Як паведаміла Радыё Свабодная Эўропа / Радыё Свабода, законапраект H.R. 7668, вядомы як «Акт аб супрацьдзеяньні кантролю Кітаю над Каўказам» (Countering China’s Control of the Caucasus Act) у паскораным рэжыме 8 чэрвеня разгледзела Палата прадстаўнікоў і ўхваліла яго пры падтрымцы абедзьвюх партыяў.
Дакумэнт патрабуе падрыхтаваць справаздачы аб расейскіх і кітайскіх выведных актывах і сетках уплыву, што дзейнічаюць у Грузіі, аб сфэрах супрацы паміж Масквой і Пэкінам унутры краіны, а таксама аб шырэйшай стратэгіі ЗША што да будучых адносінаў з Тбілісі.
Галасаваньне адбылося падчас узмацненьня крытыкі амэрыканскіх заканадаўцаў у адрас кіроўнай партыі «Грузінская мара» (знаходзіцца ва ўладзе з 2012 году). Яе абвінавачваюць у адступленьні ад дэмакратычных прынцыпаў, ухваленьні рэпрэсіўных законаў супраць грамадзянскай супольнасьці і апазыцыі, а таксама ў збліжэньні з Расеяй і Кітаем, нягледзячы на шырокую падтрымку насельніцтвам Грузіі эўраатлянтычнай інтэграцыі.
Партыя «Грузінская мара» не прадстаўляе грузінскі народУілсан
Кангрэсмэн-рэспубліканец з Паўднёвай Караліны Джо Ўілсан, аўтар законапраекту, пасьля галасаваньня заявіў Радыё Свабодная Эўропа / Радыё Свабода, што заканадаўства накіравана на падтрымку грузінскага народу, а не цяперашняга кіраўніцтва.
«Антыамэрыканская партыя «Грузінская мара» не прадстаўляе грузінскі народ», — сказаў Уілсан. «Грузінскі народ хоча моцных дачыненьняў са Злучанымі Штатамі. Адзіны спосаб зрабіць гэта — вызваліць палітычных зьняволеных, правесьці свабодныя і справядлівыя выбары і выкараніць згубны ўплыў Кітаю, Расеі і Ірану».
ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:
Грузія выправадзіла з краіны 85 іншаземцаў, у тым ліку грамадзян БеларусіКангрэс мае «сур’ёзныя пытаньні» да стану дэмакратыі ў Грузіі
У дэбатах прадстаўнікі абедзьвюх партыяў ахарактарызавалі законапраект як частку шырэйшых захадаў рэагаваньня на тое, што яны лічаць пагаршэньнем стану дэмакратыі і пашырэньнем замежнага ўплыву ў Грузіі.
Кангрэсмэн Браян Маст
Старшыня Камітэту замежных справаў Палаты прадстаўнікоў Браян Маст, рэспубліканец, заявіў, што апошнія падзеі выклікаюць «сурʼёзныя пытаньні» аб стане дэмакратыі ў Грузіі.
«Расея ўсё яшчэ акупуе 20 адсоткаў сувэрэннай тэрыторыі Грузіі пасьля ўварваньня ў 2008 годзе», — сказаў Маст і паўтарыў даўнія асьцярогі з прычыны ўплываў Масквы на Грузію.
Ён таксама адзначыў узмацненьне кітайскай прысутнасьці ў Грузіі, у тым ліку рашэньне перадаць стратэгічна важны праект глыбакаводнага порту Анаклія кітайскаму кансорцыюму замест амэрыканскай кампаніі.
«Канкурэнцыя — гэта добра, — сказаў Маст, — але калі ідзецца пра крытычна важную інфраструктуру такога маштабу, нашым партнэрам трэба ўлічваць рызыкі, якія нясе Кітайская Народная Рэспубліка».
Законапраект, паводле Маста, накіраваны на выяўленьне маштабаў дзейнасьці расейскай і кітайскай выведак у Грузіі і ацэнку таго, ці застаецца краіна прыхільнай збліжэньню са Злучанымі Штатамі.
