«Шчыра кажучы, я ня думаю, што для яго важна прысутнічаць на сустрэчах», — сказаў Трамп у інтэрвію Fox News Radio. Ён адзначыў, што Зяленскі праводзіў сустрэчы на працягу трох гадоў пасьля пачатку расейскага поўнамаштабнага ўварваньня і да гэтага часу ня змог пакласьці канец канфлікту. «Ён да гэтага часу дрэнна спраўляўся зь перамовамі», — дадаў Трамп.
Гэтыя камэнтары кіраўніка Белага дому сыгналізуюць аб тым, што ён мае намер прасоўваць свой падыход да прамых кантактаў з Расеяй, з Украінай ці безь яе, адзначае ў сувязі з апошнімі выказваньнямі Дональда Трампа агенцтва Bloomberg.
Таксама ў пятніцу прыводзіцца заява Дональда Трампа, якую ён зрабіў на нарадзе з губэрнатарамі ў Белым доме. Трамп сказаў, што ў цяперашніх украінскіх лідэраў «няма ніякіх карт» у перамовах, накіраваных на спыненьне вайны. «У мяне былі добрыя перамовы з прэзыдэнтам Пуціным, і не такія добрыя перамовы з Украінай. У іх няма ніякіх карт, але яны паводзяць сябе жорстка. Аднак мы не зьбіраемся дазваляць гэтаму працягвацца», — падкрэсьліў Трамп.
Агенцтва Reuters, прыводзячы гэтыя словы Трампа аб картах за сталом перамоваў выказала меркаваньне, што прэзыдэнт ЗША падштурхоўвае Кіеў да падпісаньня найважнейшага пагадненьня аб даходах ад здабычы ва Ўкраіне карысных выкапняў — у абмен на фінансавую падтрымку з боку Вашынгтону.
Новыя рэзкія камэнтары Дональда Трампа на адрас украінскага прэзыдэнта і яго атачэньня прагучалі на фоне нарастаньня напружанасьці ў адносінах паміж Вашынгтонам і Кіевам у апошнія дні. Раней Трамп называў Зяленскага «дыктатарам без выбараў», а той казаў, што цяперашні прэзыдэнт ЗША жыве ў «прасторы дэзінфармацыі».
Дарадца Белага дома па нацыянальнай бясьпецы Майк Уолц у пятніцу выказаў меркаваньне, што Уладзімір Зяленскі ў рамках намаганьняў па спыненьні вайны ва Ўкраіне падпіша пагадненьне з ЗША аб карысных выкапнях. «Сутнасьць у тым, што прэзыдэнт Зяленскі зьбіраецца падпісаць гэтую дамову, і вы ўбачыце гэта ў вельмі кароткатэрміновай пэрспэктыве», — сказаў Уолц, выступаючы на "Канфэрэнцыі кансэрватыўных палітычных дзеяньняў«, якая праходзіць недалёка ад Вашынгтону.
Дарадца кіраўніка офісу ўкраінскага прэзыдэнта Міхаіл Падаляк заявіў ВВС, што Ўкраіна адкрытая для інвэстыцый ЗША ў рэдказямельныя мэталы, але Кіеў павінен мець эканамічную выгаду ад зьдзелкі і атрымаць гарантыі бясьпекі. Па словах Падаляка, Украіна зьдзіўленая «дзіўнымі» і «нерацыянальнымі» заявамі Вашынгтону, якія «пэўна несправядлівыя».
- Раней новая адміністрацыя ЗША прадставіла Кіеву праект пагадненьня з Украінай аб рэдказямельных мэталах. Прэзыдэнт Уладзімір Зяленскі дапускаў, што дамова можа быць заключаная ўжо на Мюнхэнскай канфэрэнцыі па бясьпецы, але гэтага не адбылося да гэтага часу, зазначае «РБК-Украіна». Зяленскі ўказаў, што ў пагадненьні няма згадак аб гарантыях бясьпекі для Украіны. ЗША толькі хацелі атрымаць кантроль над 50 працэнтамі пэўных рэсурсаў. У чацьвер амэрыканскі навінавы сайт AXIOS паведаміў, што адміністрацыя Трампа перадала Ўкраіне «палепшаны» праект пагадненьня аб карысных выкапнях пасьля таго, як прэзыдэнт Зяленскі раззлаваў прэзыдэнта Трампа, адхіліўшы яго першапачатковую прапанову.
- Улады Ўкраіны і лідэры Эўропы выказвалі засьцярогі, што яны могуць застацца ўбаку ад перагаворнага працэсу пасьля таго, як Дональд Трамп пачаў кантакты з Масквой, абяцаючы як мага хутчэй пакласьці канец трохгадовай вайне ва Ўкраіне.
- 18 лютага ў сталіцы Саудаўскай Арабіі Эр-Рыядзе прайшлі перамовы высокапастаўленых прадстаўнікоў Расеі і ЗША — гэта была першая такая сустрэча пасьля пачатку поўнамаштабнай вайны Расеі супраць Украіны. Кіеў і прадстаўнікі эўрапейскіх краін на сустрэчу запрошаныя не былі. Дзяржсакратар ЗША Марка Рубіё, гаворачы аб выніках перамоваў у Эр-Рыядзе, запэўніў, што краіны ЭЗ ня будуць выключаныя з працэсу перамоваў, як і Ўкраіна. Але, паводле слоў Рубіё, усе бакі павінны быць гатовыя да саступак.
