«„Лёс Украіны і лёс Беларусі ўзаемазьвязаныя“, — кажа Сьвятлана Ціханоўская, лідэрка апазыцыі, чыю перамогу на выбарах 2020 году ў Беларусі адабраў Аляксандар Лукашэнка». З гэтых словаў пачынаецца артыкул у Washington Post.
На думку газэты, Ціханоўская мае рацыю, бо Лукашэнка цяпер стаў сатрапам прэзыдэнта Расеі Ўладзіміра Пуціна, дазволіўшы расейскім войскам выкарыстаць Беларусь у якасьці пляцдарму для вайны супраць Украіны: «Дэмакратыю як у Беларусі, так і ва Ўкраіне трэба выратаваць ад таго, каб яе растапталі цяжкія боты Пуціна і Лукашэнкі».
У той час, піша Washington Post, як грамадзяне і вайскоўцы Ўкраіны вядуць экзістэнцыйную барацьбу за выжываньне, спадарыня Ціханоўская нагадала нам на мінулым тыдні, што народ Беларусі, хоць і не знаходзіцца ў стане вайны, вядзе ня менш важную барацьбу за зьвяржэньне дыктатуры Лукашэнкі.
ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:
Ціханоўская перадала ЗША дакумэнты аб датычнасьці беларускага рэжыму да агрэсіі супраць УкраіныГазэта пералічае выпадкі супраціву. «Беларускія партызаны сабатавалі адпраўку расейскай вайсковай тэхнікі ва Ўкраіну. Падпольная сетка зьнішчыла кампанэнты кіраваньня рухам цягнікоў, а кібэрпартызаны парушылі працу праграмнага забесьпячэньня чыгункі. Вялізныя штрафы і турэмныя тэрміны накладзены яна тых, хто пратэстуе ў Беларусі, у тым ліку журналістаў, прафсаюзных лідэраў, студэнтаў, выкладчыкаў і іншых. Каналы ў Telegram, плятформы сацыяльных сетак, якія аказаліся крытычна важнымі для руху за дэмакратыю ў Беларусі, крыміналізаваныя ўрадам як „экстрэмісцкія“ і „тэрарыстычныя“, што прыводзіць да штрафаў для карыстальнікаў, якія разьмяшчаюць на іх паведамленьні».
Газэта нагадвае, што на мінулым тыдні ніжняя палата парлямэнту Беларусі ўхваліла закон, які прадугледжвае сьмяротнае пакараньне за «замах на тэрарыстычны акт» і паведамляе, што, паводле дадзеных праваабарончага цэнтру «Вясна», урад Лукашэнкі трымае ў турмах 1 166 палітычных вязьняў, у тым ліку мужа Сьвятланы Ціханоўскай Сяргея і ейную паплечніцу Марыю Калесьнікаву.
ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:
Ціханоўская правяла сустрэчу з кіраўніцтвам Дзярждэпартамэнту ЗШАПад моцным ціскам і рэпрэсіямі з боку уладаў вулічныя пратэсты ў Беларусі, якія ўспыхнулі пасьля скрадзеных выбараў 2020 году, заціхлі і прынялі форму падпольных нешматлюдных пратэстаў, але, як піша Washington Post, унутраная апазыцыя ў Беларусі захоўваецца і Злучаныя Штаты павінны працягваць яе падтрымліваць.
На думку рэдакцыі, Washington Post, у эўрапейскіх і амэрыканскіх санкцыях супраць рэжыму Лукашэнкі застаюцца шчыліны, таму іх жорсткасьць трэба ўзмацняць з той жа сілай, што і супраць рэжыму Пуціна. Трэба разгледзець санкцыі адносна экспарту сталі, а таксама абмежаваньні для ўсіх дзяржаўных банкаў, нафтапрадуктаў і замарожваньне беларускіх валютных рэзэрваў.
