострых вірусных захворваньняў. Ён суправаджаецца павышанай тэмпэратурай, ліхаманкай і цяжкасьцямі дыханьня, у хворага могуць зьяўляцца кашаль, млявасьць, пагаршэньне агульнага стану; можа выклікаць бранхіт і пнэўманію.
  • Аляксандар Лукашэнка казаў, што беларусам наконт каранавірусу хвалявацца ня варта: «Мыйце рукі, менш абдымайцеся зь незнаёмымі людзьмі на вуліцы, усё астатняе — за Міністэрствам здароўя». Беларускія мэдыкі ж давалі больш дэталёвыя рэкамэндацыі.
  • У сувязі з распаўсюдам каранавірусу ў аэрапортах Беларусі, а таксама іншых краінаў узмацнілі захады бясьпекі: з дапамогай спэцыяльных рамак і іншых прыбораў вымяраюць тэмпэратуру людзей, якія ляцяць з Кітаю і іншых краінаў «групы рызыкі».
  • Вядзецца санітарны кантроль на ўсіх памежных пунктах пропуску ў Беларусь, у тым ліку з дапамогай цеплавізійнага абсталяваньня. Лябараторныя сродкі для выяўленьня 2019-nCoV ужо даставілі ў краіну.
  • Міністэрства аховы здароўя, а таксама міністэрства спорту і турызму параілі беларусам ня езьдзіць у Кітай.
  • Каранавірусы — сямейства з больш як 30 вірусаў, якія былі ўпершыню выдзеленыя ў 1965 годзе. Паражаюць людзей, свойскіх жывёлаў, сьвіней, буйную рагатую жывёлу, птушак і здольныя правакаваць пашкоджаньне дыхальнай сыстэмы, страўнікава-кішачнага тракту, нэрвовай сыстэмы. Вядома, што інфэкцыя перадаецца ад чалавека да чалавека. Сярод сымптомаў — гарачка, кашаль і цяжкае дыханьне. Паколькі гэтыя сымптомы падобныя на многія іншыя рэсьпіратарныя захворваньні, неабходны дадатковы скрынінг.

Камэнтаваць тут можна праз Facebook. Нам таксама можна напісаць на адрас radiosvaboda@gmail.com

XS
SM
MD
LG