Вайна Расеі супраць Украіны
- А 5-й гадзіне раніцы 24 лютага 2022 году кіраўнік Расеі Ўладзімір Пуцін заявіў пра пачатак ваеннай апэрацыі супраць Украіны на Данбасе на просьбу груповак «ДНР» і «ЛНР». 21 лютага падчас тэлезвароту да расейцаў Пуцін назваў так званыя «ДНР» і «ЛНР» незалежнымі дзяржавамі ў межах вобласьцяў. 22 лютага Савет Фэдэрацыі ратыфікаваў гэтае рашэньне.
- Расейскія войскі атакавалі ў тым ліку з тэрыторыі Беларусі, выкарыстоўваючы лётнішчы, базы і дарогі. Прадстаўнікі рэжыму Лукашэнкі апраўдваюць вайну, некаторыя яго праціўнікі лічаць тэрыторыю Беларусі акупаванай, многія заклікаюць да супраціву расейскім захопнікам. Насуперак заявам Пуціна пра атакі выключна на вайсковыя аб’екты, расейцы пачалі бамбіць школы, дзіцячыя садкі і жылыя кварталы ўкраінскіх гарадоў.
- 2 красавіка 2022 году, пасьля вызваленьня гораду Буча пад Кіевам, фотакарэспандэнты апублікавалі дзясяткі фатаздымкаў, на якіх відаць сотні нябожчыкаў, ахвяраў масавых забойстваў, учыненых расейскімі войскамі. Многія пахаваныя ў стыхійных брацкіх магілах. Вялікія разбурэньні прынесла расейская акупацыя і Барадзянцы.
- З 24 лютага 2022 году Расея захапіла толькі адзін абласны цэнтар — Херсон. Горад быў акупаваны расейскімі войскамі ў першыя дні вайны фактычна без баёў. Расейскія войскі адступілі зь яго і з правабярэжнай часткі Херсонскай вобласьці ў лістападзе 2022 году. Увосень 2022 году ўкраінскія войскі правялі маштабны контранаступ, у выніку якога расейскія сілы пакінулі большасьць сваіх пазыцый і ў Харкаўскай вобласьці.
- Нягледзячы на першапачатковыя заявы Пуціна пра тое, што акупацыя ўкраінскіх тэрыторыяў не ўваходзіць у пляны ўварваньня, 30 верасьня 2022 году была абвешчана анэксія чатырох вобласьцяў Украіны (Данецкай, Запароскай, Луганскай і Херсонскай), у тым ліку і тэрыторыяў, якіх Расея не кантралявала.
- 21 верасьня 2022 году Пуцін заявіў пра мабілізацыю ў Расеі. Пасьля гэтай заявы тысячы расейцаў накіраваліся на памежныя пункты і пачалі выяжджаць у Грузію, Казахстан, Армэнію, Манголію, Фінляндыю і іншыя краіны. У самой Расеі праціўнікі вайны падпалілі некалькі вайсковых камісарыятаў.
- У 2023 годзе Лукашэнка і Пуцін заявілі пра разьмяшчэньне ў Беларусі расейскай ядзернай зброі. 13 чэрвеня Лукашэнка сказаў, што частка ядзернай зброі ўжо дастаўлена з РФ у Беларусь. 16 чэрвеня Пуцін таксама заявіў, што першыя ядзерныя зарады ўжо дастаўленыя на тэрыторыю Беларусі, а астатнюю частку перамесьцяць «да канца лета або да канца году».
- 17 лістапада 2024 году тагачасны прэзыдэнт ЗША Джо Байдэн зьняў абмежаваньні на нанясеньне ўдараў амэрыканскай дальнабойнай зброяй па тэрыторыі Расеі.
- З прыходам да ўлады ў ЗША прэзыдэнта Дональда Трампа рэзка актывізавалася тэма магчымых мірных перамоваў. Улетку 2025 году Дональд Трамп правёў шэраг сустрэчаў, у тым ліку з Уладзімірам Зяленскім і Ўладзімірам Пуціным. Аднак дамовіцца пра мірнае пагадненьне ці прынамсі пра асабістую сустрэчу прэзыдэнтаў Украіны і Расеі не атрымалася. Агулам мірныя перамовы дагэтуль не далі істотных вынікаў.
- 1 чэрвеня 2025 году на Дзень расейскай авіяцыі Ўкраіна правяла маштабную апэрацыю «Павуціньне». Служба бясьпекі Ўкраіны зладзіла ўдары па авіябазах па ўсёй тэрыторыі Расеі, зьнішчыўшы дзясяткі расейскіх вайсковых самалётаў. Дакладна невядома, адкуль кіраваліся гэтыя дроны і ці выкарыстоўвалі яны штучны інтэлект для нацэльваньня на расейскія самалёты. Паводле ўкраінскага боку, дахі грузавікоў, дзе хаваліся дроны, адчынялі дыстанцыйна, каб дазволіць квадракоптэрам узьлятаць.
- З пачатку 2024 году па цяперашні час украінскія дроны пашкодзілі мноства расейскіх нафаперапрацоўчых заводаў, што прывяло да істотнага скарачэньня вытворчасьці нафтапрадуктаў у Расеі.
- Лінія фронту ва Украіне на працягу 2025 і на пачатку 2026 году заставалася адносна стабільнай. Пры гэтым расейскія войскі павольна прасоўваліся на асобных участках. З кастрычніка 2025 па сакавік 2026 году Расея захапіла каля 1833 км². На пачатку 2026 году ўкраінскія сілы правялі шэраг удалых контратак. У канцы красавіка 2026 году ўпершыню за доўгі час Ўкраіна адваявала больш тэрыторыі, чым страціла.
Незалежная праверка інфармацыі пра ваенныя дзеяньні, якую даюць афіцыйныя асобы розных бакоў, не заўсёды магчымая.
Форум