Расея, сьцьвярджаецца далей ў рэдакцыйным артыкуле, выпусьціла ракеты па Ўкраіне зь Беларусі, адтуль жа лятала камандна-штабная авіяцыя і там жа да гэтага часу мае шматтысячны вайсковы кантынгент. Таму «Лукашэнка зьяўляецца саўдзельнікам вайны Пуціна і павінен аказацца на лаве падсудных разам зь ім як ваенны злачынец».
ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:
Ціханоўская сустрэлася са сьпікерам Палаты прадстаўнікоў ЗША Нэнсі ПэлосіНа думку газэты, тое, што сытуацыя можа абярнуцца менавіта такім чынам, выклікала ў Лукашэнкі дыскамфорт і ягоны ўрад паспрабаваў залагодзіць сытуацыю ў стасунках з Эўропай. «Мы катэгарычна абвяргаем любыя інсынуацыі аб тым, што Беларусь нейкім чынам датычная да баявых дзеяньняў ва Ўкраіне, — напісаў 6 красавіка міністар замежных спраў Уладзімір Макей у лісьце некаторым калегам у Эўразьвязе. Але спадарыня Ціханоўская сказала нам, што Лукашэнка „хоча ператварыцца з падпальшчыка ў пажарнага“».
Заканчвае Washington Post свой рэдакцыйны артыкул наступнай высновай:
«Украіна змагаецца за сваю будучыню як дэмакратыя, але барацьба за свабоду ідзе таксама ў Беларусі і ў Расеі. Такія натхнёныя лідэры, як спадарыня Ціханоўская, як прэзыдэнт Украіны Ўладзімір Зяленскі і апазыцыянэры Аляксей Навальны і Ўладзімір Кара-Мурза ў Расеі, што знаходзяцца цяпер у зьняволеньні, даюць нам падставы спадзявацца, што дэмакратыя пераможа. Яны заслугоўваюць падтрымкі сьвету».
Вайна Расеі супраць Украіны
- А 5-й гадзіне раніцы 24 лютага 2022 году кіраўнік Расеі Ўладзімір Пуцін заявіў пра пачатак ваеннай апэрацыі супраць Украіны на Данбасе на просьбу груповак «ДНР» і «ЛНР». 21 лютага падчас тэлезвароту да расейцаў Пуцін назваў так званыя «ДНР» і «ЛНР» незалежнымі дзяржавамі ў межах вобласьцяў. 22 лютага Савет Фэдэрацыі ратыфікаваў гэтае рашэньне.
- Расейскія войскі атакавалі ў тым ліку з тэрыторыі Беларусі, выкарыстоўваючы лётнішчы, базы і дарогі. Прадстаўнікі рэжыму Лукашэнкі апраўдваюць вайну, некаторыя яго праціўнікі лічаць тэрыторыю Беларусі акупаванай, многія заклікаюць да супраціву расейскім захопнікам. Насуперак заявам Пуціна пра атакі выключна на вайсковыя аб’екты, расейцы пачалі бамбіць школы, дзіцячыя садкі і жылыя кварталы ўкраінскіх гарадоў.
- 2 красавіка 2022 году, пасьля вызваленьня гораду Буча пад Кіевам, фотакарэспандэнты апублікавалі дзясяткі фатаздымкаў, на якіх відаць сотні нябожчыкаў, ахвяраў масавых забойстваў, учыненых расейскімі войскамі. Многія пахаваныя ў стыхійных брацкіх магілах. Вялікія разбурэньні прынесла расейская акупацыя і Барадзянцы.
- З 24 лютага 2022 году Расея захапіла толькі адзін абласны цэнтар — Херсон. Горад быў акупаваны расейскімі войскамі ў першыя дні вайны фактычна без баёў. Расейскія войскі адступілі зь яго і з правабярэжнай часткі Херсонскай вобласьці ў лістападзе 2022 году. Увосень 2022 году ўкраінскія войскі правялі маштабны контранаступ, у выніку якога расейскія сілы пакінулі большасьць сваіх пазыцый і ў Харкаўскай вобласьці.
