Лінкі ўнівэрсальнага доступу

Мы атрымалі шматабяцальныя сыгналы ад Лукашэнкі ў тым, што тычыцца міжнароднай сытуацыі, — прэзыдэнт Эўрапейскай Рады Туск


Дональд Туск

Напярэдадні саміту Ўсходняга партнэрства ў Рызе прэзыдэнт Эўрапейскай Рады Дональд Туск адказаў на пытаньні карэспандэнта Радыё Свабода Рыкарда Юзьвяка, у тым ліку пра адносіны зь Беларусьсю.

Радыё Свабода: Спадар прэзыдэнт расейская прапаганда зрабілася даволі відавочнай у шмат якіх краінах, асабліва ў краінах Ўсходняга партнэрства. Як канкрэтна і практычна Эўразьвяз можа супрацьстаяць гэтай прапагандзе?

Дональд Туск: Па-першае, я вельмі крануты, бо я зразумеў перад інтэрвію, што апошні раз я зьяўляўся на Радыё Свабодная Эўропа 27 гадоў таму як добраахвотны камэнтатар з Гданьскай суднавэрфі, гэта быў страйк 1988 году, але гэта цікавы кантэкст, бо мы можам быць ўпэўненыя, што прапаганда і дэзінфармацыя сапраўды сур’ёзная праблема ня толькі для ўсходняй часткі Эўропы, але і ў сэрцы Эўропы. Мы маем знакі і доказы таго, што Расея мае велічэзную праграму дэзінфармацыі і прапаганды супраць Эўропы. Але я абсалютна ўпэўнены, у тым ліку і са свайго досьведу з Радыё Свабодная Эўропа, што прапаганда ня мае шанцаў супраць праўды. І гэта ня лёзунг. Я вельмі добра памятаю, што калі я быў малады, дык Радыё Свабодная Эўропа было адзінай крыніцай праўдзівай інфармацыі супраць камуністычнага мэдыйнага канцэрну. Усе мае суайчыньнікі слухалі Радыё Свабодная Эўропа, і гэтая агромністая камуністычнай прапаганда прайграла ў найбольш важнай гульні, бо гэта было змаганьне за нашыя душы, нашыя ўяўленьні, нашыя мары, і ўрэшце гэтая індустрыя была слабой супраць праўды. Таму я даволі аптымістычна стаўлюся да гэтай тэмы сёньня ў Эўропе. Вядома ж, нам трэба тэхнічныя сродкі, ня толькі радыёстанцыя ці тэлестанцыя, ці інтэрнэт, але і сталае супрацоўніцтва паміж інстытуцыямі, дасьледчымі цэнтрамі, каб даваць праўдзівую інфармацыю празь лічбы наконт Эўропы, пра канфлікт ва Ўкраіне і пра іншыя тэмы. Магчыма вы ведаеце, што Эўразьвяз пачаў такі праект, [кіраўніца ў пытаньнях вонкавай палітыкі Эўразьвязу Фэдэрыка] Магерыні падрыхтавала невялікую каманду, і працэс ідзе. Я ўпэўнены, што ў будучыні мы пабачым вынікі гэтай канфрантацыі паміж хлусьнёй, дэзінфармацыяй і праўдай.

РС: Ці хвалюе вас, што Эўразьвяз ня можа прапанаваць ясных пэрспэктываў сяброўства такім краінам як Грузія, Украіна, Малдова, асабліва ўлічваючы тое, што ў гэтых краінах цяпер зьяўляюцца настроі, якія можна выказаць словамі: «Паглядзіце, Эўразьвяз нас ня хоча»?

Туск: Перш за ўсё, Ўсходняе партнэрства не было афіцыйным фармальным абяцаньнем сяброўства ў Эўрапейскім зьвязе, у тым ліку ў будучыні, бо гэтая ідэя, гэтая мара пра сяброўства ў ЭЗ гэта нешта даволі новае. Але вядома ж яны — я маю на ўвазе Грузію, Малдову і Ўкраіну — маюць права на мару, эўрапейскую мару. І я лічу гэта нашым абавязкам і адчуваю гэта сваім асабістым абавязкам, даць не пусты абяцанак што гэта магчыма заўтра ці пасьлязаўтра, але сказаць, што шлях у Эўропу — магчыма гэта ня значыць сяброўства ў Эўразьвязе ў прадказальнай будучыні — шлях да эўрапейскіх стандартаў, да нашай культурнай і палітычнай супольнасьці можа быць нефармальным у наступныя гады, але з гэтай надзеяй і з нашай дапамогай. Але вядома ж у іх ёсьць гэтае права. Я абсалютна перакананы, што наш абавязак — казаць праўду. Самае небясьпечнае для надзеі, калі ты абяцаеш нешта, пра што ведаеш, што гэта пустыя словы, і што лёгка даказаць у хуткім часе. Вядома ж, нам ня трэба нейкага велічэзнага расчараваньня ў гэтых грамадзтвах. Мы прадказальны партнэр, і ў гэтым кантэксьце трэба глядзець на ўвесь працэс, на пачатку я маю на ўвазе дамовы аб асацыяцыі і пра глыбокія і ўсеабдымныя гандлёвыя зоны... альбо пра бязьвізавы рэжым з Малдовай, і на шматабяцальныя крокі датычныя Ўкраіны і Грузіі. Я думаю, што гэта прадказальны і адказны шлях, каб сёньня быць разам і магчыма ў будучыні быць у адной палітычнай арганізацыі.

