2 красавіка Міністэрства абароны Ўкраіны заявіла аб поўным вызваленьні Кіеўскай вобласьці ад расейскіх войскаў. На наступны дзень мэдыя па ўсім сьвеце апублікавалі кадры, зьнятыя журналістамі міжнародных агенцтваў у гарадах пад Кіевам, якія месяц знаходзіліся пад расейскай акупацыяй.
Вуліцы заваленыя трупамі мірных жыхароў, шмат у каго зьвязаныя за сьпінай рукі; некаторыя целы расейскія вайскоўцы перад адыходам спрабавалі спаліць. Знойдзены брацкія магілы.
«Часткі і падразьдзяленьні Ўзброеных сіл Расеі і Расгвардыі, якія ўчынілі ваенныя злачынствы ў Бучы, Гастомелі, Ірпяні», — напісаў Арастовіч на сваёй старонцы ў фэйсбуку і апублікаваў іх нумары:
- 64-я асобная мотастралковая брыгада 35-й арміі Ўсходняй вайсковай акругі;
- 5-я асобная танкавая брыгада 36-й арміі Ўсходняй вайсковай акругі;
- 331-і парашутна-дэсантны полк 98-й паветрана-дэсантнай дывізіі;
- 137-ы парашутна-дэсантны полк 106-й паветрана-дэсантнай дывізіі;
- 104-ы і 234-ы дэсантна-штурмавыя палкі 76-й дэсантна-штурмавой дывізіі;
- 14-я і 45-я асобныя брыгады спэцыяльнага прызначэньня;
- 63-і атрад паліцыі асаблівага прызначэньня Расгвардыі;
- 155-я асобная брыгада марской пяхоты Ціхаакіянскага флёту.
Украінская выведка заявіла, што атрымала пэрсанальны сьпіс вайскоўцаў, датычных да злачынстваў у Бучы
Галоўнае ўпраўленьне выведкі Міністэрства абароны Ўкраіны паведаміла, што мае сьпіс вайскоўцаў 64-й асобнай мотастралковай брыгады, непасрэдна датычных да зьдзяйсьненьня ваенных злачынстваў супраць народу Ўкраіны ў Бучы Кіеўскай вобласці.
Выведка апублікавала гэты сьпіс на сваім афіцыйным сайце.
Вуліцы Бучы заваленыя целамі мірных жыхароў пасьля расейскай акупацыі — фотасьведчаньне
З раёнаў Кіеўскай вобласьці, вызваленых з-пад кантролю расейскіх вайскоўцаў, вывезьлі трупы 410 загінулых мірных жыхароў, заявіла генпракурор Украіны Ірына Венядыктава. Паводле яе, за 1-3 красавіка судмэдэкспэрты агледзелі целы 140 нябожчыкаў.
Міністэрства абароны Расеі назвала шматлікія фота- і відэасьведчаньні гэтых забойстваў «правакацыяй» і «пастаноўкай». Расея ў сувязі з «жахлівай правакацыяй украінскіх радыкалаў у Бучы» папрасіла правесьці 4 красавіка пасяджэньне Рады Бясьпекі ААН. Пра гэта паведамляе «Інтэрфакс» са спасылкай на намесьніка сталага прадстаўніка Расеі пры ААН Дзьмітрыя Палянскага.
Міністар замежных спраў Украіны Дзьмітро Кулеба заявіў, што пасьля расьсьледаваньня ўсіх абставін дзеяньні расейскіх акупацыйных войскаў могуць быць кваліфікаваныя як генацыд. Прэзыдэнт Уладзімір Зяленскі запрасіў экс-канцлера Нямеччыны Ангелу Мэркель і экс-прэзыдэнта Францыі Нікаля Сарказі наведаць Бучу і «ўбачыць, да чаго прывяла палітыка саступак Расеі».
Вайна Расеі супраць Украіны
- А 5-й гадзіне раніцы 24 лютага 2022 году кіраўнік Расеі Ўладзімір Пуцін заявіў пра пачатак ваеннай апэрацыі супраць Украіны на Данбасе на просьбу груповак «ДНР» і «ЛНР». 21 лютага падчас тэлезвароту да расейцаў Пуцін назваў так званыя «ДНР» і «ЛНР» незалежнымі дзяржавамі ў межах вобласьцяў. 22 лютага Савет Фэдэрацыі ратыфікаваў гэтае рашэньне.
- Расейскія войскі атакавалі ў тым ліку з тэрыторыі Беларусі, выкарыстоўваючы лётнішчы, базы і дарогі. Прадстаўнікі рэжыму Лукашэнкі апраўдваюць вайну, некаторыя яго праціўнікі лічаць тэрыторыю Беларусі акупаванай, многія заклікаюць да супраціву расейскім захопнікам. Насуперак заявам Пуціна пра атакі выключна на вайсковыя аб’екты, расейцы пачалі бамбіць школы, дзіцячыя садкі і жылыя кварталы ўкраінскіх гарадоў.
