Кібэркамандаваньне ЗША ўпершыню пацьвердзіла факт наступальных апэрацыяў у падтрымку Ўкраіны

Пра гэтую заяву кіраўніка ведамства, генэрала Пола Накасонэ, паведамляе «Голас Амэрыкі».

Наступальныя, абарончыя, а таксама — у сфэры інфармацыйнай бясьпекі. Так апэрацыі амэрыканскіх сілаў ахарактарызаваў кіраўнік кібэркамандаваньня ЗША генэрал Пол Накасонэ ў інтэрвію тэлеканалу SkyNews.

Пол Накасонэ

Ён адзначыў, што ўсе дзеяньні ажыцьцяўляліся згодна з літарай закону, пад кантролем цывільных асобаў і ў адпаведнасьці з палітыкай, прынятай Пэнтагонам. У Белым доме, у сваю чаргу, падкрэсьлілі: апэрацыі не зьяўляюцца адхіленьнем ад дзейнай пазыцыі Вашынгтону.

Прэсавая сакратарка адміністрацыі прэзыдэнта Байдэна Карын Жан-П’ер нагадала — яшчэ да вайны Расею папярэджвалі аб тым, што ЗША маюць намер аказваць падтрымку і дапамогу Кіеву.

«Мы робім менавіта тое, пра што казаў прэзыдэнт. І ён сказаў гэта прэзыдэнту Пуціну наўпрост, яшчэ ў сьнежні — пра тое, што мы будзем рабіць, калі ён нападзе на Украіну. Мы дамо дапамогу ў сфэры бясьпекі ўкраінцам, якая будзе ў шмат пераўзыходзіць тую дапамогу, якую мы ўжо даем, каб дапамагчы ім абараніць сваю краіну», — адзначыла Жан Пʼер падчас брыфінгу ў Белым доме.

ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:

СБУ: спэцслужбы Расеі выкарыстоўваюць псэўдамінаваньні сацыяльных аб’ектаў ва Ўкраіне як элемэнт гібрыднай вайны

Раней у кібэркамандаваньні паведамлялі, што ЗША праводзяць цэлую сэрыю абарончых апэрацыяў, заснаваных на запытах ад краінаў- партнэраў. Па стане на травень, усяго іх было праведзена 28 у 16 краінах, у тым ліку ў Эстоніі, Літве, Чарнагорыі, Паўночнай Македоніі і Ўкраіне.

«Я думаю, што мэта гэтай заявы — прадэманстраваць, што ЗША падтрымліваюць Украіну і дзеяньні краінаў Захаду ў падтрымку Ўкраіны. Падобная публічная заява зараз падкрэсьлівае тое, што ЗША робяць стаўку на кібэрпатэнцыял і нашую падтрымку намаганьняў супраць расійскага ўварваньня. Такое даводзіцца бачыць не часта — большасьць дзеяньняў у кібэрсфэры трымаюцца ў таямніцы. Гэтую сытуацыю робіць унікальнай, па-першае, той факт, што заява была зробленая, а па-другое, яе палітычная значнасьць», — адзначыў у інтэрвію «Голасу Амэрыкі» Рычард Форна, дырэктар праграмы па кібэрбясьпецы ва ўнівэрсытэце Мэрыленду.

ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:

Даклад спэцыялістаў у кібэрбясьпецы: Беларусь ад 2016 году вядзе падрыўную дзейнасьць супраць краінаў NATO з Усходняй Эўропы

Як на гэтыя заявы адрэагуюць у Крамлі і ці ёсьць пагроза прамога сутыкненьня з Масквой — гэта пытаньне, якое непакоіць некаторых экспэртаў. ЗША валодаюць магутным патэнцыялам у сфэры кібэрбясьпекі. Аднак адкрытасьць сыстэмы можа зрабіць краіну патэнцыйна ўразьлівай. У прыватнасьці, 85% крытычнай інфраструктуры ЗША знаходзіцца ў валоданьні прыватных кампаняў.