- Нягледзячы на першапачатковыя заявы Пуціна пра тое, што акупацыя ўкраінскіх тэрыторыяў не ўваходзіць у пляны ўварваньня, 30 верасьня 2022 году была абвешчана анэксія чатырох вобласьцяў Украіны (Данецкай, Запароскай, Луганскай і Херсонскай), у тым ліку і тэрыторыяў, якіх Расея не кантралявала.
- 21 верасьня 2022 году Пуцін заявіў пра мабілізацыю ў Расеі. Пасьля гэтай заявы тысячы расейцаў накіраваліся на памежныя пункты і пачалі выяжджаць у Грузію, Казахстан, Армэнію, Манголію, Фінляндыю і іншыя краіны. У самой Расеі праціўнікі вайны падпалілі некалькі вайсковых камісарыятаў.
- У 2023 годзе Лукашэнка і Пуцін заявілі пра разьмяшчэньне ў Беларусі расейскай ядзернай зброі. 13 чэрвеня Лукашэнка сказаў, што частка ядзернай зброі ўжо дастаўлена з РФ у Беларусь. 16 чэрвеня Пуцін таксама заявіў, што першыя ядзерныя зарады ўжо дастаўленыя на тэрыторыю Беларусі, а астатнюю частку перамесьцяць «да канца лета або да канца году».
- 17 лістапада 2024 году тагачасны прэзыдэнт ЗША Джо Байдэн зьняў абмежаваньні на нанясеньне ўдараў амэрыканскай дальнабойнай зброяй па тэрыторыі Расеі.
- З прыходам да ўлады ў ЗША прэзыдэнта Дональда Трампа рэзка актывізавалася тэма магчымых мірных перамоваў. Улетку 2025 году Дональд Трамп правёў шэраг сустрэчаў, у тым ліку з Уладзімірам Зяленскім і Ўладзімірам Пуціным. Аднак дамовіцца пра мірнае пагадненьне ці прынамсі пра асабістую сустрэчу прэзыдэнтаў Украіны і Расеі не атрымалася. Агулам мірныя перамовы дагэтуль не далі істотных вынікаў.
- 1 чэрвеня 2025 году на Дзень расейскай авіяцыі Ўкраіна правяла маштабную апэрацыю «Павуціньне». Служба бясьпекі Ўкраіны зладзіла ўдары па авіябазах па ўсёй тэрыторыі Расеі, зьнішчыўшы дзясяткі расейскіх вайсковых самалётаў. Дакладна невядома, адкуль кіраваліся гэтыя дроны і ці выкарыстоўвалі яны штучны інтэлект для нацэльваньня на расейскія самалёты. Паводле ўкраінскага боку, дахі грузавікоў, дзе хаваліся дроны, адчынялі дыстанцыйна, каб дазволіць квадракоптэрам узьлятаць.
- З пачатку 2024 году па цяперашні час украінскія дроны пашкодзілі мноства расейскіх нафаперапрацоўчых заводаў, што прывяло да істотнага скарачэньня вытворчасьці нафтапрадуктаў у Расеі.
- Лінія фронту ва Украіне на працягу 2025 і на пачатку 2026 году заставалася адносна стабільнай. Пры гэтым расейскія войскі павольна прасоўваліся на асобных участках. З кастрычніка 2025 па сакавік 2026 году Расея захапіла каля 1833 км². На пачатку 2026 году ўкраінскія сілы правялі шэраг удалых контратак. У канцы красавіка 2026 году ўпершыню за доўгі час Ўкраіна адваявала больш тэрыторыі, чым страціла.
Незалежная праверка інфармацыі пра ваенныя дзеяньні, якую даюць афіцыйныя асобы розных бакоў, не заўсёды магчымая.