Лінкі ўнівэрсальнага доступу

Віталь Портнікаў: Садружнасьць «несьмяротных». Чаму Ўкраіне няма чаго рабіць у СНД


Віталь Портнікаў

Цяпер саміт СНД — гэта сустрэча палітыкаў, якія ўпэўненыя, што адзіная магчымасць адмовіцца ад улады — гэта дзяржаўнае пахаваньне.

Калі СНД стваралі — амаль 25 гадоў таму — яно было міждзяржаўным аб’яднаньнем. Да кожнай сустрэчы кіраўнікоў дзяржаў Садружнасьці ставіліся з асаблівай цікавасьцю — бо гаворка ішла пра развод былых савецкіх рэспублік. Пасьля СНД сталі называць прэзыдэнцкім клубам. Ніякіх асаблівых рашэньняў на сустрэчах ужо не прымалі, але саміты хаця б можна было выкарыстоўваць для стасункаў на вышэйшым узроўні.

Сёння ж саміт СНД — гэта сустрэча палітыкаў, якія ўпэўненыя, што адзіная магчымасць адмовіцца ад улады — гэта дзяржаўнае пахаваньне. Прэзыдэнты Ўкраіны і Малдовы на саміт проста не прыехалі — а што ім там рабіць? Бо іх прэзыдэнтамі абралі. А вось іх калегі — «абраныя» зусім у іншым сэнсе. Кіраўнікі Казахстана і Ўзбекістана ўзначалілі свае краіны яшчэ да распаду Савецкага Саюзу — у гэтых былых савецкіх рэспубліках вырастаюць пакаленьні, якія ня ведалі нікога, апроч Назарбаева і Карымава. Прэзыдэнты Беларусі і Таджыкістана кіруюць сваімі краінамі ўжо два дзесяцігодьдзі. Пуцін на чале Расеі 15 гадоў. Ільхам Аліеў 12 гадоў таму стаў спадчыньнікам ўласнага бацькі. Ня надта доўгі тэрмін праўленьня хіба што ў прэзыдэнтаў Армэніі і Кыргызстана, але і ў гэтых краінах сытуацыя ўвесь час разьвіваецца ад кансэрвацыі рэжымаў да грамадзянскага супрацьстаяньня. І ў гэтай схільнасьці да кансэрвацыі Армэнія і Кыргызстан падобныя да іншых краінаў СНД, хоць там і ёсьць сапраўдная апазыцыя. Ёсьць яшчэ Туркмэністан — яго прэзыдэнт таксама ня езьдзіць, як правіла, на саміты СНД. Але Туркмэністан — гэта ўжо амаль манархія. Для Гурбангулы Бэрдымухамэдава яго калегі — вялікія дэмакраты.

У Маскве ці Астане, напэўна, скажуць, што кансэрвацыя — гэта выдатна. Гэта — стабільнасьць. У гады перабудовы такую стабільнасьць называлі інакш — застой. І мелі рацыю. Састарэлы кіраўнік, заклапочаны выключна захаваньнем улады і ўласным уплывам. Адбор кадраў па прынцыпе асабістай адданасьці, а не кампетэнтнасьці. Памылковыя рашэньні, карупцыя, пасіўнасць насельніцтва і яго нежаданьне адказваць за сваю краіну. І ў выніку — непазьбежны крах дзяржаўных структур.

Украінцы прайшлі гэты шлях дастаткова хутка — зь Віктарам Януковічам. Нашым суседзям па былым СССР яшчэ трэба будзе пераканацца ў сапраўднай цане такой стабільнасьці. Менавіта таму добра, што прэзыдэнт Украіны больш на такія саміты ня езьдзіць.

Саміт кіраўнікоў краін СНД адкрыўся 16 кастрычніка ў Казахстане. У ім прымае ўдзел кіраўнік Беларусі Аляксандр Лукашэнка. Кіраўнікі Малдовы і Ўкраіны ад удзелу ў саміце адмовіліся. Дэлегацыі гэтых краін узначальваюць дыпляматы.

Меркаваньні, выказаныя ў блогах, перадаюць погляды саміх аўтараў і не абавязкова адлюстроўваюць пазыцыю рэдакцыі.
Арыгінал публікацыі знаходзіцца на сайце Ўкраінскай службы Радыё Свабода

Глядзець камэнтары (4)

Гэтая дыскусія закрытая.
Ігар Лосік Кацярына Андрэева Дар'я Чульцова Марына Золатава Ягор Марціновіч
XS
SM
MD
LG