Пра гэта перадае «Голас Амэрыкі». Фіёна О’Браен, рэгіянальны дырэктар CPJ па Эўропе і Цэнтральнай Азіі, заявіла «Голасу Амэрыкі» з нагоды паветранай атакі на тэлеканал у Кіеве 8 верасьня:
«Рэдакцыя — гэта цывільны абʼект, а журналісты — цывільныя асобы паводле міжнароднага права: яны ніколі не павінны быць мішэньню».
Напад на памяшканьне «Мы — Украіна» адбыўся раніцай 8 верасьня. Расейскі бесьпілётнік трапіў у будынак, калі журналісты працавалі ў рэдакцыі, а канал рабіў жывую трансьляцыю тэлемарафону «Абʼяднаныя навіны». Шэсьць супрацоўнікаў атрымалі раненьні.
Гэта другі напад на памяшканьне тэлеканала «Мы — Украіна». 20 жніўня выбуховая хваля пашкодзіла вокны. Камітэт абароны журналістаў задакумэнтаваў шматлікія напады на журналістаў падчас поўнамаштабнай вайны Расеі супраць Украіны. Камітэт сьцьвярджае, што напад 8 верасьня — не асобны выпадак, а частка пасьлядоўнай сыстэмы дзеяньняў Расеі.
«Мы бачылі акты расейскай агрэсіі супраць СМІ на працягу ўсёй вайны, бо Крэмль імкнецца кантраляваць кантэкст», — кажа Фіёна ОʼБраен.
«Гэты напад падкрэсьлівае, наколькі небясьпечна асьвятляць навіны ва Ўкраіне — ці каля лініі фронту ці ў Кіеве», — сказала Фіёна ОʼБраен.
Яна сказала, што журналісты ва Ўкраіне праяўляюць вялікую мужнасьць і стойкасьць, але праца пад надзвычайным ціскам на працягу такога доўгага часу фізычна і эмацыйна вымотвае.
«Міжнародная супольнасьць, — сказала ОʼБраен, — павінна прыцягнуць Расею да адказнасьці за яе злачынствы супраць журналістаў і зрабіць усё магчымае, каб падтрымаць незалежныя СМІ ва Ўкраіне — ня толькі словамі, але і рэсурсамі і фінансаваньнем. Іх роля ў дакумэнтаваньні вайны і інфармаваньні ўсіх нас мае вырашальнае значэньне».
Журналісты сярод ахвяр расейскай вайны
Паводле зьвестак Камітэту абароны журналістаў, больш за 20 журналістаў былі забітыя ва Ўкраіне з-за сваёй працы з пачатку паўнамаштабнага ўварваньня Расеі ва Ўкраіну ў 2022 годзе.
Вайна Расеі супраць Украіны забірала жыцьці журналістаў ня толькі пры выкананьні службовых абавязкаў. Паводле зьвестак Нацыянальнага саюзу журналістаў Украіны і Міжнароднай фэдэрацыі журналістаў, падчас поўнамаштабнай вайны 10 супрацоўнікаў СМІ сталі ахвярамі расейскіх нападаў па-за працай, а яшчэ 125 прадстаўнікоў СМІ былі мабілізаваныя і загінулі падчас вайсковай службы.
Камітэт абароны журналістаў — незалежная амэрыканская некамэрцыйная арганізацыя са штаб-кватэрай у Нью-Ёрку, якая абараняе свабоду слова і правы журналістаў па ўсім сьвеце.
ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:
Расейскія войскі абстралялі будынак тэлеканалу ў Кіеве падчас жывога эфіру, сама меней шэсьць параненыхГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:
Расея пасьля ад’езду амэрыканскай дэлегацыі аднавіла зьнішчальныя ўдары па Ўкраіне. У Кіеве ёсьць загінулыяВайна Расеі супраць Украіны
- А 5-й гадзіне раніцы 24 лютага 2022 году кіраўнік Расеі Ўладзімір Пуцін заявіў пра пачатак ваеннай апэрацыі супраць Украіны на Данбасе на просьбу груповак «ДНР» і «ЛНР». 21 лютага падчас тэлезвароту да расейцаў Пуцін назваў так званыя «ДНР» і «ЛНР» незалежнымі дзяржавамі ў межах вобласьцяў. 22 лютага Савет Фэдэрацыі ратыфікаваў гэтае рашэньне.
- Расейскія войскі атакавалі ў тым ліку з тэрыторыі Беларусі, выкарыстоўваючы лётнішчы, базы і дарогі. Прадстаўнікі рэжыму Лукашэнкі апраўдваюць вайну, некаторыя яго праціўнікі лічаць тэрыторыю Беларусі акупаванай, многія заклікаюць да супраціву расейскім захопнікам. Насуперак заявам Пуціна пра атакі выключна на вайсковыя аб’екты, расейцы пачалі бамбіць школы, дзіцячыя садкі і жылыя кварталы ўкраінскіх гарадоў.