«Амэрыка валодае лепшым кібэрпатэнцыялам у сьвеце. Але пытаньне ў тым, як выкарыстоўваць гэтыя магчымасьці супраць закрытага грамадзтва? Паўночная Карэя, Кітай ці Расея — у іх усіх ёсьць перавага, таму што ў нас структура настолькі адкрытая», — распавёў у інтэрвію «Голасу Амэрыкі» прафэсар унівэрсытэту Вэбстэра Джэймс Кэрціс.

ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:

Лукашэнка даў параду чыноўнікам наконт інфармацыйнай бясьпекі: «Пішыце ад рукі і складайце ў шуфляду»

Пры гэтым, падкрэсьлівае Кэрціс, наступальныя апэрацыі ЗША ў кібэрсфэры ніколі не скіраваныя на цывільнае насельніцтва:

«Мы не можам адключаць электрычныя сеткі, што можа прывесьці да ахвяраў. Мы не зможам атакаваць водныя сыстэмы і іншыя крытычна важныя абʼекты інфраструктуры, атамныя электрастанцыі і падобныя абʼекты, што можа прывесьці да вялізных стратаў сярод цывільнага насельніцтва. Амэрыканскія наступальныя дзеяньні найперш сканцэнтраваныя на вайсковыя мэты камандаваньня і кантролю. Атакаваць цывільныя мэты — незаконна, неэтычна і амаральна. І амэрыканскія пратаколы пабудаваныя такім чынам, каб не дазволіць гэтаму здарыцца. І гэта прынцыпова адрозьніваецца ад таго, што мы бачым зараз ва Ўкраіне, дзе расейцы нападаюць на школы і шпіталі. Гэта — ваеннае злачынства».

ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:

Хакеры ўзламалі Rutube, каманда сайту аднаўляе яго ўжо суткі

Напярэдадні ўварваньня ва Ўкраіну і адразу пасьля гэтага Расея ўчыніла шэраг кібэратакаў на ўкраінскую інфраструктуру. Дэталі некаторых апэрацыяў прадставіла кампанія Microsoft у справаздачы ў канцы красавіка, таксама адзначыўшы, што часта апэрацыі ў кібэрсфэры супадалі па часе з традыцыйнымі вайсковымі нападамі.