- 2 красавіка 2022 году, пасьля вызваленьня гораду Буча пад Кіевам, фотакарэспандэнты апублікавалі дзясяткі фатаздымкаў, на якіх відаць сотні нябожчыкаў, ахвяраў масавых забойстваў, учыненых расейскімі войскамі. Многія пахаваныя ў стыхійных брацкіх магілах. Вялікія разбурэньні прынесла расейская акупацыя і Барадзянцы.
- З 24 лютага 2022 году Расея захапіла толькі адзін абласны цэнтар — Херсон. Горад быў акупаваны расейскімі войскамі ў першыя дні вайны фактычна без баёў. Расейскія войскі адступілі зь яго і з правабярэжнай часткі Херсонскай вобласьці ў лістападзе 2022 году. Увосень 2022 году ўкраінскія войскі правялі маштабны контранаступ, у выніку якога расейскія сілы пакінулі большасьць сваіх пазыцый і ў Харкаўскай вобласьці.
- Нягледзячы на першапачатковыя заявы Пуціна пра тое, што акупацыя ўкраінскіх тэрыторыяў не ўваходзіць у пляны ўварваньня, 30 верасьня 2022 году была абвешчана анэксія чатырох вобласьцяў Украіны (Данецкай, Запароскай, Луганскай і Херсонскай), у тым ліку і тэрыторыяў, якіх Расея не кантралявала.
- 21 верасьня 2022 году Пуцін заявіў пра мабілізацыю ў Расеі. Пасьля гэтай заявы тысячы расейцаў накіраваліся на памежныя пункты і пачалі выяжджаць у Грузію, Казахстан, Армэнію, Манголію, Фінляндыю і іншыя краіны. У самой Расеі праціўнікі вайны падпалілі некалькі вайсковых камісарыятаў.
- У 2023 годзе Лукашэнка і Пуцін заявілі пра разьмяшчэньне ў Беларусі расейскай ядзернай зброі. 13 чэрвеня Лукашэнка сказаў, што частка ядзернай зброі ўжо дастаўлена з РФ у Беларусь. 16 чэрвеня Пуцін таксама заявіў, што першыя ядзерныя зарады ўжо дастаўленыя на тэрыторыю Беларусі, а астатнюю частку перамесьцяць «да канца лета або да канца году».
- 17 лістапада 2024 году тагачасны прэзыдэнт ЗША Джо Байдэн зьняў абмежаваньні на нанясеньне ўдараў амэрыканскай дальнабойнай зброяй па тэрыторыі Расеі.
- З прыходам да ўлады ў ЗША прэзыдэнта Дональда Трампа рэзка актывізавалася тэма магчымых мірных перамоваў. Улетку 2025 году Дональд Трамп правёў шэраг сустрэчаў, у тым ліку з Уладзімірам Зяленскім і Ўладзімірам Пуціным. Аднак дамовіцца пра мірнае пагадненьне ці прынамсі пра асабістую сустрэчу прэзыдэнтаў Украіны і Расеі не атрымалася. Агулам мірныя перамовы дагэтуль не далі істотных вынікаў.
- 1 чэрвеня 2025 году на Дзень расейскай авіяцыі Ўкраіна правяла маштабную апэрацыю «Павуціньне». Служба бясьпекі Ўкраіны зладзіла ўдары па авіябазах па ўсёй тэрыторыі Расеі, зьнішчыўшы дзясяткі расейскіх вайсковых самалётаў. Дакладна невядома, адкуль кіраваліся гэтыя дроны і ці выкарыстоўвалі яны штучны інтэлект для нацэльваньня на расейскія самалёты. Паводле ўкраінскага боку, дахі грузавікоў, дзе хаваліся дроны, адчынялі дыстанцыйна, каб дазволіць квадракоптэрам узьлятаць.
- З пачатку 2024 году па цяперашні час украінскія дроны пашкодзілі мноства расейскіх нафаперапрацоўчых заводаў, што прывяло да істотнага скарачэньня вытворчасьці нафтапрадуктаў у Расеі.
- Лінія фронту ва Украіне на працягу 2025 і на пачатку 2026 году заставалася адносна стабільнай. Пры гэтым расейскія войскі павольна прасоўваліся на асобных участках. З кастрычніка 2025 па сакавік 2026 году Расея захапіла каля 1833 км². На пачатку 2026 году ўкраінскія сілы правялі шэраг удалых контратак. У канцы красавіка 2026 году ўпершыню за доўгі час Ўкраіна адваявала больш тэрыторыі, чым страціла.
Незалежная праверка інфармацыі пра ваенныя дзеяньні, якую даюць афіцыйныя асобы розных бакоў, не заўсёды магчымая.