Чэхія, Славаччына і Аўстрыя: «Украіна павінна самастойна вызначаць сваё месца ў сыстэме бясьпекі Эўропы і сьвету»

Дзьмітро Кулеба

Міністры замежных спраў Чэхіі, Славаччыны і Аўстрыі Ян Ліпаўскі, Іван Корчак і Аляксандр Шаленбэрг заявілі аб падтрымцы самастойнага выбару Ўкраіны ў міжнародных арганізацыях бясьпекі.

«Чэхія, Славаччына і Аўстрыя тут, каб паказаць дакладны сыгнал, што выбар таго, куды павінна рухацца ваша краіна, за вамі. Калі вы выбралі заходні кірунак, вы павінны мець магчымасьць рухацца да сваёй мары. Патрабаваньне Расеі (аб непашырэньні NATO. — РC) абсалютна не зьяўляецца спосабам вядзеньня перамоў», — сказаў міністар замежных спраў Чэхіі Ян Ліпаўскі 8 лютага на супольнай чатырохбаковай прэсавай канфэрэнцыі ў Кіеве.

Кіраўнік зьнешнепалітычнага ведамства Славаччыны Іван Корчак нагадаў, што рашэньне Бухарэсцкага саміту аб будучым сяброўстве Грузіі і Ўкраіны ў NATO застаецца актуальным. «У кантэксьце цяперашняй напружанасьці хачу сказаць наступнае: аргумэнт, што ўкраінскае імкненьне стаць сябрам NATO зьяўляецца пагрозай для Расеі, я не разумею. Бо ў 2014 годзе, калі быў анэксаваны і захоплены Крым, калі пачаліся баявыя дзеяньні на Данбасе, — гэта ня мела нічога агульнага з імкненьнем Ўкраіны ў NATO», — адзначыў ён.

ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:

ЗША і Нямеччына заявілі, што гатовыя аб’яднацца супраць расейскай пагрозы Ўкраіне

Міністар замежных спраў Аўстрыі Аляксандар Шаленбэрг заявіў пра намер свайго ўраду падтрымаць эўрапейскія санкцыі супраць Расеі ў выпадку яе агрэсіі супраць Украіны, нягледзячы на тое, што яны будуць мець сур’ёзныя наступствы і для аўстрыйскага бізнэсу.

«Мы не зьяўляемся сябрам NATO, мы нэўтральная краіна, у нас канстытуцыйныя абмежаваньні, але мы стаім разам з Эўропай у пытаньнях гуманітарнай дапамогі. Аўстрыйскі ўрад у найбліжэйшыя дні ўхваліць рашэньне аб гуманітарным пакеце ў 2,5 мільёна эўра для ўкраінскага Чырвонага Крыжа і аўстрыйскіх арганізацый, якія былі актыўныя тут (ва Ўкраіне) у мінулым і застаюцца актыўныя», — паведаміў Аляксандар Шаленбэрг.

ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:

Пра што 5 гадзін гаварылі Пуцін з Макронам у Маскве

Адказваючы на пытаньне журналістаў аб тым, што Ўкраіна хацела б атрымаць ад Эўразьвязу, міністар замежных спраў Украіны Дзьмітро Кулеба заявіў:

«Ад Эўрапейскага Зьвязу як ад аб’яднаньня Ўкраіне патрэбныя, па-першае, адзінства, па-другое, — рашучасьць у прымяненьні балючых санкцый у дачыненьні да Расеі, і па-трэцяе, — амбітнасьць у дачыненьні да Ўкраіны. Цяперашні крызіс — унікальная нагода адкінуць гістарычныя стэрэатыпы наконт эўрапейскай інтэграцыі Ўкраіны і сапраўды паглядзець на Ўкраіну як на будучага сябра Эўразьвязу з пункту гледжаньня таго, што гэта адпавядае інтарэсам самога Эўразьвязу».