Вайна Расеі супраць Украіны

  • А 5-й гадзіне раніцы 24 лютага 2022 году кіраўнік Расеі Ўладзімір Пуцін заявіў пра пачатак ваеннай апэрацыі супраць Украіны на Данбасе на просьбу груповак «ДНР» і «ЛНР». 21 лютага падчас тэлезвароту да расейцаў Пуцін назваў так званыя «ДНР» і «ЛНР» незалежнымі дзяржавамі ў межах вобласьцяў. 22 лютага Савет Фэдэрацыі ратыфікаваў гэтае рашэньне.
  • Расейскія войскі атакавалі ў тым ліку з тэрыторыі Беларусі, выкарыстоўваючы лётнішчы, базы і дарогі. Прадстаўнікі рэжыму Лукашэнкі апраўдваюць вайну, некаторыя яго праціўнікі лічаць тэрыторыю Беларусі акупаванай, многія заклікаюць да супраціву расейскім захопнікам. Насуперак заявам Пуціна пра атакі выключна на вайсковыя аб’екты, расейцы пачалі бамбіць школы, дзіцячыя садкі і жылыя кварталы ўкраінскіх гарадоў.
  • 2 красавіка 2022 году, пасьля вызваленьня гораду Буча пад Кіевам, фотакарэспандэнты апублікавалі дзясяткі фатаздымкаў, на якіх відаць сотні нябожчыкаў, ахвяраў масавых забойстваў, учыненых расейскімі войскамі. Многія пахаваныя ў стыхійных брацкіх магілах. Вялікія разбурэньні прынесла расейская акупацыя і Барадзянцы.
  • З 24 лютага 2022 году Расея захапіла толькі адзін абласны цэнтар — Херсон. Горад быў акупаваны расейскімі войскамі ў першыя дні вайны фактычна без баёў. Расейскія войскі адступілі зь яго і з правабярэжнай часткі Херсонскай вобласьці ў лістападзе 2022 году. Увосень 2022 году ўкраінскія войскі правялі маштабны контранаступ, у выніку якога расейскія сілы пакінулі большасьць сваіх пазыцый і ў Харкаўскай вобласьці.
  • Нягледзячы на першапачатковыя заявы Пуціна пра тое, што акупацыя ўкраінскіх тэрыторыяў не ўваходзіць у пляны ўварваньня, 30 верасьня 2022 году была абвешчана анэксія чатырох вобласьцяў Украіны (Данецкай, Запароскай, Луганскай і Херсонскай), у тым ліку і тэрыторыяў, якіх Расея не кантралявала.
  • 21 верасьня 2022 году Пуцін заявіў пра мабілізацыю ў Расеі. Пасьля гэтай заявы тысячы расейцаў накіраваліся на памежныя пункты і пачалі выяжджаць у Грузію, Казахстан, Армэнію, Манголію, Фінляндыю і іншыя краіны. У самой Расеі праціўнікі вайны падпалілі некалькі вайсковых камісарыятаў.
  • У 2023 годзе Лукашэнка і Пуцін заявілі пра разьмяшчэньне ў Беларусі расейскай ядзернай зброі. 13 чэрвеня Лукашэнка сказаў, што частка ядзернай зброі ўжо дастаўлена з РФ у Беларусь. 16 чэрвеня Пуцін таксама заявіў, што першыя ядзерныя зарады ўжо дастаўленыя на тэрыторыю Беларусі, а астатнюю частку перамесьцяць «да канца лета або да канца году».
  • 17 лістапада 2024 году тагачасны прэзыдэнт ЗША Джо Байдэн зьняў абмежаваньні на нанясеньне ўдараў амэрыканскай дальнабойнай зброяй па тэрыторыі Расеі.
  • З прыходам да ўлады ў ЗША прэзыдэнта Дональда Трампа рэзка актывізавалася тэма магчымых мірных перамоваў. Улетку 2025 году Дональд Трамп правёў шэраг сустрэчаў, у тым ліку з Уладзімірам Зяленскім і Ўладзімірам Пуціным. Аднак дамовіцца пра мірнае пагадненьне ці прынамсі пра асабістую сустрэчу прэзыдэнтаў Украіны і Расеі не атрымалася. Агулам мірныя перамовы дагэтуль не далі істотных вынікаў.
  • 1 чэрвеня 2025 году на Дзень расейскай авіяцыі Ўкраіна правяла маштабную апэрацыю «Павуціньне». Служба бясьпекі Ўкраіны зладзіла ўдары па авіябазах па ўсёй тэрыторыі Расеі, зьнішчыўшы дзясяткі расейскіх вайсковых самалётаў. Дакладна невядома, адкуль кіраваліся гэтыя дроны і ці выкарыстоўвалі яны штучны інтэлект для нацэльваньня на расейскія самалёты. Паводле ўкраінскага боку, дахі грузавікоў, дзе хаваліся дроны, адчынялі дыстанцыйна, каб дазволіць квадракоптэрам узьлятаць.
  • З пачатку 2024 году па цяперашні час украінскія дроны пашкодзілі мноства расейскіх нафаперапрацоўчых заводаў, што прывяло да істотнага скарачэньня вытворчасьці нафтапрадуктаў у Расеі.
  • Лінія фронту ва Украіне на працягу 2025 і на пачатку 2026 году заставалася адносна стабільнай. Пры гэтым расейскія войскі павольна прасоўваліся на асобных участках. З кастрычніка 2025 па сакавік 2026 году Расея захапіла каля 1833 км². На пачатку 2026 году ўкраінскія сілы правялі шэраг удалых контратак. У канцы красавіка 2026 году ўпершыню за доўгі час Ўкраіна адваявала больш тэрыторыі, чым страціла.

Незалежная праверка інфармацыі пра ваенныя дзеяньні, якую даюць афіцыйныя асобы розных бакоў, не заўсёды магчымая.