- 2 красавіка 2022 году, пасьля вызваленьня гораду Буча пад Кіевам, фотакарэспандэнты апублікавалі дзясяткі фатаздымкаў, на якіх відаць сотні нябожчыкаў, ахвяраў масавых забойстваў, учыненых расейскімі войскамі. Многія пахаваныя ў стыхійных брацкіх магілах. Вялікія разбурэньні прынесла расейская акупацыя і Барадзянцы.
- З 24 лютага 2022 году Расея захапіла толькі адзін абласны цэнтар — Херсон. Горад быў акупаваны расейскімі войскамі ў першыя дні вайны фактычна без баёў. Расейскія войскі адступілі зь яго і з правабярэжнай часткі Херсонскай вобласьці ў лістападзе 2022 году. Увосень 2022 году ўкраінскія войскі правялі маштабны контранаступ, у выніку якога расейскія сілы пакінулі большасьць сваіх пазыцый і ў Харкаўскай вобласьці.
- Нягледзячы на першапачатковыя заявы Пуціна пра тое, што акупацыя ўкраінскіх тэрыторыяў не ўваходзіць у пляны ўварваньня, 30 верасьня 2022 году была абвешчана анэксія чатырох вобласьцяў Украіны (Данецкай, Запароскай, Луганскай і Херсонскай), у тым ліку і тэрыторыяў, якіх Расея не кантралявала.
- 21 верасьня 2022 году Пуцін заявіў пра мабілізацыю ў Расеі. Пасьля гэтай заявы тысячы расейцаў накіраваліся на памежныя пункты і пачалі выяжджаць у Грузію, Казахстан, Армэнію, Манголію, Фінляндыю і іншыя краіны. У самой Расеі праціўнікі вайны падпалілі некалькі вайсковых камісарыятаў.
- У 2023 годзе Лукашэнка і Пуцін заявілі пра разьмяшчэньне ў Беларусі расейскай ядзернай зброі. 13 чэрвеня Лукашэнка сказаў, што частка ядзернай зброі ўжо дастаўлена з РФ у Беларусь. 16 чэрвеня Пуцін таксама заявіў, што першыя ядзерныя зарады ўжо дастаўленыя на тэрыторыю Беларусі, а астатнюю частку перамесьцяць «да канца лета або да канца году».
- 17 лістапада 2024 году тагачасны прэзыдэнт ЗША Джо Байдэн зьняў абмежаваньні на нанясеньне ўдараў амэрыканскай дальнабойнай зброяй па тэрыторыі Расеі.
- З прыходам да ўлады ў ЗША прэзыдэнта Дональда Трампа рэзка актывізавалася тэма магчымых мірных перамоваў. Улетку 2025 году Дональд Трамп правёў шэраг сустрэчаў, у тым ліку з Уладзімірам Зяленскім і Ўладзімірам Пуціным. Аднак дамовіцца пра мірнае пагадненьне ці прынамсі пра асабістую сустрэчу прэзыдэнтаў Украіны і Расеі не атрымалася. Агулам мірныя перамовы дагэтуль не далі істотных вынікаў.
- 1 чэрвеня 2025 году на Дзень расейскай авіяцыі Ўкраіна правяла маштабную апэрацыю «Павуціньне». Служба бясьпекі Ўкраіны зладзіла ўдары па авіябазах па ўсёй тэрыторыі Расеі, зьнішчыўшы дзясяткі расейскіх вайсковых самалётаў. Дакладна невядома, адкуль кіраваліся гэтыя дроны і ці выкарыстоўвалі яны штучны інтэлект для нацэльваньня на расейскія самалёты. Паводле ўкраінскага боку, дахі грузавікоў, дзе хаваліся дроны, адчынялі дыстанцыйна, каб дазволіць квадракоптэрам узьлятаць.
- З пачатку 2024 году па цяперашні час украінскія дроны пашкодзілі мноства расейскіх нафаперапрацоўчых заводаў, што прывяло да істотнага скарачэньня вытворчасьці нафтапрадуктаў у Расеі.
- Лінія фронту ва Украіне на працягу 2025 і на пачатку 2026 году заставалася адносна стабільнай. Пры гэтым расейскія войскі павольна прасоўваліся на асобных участках. З кастрычніка 2025 па сакавік 2026 году Расея захапіла каля 1833 км². На пачатку 2026 году ўкраінскія сілы правялі шэраг удалых контратак. У канцы красавіка 2026 году ўпершыню за доўгі час Ўкраіна адваявала больш тэрыторыі, чым страціла.
Незалежная праверка інфармацыі пра ваенныя дзеяньні, якую даюць афіцыйныя асобы розных бакоў, не заўсёды магчымая.