Пагроза нападу Расеі на Ўкраіну

  • А 5-й гадзіне раніцы 24 лютага 2022 году кіраўнік Расеі Ўладзімір Пуцін заявіў пра пачатак ваеннай апэрацыі супраць Украіны на Данбасе на просьбу груповак «ДНР» і «ЛНР». 21 лютага падчас тэлезвароту да расейцаў Пуцін назваў так званыя «ДНР» і «ЛНР» незалежнымі дзяржавамі ў межах вобласьцяў. 22 лютага Савет Фэдэрацыі ратыфікаваў гэтае рашэньне.
  • Расейскія войскі атакавалі ў тым ліку з тэрыторыі Беларусі, выкарыстоўваючы лётнішчы, базы і дарогі. Прадстаўнікі рэжыму Лукашэнкі апраўдваюць вайну, некаторыя яго праціўнікі лічаць тэрыторыю Беларусі акупаванай, многія заклікаюць да супраціву расейскім захопнікам. Насуперак заявам Пуціна пра атакі выключна на вайсковыя аб’екты, расейцы пачалі бамбіць школы, дзіцячыя садкі і жылыя кварталы ўкраінскіх гарадоў.
  • 2 красавіка 2022 году, пасьля вызваленьня гораду Буча пад Кіевам, фотакарэспандэнты апублікавалі дзясяткі фатаздымкаў, на якіх відаць сотні нябожчыкаў, ахвяраў масавых забойстваў, учыненых расейскімі войскамі. Многія пахаваныя ў стыхійных брацкіх магілах. Вялікія разбурэньні прынесла расейская акупацыя і Барадзянцы.
  • З 24 лютага 2022 году Расея захапіла толькі адзін абласны цэнтар — Херсон. Горад быў акупаваны расейскімі войскамі ў першыя дні вайны фактычна без баёў. Расейскія войскі адступілі зь яго і з правабярэжнай часткі Херсонскай вобласьці ў лістападзе 2022 году. Увосень 2022 году ўкраінскія войскі правялі маштабны контранаступ, у выніку якога расейскія сілы пакінулі большасьць сваіх пазыцый і ў Харкаўскай вобласьці.
  • Нягледзячы на першапачатковыя заявы Пуціна пра тое, што акупацыя ўкраінскіх тэрыторыяў не ўваходзіць у пляны ўварваньня, 30 верасьня 2022 году была абвешчана анэксія чатырох вобласьцяў Украіны (Данецкай, Запароскай, Луганскай і Херсонскай), у тым ліку і тэрыторыяў, якіх Расея не кантралявала.
  • 21 верасьня 2022 году Пуцін заявіў пра мабілізацыю ў Расеі. Пасьля гэтай заявы тысячы расейцаў накіраваліся на памежныя пункты і пачалі выяжджаць у Грузію, Казахстан, Армэнію, Манголію, Фінляндыю і іншыя краіны. У самой Расеі праціўнікі вайны падпалілі некалькі вайсковых камісарыятаў.
  • У 2023 годзе Лукашэнка і Пуцін заявілі пра разьмяшчэньне ў Беларусі расейскай ядзернай зброі. 13 чэрвеня Лукашэнка сказаў, што частка ядзернай зброі ўжо дастаўлена з РФ у Беларусь. 16 чэрвеня Пуцін таксама заявіў, што першыя ядзерныя зарады ўжо дастаўленыя на тэрыторыю Беларусі, а астатнюю частку перамесьцяць «да канца лета або да канца году».
  • 17 лістапада 2024 году тагачасны прэзыдэнт ЗША Джо Байдэн зьняў абмежаваньні на нанясеньне ўдараў амэрыканскай дальнабойнай зброяй па тэрыторыі Расеі.
  • З прыходам да ўлады ў ЗША прэзыдэнта Дональда Трампа рэзка актывізавалася тэма магчымых мірных перамоваў. Улетку 2025 году Дональд Трамп правёў шэраг сустрэчаў, у тым ліку з Уладзімірам Зяленскім і Ўладзімірам Пуціным. Аднак дамовіцца пра мірнае пагадненьне ці прынамсі пра асабістую сустрэчу прэзыдэнтаў Украіны і Расеі не атрымалася. Агулам мірныя перамовы дагэтуль не далі істотных вынікаў.
  • 1 чэрвеня 2025 году на Дзень расейскай авіяцыі Ўкраіна правяла маштабную апэрацыю «Павуціньне». Служба бясьпекі Ўкраіны зладзіла ўдары па авіябазах па ўсёй тэрыторыі Расеі, зьнішчыўшы дзясяткі расейскіх вайсковых самалётаў. Дакладна невядома, адкуль кіраваліся гэтыя дроны і ці выкарыстоўвалі яны штучны інтэлект для нацэльваньня на расейскія самалёты. Паводле ўкраінскага боку, дахі грузавікоў, дзе хаваліся дроны, адчынялі дыстанцыйна, каб дазволіць квадракоптэрам узьлятаць.
  • З пачатку 2024 году па цяперашні час украінскія дроны пашкодзілі мноства расейскіх нафаперапрацоўчых заводаў, што прывяло да істотнага скарачэньня вытворчасьці нафтапрадуктаў у Расеі.
  • Лінія фронту ва Украіне на працягу 2025 і на пачатку 2026 году заставалася адносна стабільнай. Пры гэтым расейскія войскі павольна прасоўваліся на асобных участках. З кастрычніка 2025 па сакавік 2026 году Расея захапіла каля 1833 км². На пачатку 2026 году ўкраінскія сілы правялі шэраг удалых контратак. У канцы красавіка 2026 году ўпершыню за доўгі час Ўкраіна адваявала больш тэрыторыі, чым страціла.

Незалежная праверка інфармацыі пра ваенныя дзеяньні, якую даюць афіцыйныя асобы розных бакоў, не заўсёды магчымая.