Лінкі ўнівэрсальнага доступу

Сьмерць паэта ў тлуме


Паэт Ігар Канановіч

Зь Ігарам Канановічам я быў знаёмы завочна, амаль год. У чэрвені летась ён прыслаў нам у рэдакцыю свой першы тэкст у рубрыку «100 словаў», і я тады адразу зразумеў, што ў нас зьявіўся новы, цікавы і пэрспэктыўны аўтар.

Практычна ўсе тэксты, якія ён пісаў у гэтую рубрыку, я кваліфікаваў у друк. Мы апублікавалі больш за дваццаць Ігаравых «стаслоўяў». Апошняе, якое ён прыслаў паўтара тыдня таму, мы публікуем сёньня. Ігару рубрыка «100 словаў» моцна спадабалася. Неяк ён мне напісаў: «Спачатку трохі нэрвуе „пракрустаў“ фармат, а потым у сьвядомасьці высьпявае адпаведная праграма, і, убачыўшы надрукаваным сваё стаслоўе, адчуваеш сябе пілётам, які толькі што эфэктна накрыў варожыя пазыцыі кароткім разбуральным налётам...».

У Ігара быў яркі літаратурны талент.

Калі я даведаўся, што ён выдаў кнігу вершаў і атрымаў білет Саюзу беларускіх пісьменьнікаў, я папрасіў яго запоўніць Літанкету Свабоды.

У лістападзе летась ён запытаўся мяне праз Фэйсбук: «Даўно задаюся пытаньнем: ці ёсьць для чалавека з маімі здольнасьцямі, душой, адукацыяй шлях у прафэсійную журналістыку?»

Я яму тады адказаў: «На гэтае пытаньне канчаткова можаце адказаць толькі вы самі. А хутчэй — даказаць сваім дзеяньнем. У вас „правільная“ адукацыя, добрая назіральнасьць, файны стыль і ўменьне вытрымліваць дыстанцыю да таго, пра што пішаце. Гэта тое, што журналісту трэба як мінімум. А яшчэ патрэбны „драйв“, каб шукаць тэмы і пісаць, дзень за днём. Знайдзіце тэму (магчыма, інтэрвію зь некім), апрацуйце яе, прышліце вынік мне і/або Аляксандру Лукашуку — паглядзім. Калі атрымаецца, апублікуем. Сёньняшняя журналістыка — гэта ня толькі тэкст, але і фоткі ды відэа, якія можна зрабіць ці то фотаапаратам, ці то мабільнікам».

Ігар стаў нам час ад часу дасылаць свае журналісцкія спробы, і некаторыя зь іх мы публікавалі. І плацілі яму ганарары, што, як мяркую, было істотна, паколькі ён ня меў сталага працаўладкаваньня. Ігар раней працаваў настаўнікам. Праца ў школе яму абрыдла, прытым не давала дастатковага заробку, і ён яе кінуў. Пасьля школы ўладкаваўся грузчыкам у менскім гіпэрмаркеце. Але і там месца не нагрэў. Напісаў мне пра гэта ў сваім стылі, з зухаватай іроніяй, за якой, відаць, хаваўся жыцьцёвы адчай. Толькі што я тады гэтага адчаю ня ўбачыў: «Зьбег ад свайго капіталіста, які з „добрага пана“ хутка ператварыўся ў прагную пачвару, таму маю шмат вольнага часу і пішу часьцей».

Зусім нядаўна, калі я быў на мовазнаўчай канфэрэнцыі ў Шатляндыі, Ігар прыслаў мне нізку сваіх вершаў. Вярнуўшыся ў Прагу, я паставіў гэтыя вершы на сайце Litaratura.org. Ён вельмі абрадаваўся гэтай публікацыі: «Ю-х-ху! Сьвята на маёй вуліцы! Дзякую за магчымасьць, Ян!». Гэты допіс ён прыслаў мне 11 чэрвеня, усяго за тыдзень да свайго скачка ў цямрэчу. Ягоныя дасланыя вершы, хоць і са змрочнай падбіўкай, не прадвяшчалі нічога благога. Ён пісаў:

Мне крыўда выела душу,
А потым перайшла на цела...
Што дзіўна, я ізноў пішу.
Што дзіўна, я жывы і цэлы.

Намоўленае перамог,
Паверыўшы ў будзённасьць цуду.
На папялішчы ўспыхнуў Бог.
Я ёсьць. І я, напэўна, буду...


Я не заглядаў на ягоны профіль у Фэйсбуку апошнім часам і зусім не прадчуваў, які настрой быў у Ігара насамрэч. А ў Фэйсбуку ў апошнія свае дні ён пісаў іншыя вершы і паведамленьні, якія сёньня чытаюцца як адназначныя сыгналы разьвітаньня са сьветам. І, што асабліва балюча, яны чытаюцца як сыгналы, у якіх ён шыфраваў сваю просьбу аб паратунку. Усе гэтыя сыгналы прапалі ў штодзённым тлуме сацыяльнай сеткі, у якой банальнае і трагічнае, подлае і шляхетнае, безгустоўнае і рафінаванае ўтварае інфармацыйную дрыгву, якая ў змозе засмактаць вас на ўвесь дзень і ў якой вы лёгка згубіце здольнасьць адрозьніваць роспачны крык ад зьдзеклівага рогату...

Глядзець камэнтары (5)

Гэтая дыскусія закрытая.
Ігар Лосік Кацярына Андрэева Дар'я Чульцова Марына Золатава Ягор Марціновіч
XS
SM
MD
LG