РС: Ці змогуць грузіны і ўкраінцы свабодна ўяжджаць у шэнгенскую зону ў 2016 годзе?

Туск: Усё залежыць ад намаганьняў і рашучасьці. Вядома ж, гэта магчыма, але гэта не фармальнае абяцаньне. Мы знаходзімся ў працэсе. Але прагрэс у абедзьвюх краінах — у Грузіі і Ўкраіне — сапраўды шматабяцальны. Сёньня я магу сказаць, што нашая наступная ацэнка магчыма будзе ў лістападзе, і што калі прагрэс будзе такі ж шматабяцальны як сёньня, дык 2016 год даволі магчымы.

РС: Выглядае, што адбываецца пацяпленьне ў адносінах паміж Эўразьвязам Беларусьсю. Ці лічыце вы разумным падпісаць нейкае пагадненьне зь Беларусьсю, улічваючы, што сытуацыя з правамі чалавека ў гэтай краіне па ранейшаму даволі цяжкая?

Туск: Абсалютна відавочна ня толькі для мяне, — асабліва ў тым, што тычыцца палітвязьняў — што гэта наш прынцып і што нічога не памянялася. Але, з другога боку, мы атрымалі некаторыя шматабяцальныя сыгналы зь Менску, ад прэзыдэнта Беларусі, Лукашэнкі, у тым, што тычыцца міжнароднай сытуацыі і геапалітычнай блытаніны ў гэтай частцы кантынэнту. І вядома ж, улічваючы мой асабісты досьвед, ня толькі для мяне было сюрпрызам тое, што Лукашэнка і ягоны ўрад былі сапраўды карысныя і ахвочыя дапамагчы ў пытаньні гэтак званых менскіх дамоўленасьцяў і менскага працэсу вакол крызісу на Данбасе, ва Ўкраіне. І я ўпэўнены, што мы павінны быць гатовыя выказаць удзячнасьць менавіта за гэтую частку афіцыйных беларускіх дзеяньняў, але калі мы пабачым нейкія пазытыўныя прапановы, дык я лічу, што мы павінны адкрыта сказаць, што гэта правільны кірунак. Але, вядома ж, правы чалавека, дэмакратыя і свабода для звычайных людзей гэта нашыя прынцыпы, і нічога ў гэтай сфэры не памянялася.

РС: Расьсьледаваньні забойстваў на Майдане ідуць вельмі павольна. Ці маеце вы засьцярогі, што гэты павольны працэс можа нейкім чынам пашкодзіць адносінам паміж Украінай і ЭЗ?

Туск: Я памятаю нашыя праблемы ў Польшчы, у тым што тычылася гэтай вельмі адчувальнай і далікатнай праблемы. Я маю на ўвазе, што гэта ня так проста, асабліва ў такі цяжкі час для Украіны. Я маю на ўвазе гэтую трансфармацыю і канфлікт на Данбасе, сапраўдную вайну. Таму мы павінны быць вельмі асьцярожныя ў нашай ацэнцы гэтай праблемы. І вядома ж, будучыня Украіны будзе залежаць не ад — зразумела ж юрыдычнай — але помсты, гэта гэта важна, таму што справядлівасьць падмурак новага грамадзтва і новай украінскай дзяржавы. Але я ўпэўнены, што магу зразумець, чаму яны сёньня розныя або іншыя прыярытэты, для мяне гэта цалкам зразумела. Добра, гэта крыху рызыкоўна, і ўпэўнены, што яны павінны разабрацца з гэтай праблемай, але, калі ласка, будзьце больш памяркоўнымі, таму што сытуацыя, аб’ектыўна кажучы, вельмі цяжкая для іх.

Глядзець камэнтары (10)

Гэтая дыскусія закрытая.
Ігар Лосік Кацярына Андрэева Дар'я Чульцова Марына Золатава Ягор Марціновіч
XS
SM
MD
LG