Лінкі ўнівэрсальнага доступу

Хроніка перасьледу 9 чэрвеня: суд пакінуў вырак экс-дырэктару Intex-Press, працягваюць ператрусы ў «справе ЭГУ»

Вярхоўны суд Беларусі. Архіўнае фота
Вярхоўны суд Беларусі. Архіўнае фота

Свабода вядзе храналёгію судоў, затрыманьняў, іншага перасьледу з палітычных матываў у Беларусі.

У Беларускай асацыяцыі журналістаў паведамілі, што Вярхоўны суд пакінуў у сіле вырак колішняму дырэктару Intex-Press Уладзімеру Янукевічу і зьмяніў тэрмін намесьніку Андрэю Пакаленку.

Суд 8 чэрвеня разгледзеў апэляцыйныя скаргі абвінавачаных у «здрадзе дзяржаве» былых кіраўнікоў баранавіцкай незалежнай газэты Intex-Press Уладзімера Янукевіча і Андрэя Пакаленкі.

У выніку двухдзённага слуханьня судовая калегія Вярхоўнага суду пакінула ў сіле вырак Янукевічу — 14 гадоў пазбаўленьня волі з адбыцьцём у калёніі. Андрэю Пакаленку тэрмін зьняволеньня зьменшылі на адзін год — да 11 гадоў.

Прысуд Уладзімеру Янукевічу і Андрэю Пакаленку агучылі 26 лютага ў Берасьцейскім абласным судзе. Абодвух мэдыямэнэджараў абвінавацілі ў «здрадзе дзяржаве» паводле артыкулу 356 Крымінальнага кодэксу. Судовы працэс пачаўся 3 лютага і праходзіў у закрытым рэжыме. Справу вёў судзьдзя Берасьцейскага абласнога суду Дзьмітры Куроўскі.

Ператрусы ў «справе ЭГУ» пачалі на Берасьцейшчыне

У цэнтры «Вясна. Берасьце» паведамілі, што сілавікі пачалі праводзіць ператрусы ў межах так званай «справы Эўрапейскага гуманітарнага ўнівэрсытэту».

Сілавікі з 2 чэрвеня пачалі перасьледаваць прадстаўнікоў супольнасьці гэтай навучальнай установы. Ператрусы праводзяць як у дзейных, так і былых студэнтаў унівэрсытэту, а таксама ў іхных сваякоў.

Раней праваабаронцы паведамлялі, што ў «справе ЭГУ» прайшло ўжо больш за 30 ператрусаў па ўсёй Беларусі. 14 красавіка 2026 году ўлады прызналі ўнівэрсытэт «экстрэмісцкім». Пасьля гэтага 100 студэнтаў пакінулі ЭГУ.


Як рэжым Лукашэнкі выкарыстоўвае ярлык «экстрэмізму», каб душыць свабоду слова і змагацца з палітычнымі апанэнтамі

Пасьля сфальшаваных прэзыдэнцкіх выбараў 2020 году і сілавога здушэньня агульнанацыянальных пратэстаў аўтарытарны рэжым Аляксандра Лукашэнкі пачаў сыстэматычна выкарыстоўваць антыэкстрэмісцкае заканадаўства для барацьбы з іншадумствам, ліквідацыі незалежных мэдыя і перасьледу палітычных апанэнтаў.

Улады заблякавалі сайты незалежных мэдыя і спынілі публікацыю непадкантрольных друкаваных выданьняў, пазбавілі акрэдытацыі журналістаў іншаземных мэдыя і разграмілі офісы самых уплывовых СМІ. Сотні беларускіх рэпартэраў прайшлі праз арышты, дзясяткі застаюцца ў турмах. Усе незалежныя мэдыя, якія асьвятляюць грамадзка-палітычны парадак дня ў Беларусі, цяпер працуюць выключна з-за мяжы.

Ад 2021 году ўлады пачалі масава абвяшчаць вэб-сайты і асобныя ўліковыя запісы ў сацыяльных сетках незалежных мэдыя, палітычных і грамадзкіх арганізацый, ініцыятыў і проста блогераў «экстрэмісцкімі матэрыяламі», а іх аўтараў «экстрэмісцкімі фармаваньнямі» — часта без судовага разгляду.

Рэспубліканскі сьпіс экстрэмісцкіх матэрыялаў вядзе Міністэрства інфармацыі Беларусі. На дадзены момант у сьпісе на 1469 старонках пералічаны тысячы «экстрэмісцкіх матэрыялаў», за выкарыстаньне якіх прадугледжаная адказнасьць. У сьпісе — сайты, тэлеграм-каналы, акаўнты, старонкі ў сацыяльных сетках, відэаролікі і артыкулы ў інтэрнэце, маркі, значкі, CD-дыскі, а таксама кнігі, у тым ліку мастацкія.

На канец 2024 году больш за 6500 онлайн-рэсурсаў былі забароненыя такім чынам. За любое ангажаваньне з уключанымі ў экстрэмісцкі сьпіс рэсурсамі — ці гэта «падабайка», ці камэнтар, ці падпіска на канал — у Беларусі пагражае крымінальная адказнасьць. Удзел у «экстрэмісцкім фармаваньні» можа карацца турэмным зьняволеньнем да 10 гадоў.

Ужо тысячы беларусаў прайшлі праз штрафы, арышты і турэмнае зьняволеньне за «экстрэмізм».

Паводле ацэнкі Ўпраўленьня Вярхоўнага камісара ААН у правах чалавека, улады Беларусі «выкарыстоўваюць ярлык „экстрэмізм“ для падаўленьня іншадумства, адвольна клясыфікуючы дзеяньні, апісаныя як распаўсюд ілжывай інфармацыі, абразу службовых асобаў, дыскрэдытацыю інстытутаў, арганізацыю масавых беспарадкаў, заклікі да санкцый і распальваньне сацыяльнай варожасьці, як „экстрэмісцкія“, якія падлягаюць крымінальнаму перасьледу».

Тэмы гэтага артыкулу

Форум

Камэнтаваць тут можна праз Disqus. Калі вы ў Беларусі, любы камэнтар можа быць падставай для перасьледу з боку ўладаў.
XS
SM
MD
LG