Кангрэсмэн Амі Бэра, дэмакрат з Каліфорніі, паўтарыў гэтыя асьцярогі і назваў законапраект адказам на адкат ад дэмакратыі пры ўрадзе «Грузінскай мары».
«Апошнімі гадамі цяперашні ўрад „Грузінскай мары“, а таксама шкодны замежны ўплыў Расеі і Кітаю ў Грузіі паставілі пад пагрозу цяжка дасягнутыя дэмакратычныя заваёвы краіны, скарумпавалі некаторыя зь яе дзяржаўных інстытутаў і выклікалі раскол у адносінах паміж ЗША і Грузіяй, а таксама паміж грузінскім урадам і яго народам», — сказаў Бэра.
Ён зьвязаў законапраект з шырэйшымі захадамі Кангрэсу, увасобленымі ў Акце MEGOBARI, раней ухваленым Палатаю прадстаўнікоў. Законапраект накіраваны на ўмацаваньне падтрымкі дэмакратычных інстытутаў і грамадзянскай супольнасьці ў Грузіі.
«Наша мэта — даць грузінскаму народу зразумець, што мы падтрымліваем яго памкненьні да дэмакратыі, павагі да правоў чалавека і глыбейшай інтэграцыі ў эўраатлянтычную супольнасьць», — сказаў ён.
Грузія і Кітай паглыбляюць дачыненьні
Рашэньне Палаты прадстаўнікоў ЗША супала з заявай КНР і Грузіі 9 чэрвеня аб тым, што яны павышаюць узровень сваіх двухбаковых адносінаў да ўзроўню «ўсебаковага стратэгічнага партнэрства».
Гэта вельмі важнае пагадненьне, якое падпісалі сёньняІраклі Кабахідзэ
Пра гэта абвясьцілі лідэр Кітаю Сі Цзіньпін і прэзыдэнт Грузіі Міхэіл Кавэлашвілі з нагоды 34-й гадавіны завязаньня дыпляматычных дачыненьняў паміж дзьвюма краінамі.
«Сёньня вельмі важны дзень», — заявіў прэмʼер-міністар ад «Грузінскай мары» Іраклі Кабахідзэ на брыфінгу 9 чэрвеня. — «Гэта вельмі важнае пагадненьне, якое падпісалі сёньня».
Прэм’ер-міністар Грузіі Іраклі Кабахідзэ
Паводле яго, новы фармат супрацы яшчэ больш паглыбіць грузінска-кітайскія дачыненьні. Ён нагадаў, што краіны ўжо маюць бязьвізавы рэжым, наўпроставыя авіязносіны і дасягнулі «канкрэтных, адчувальных вынікаў» у гандлёва-эканамічнай супрацы.
Уілсан заклікаў да супольнага адказу на кітайскі ўплыў у Грузіі
Найбольш рэзкую крытыку на дэбатах выказаў менавіта Ўілсан — адзін з найбольш актыўных прыхільнікаў грузінскай апазыцыі і эўраатлянтычнай інтэграцыі краіны ў Кангрэсе.
Ён падкрэсьліў, што стратэгічнае значэньне Грузіі вырасла з увагі на жаданьне Вашынгтону ўмацаваць эканамічныя і транспартныя сувязі праз Паўднёвы Каўказ і Цэнтральную Азію.
Аднак, на ягоную думку, кіроўная партыя вядзе краіну ў супрацьлеглым кірунку.
«Нелегітымны рэжым „Грузінскай мары“ фактычна прадае краіну Камуністычнай партыі Кітаю, ваеннаму злачынцу Пуціну і Ірану супраць волі грузінскага народу і інтарэсаў Злучаных Штатаў», — заявіў Уілсан.
Кангрэсмэн таксама адзначыў, што новы законапраект дапаможа вызначыць, ці мае Грузія надалей атрымліваць значную амэрыканскую дапамогу пры напружаных адносінах паміж краінамі.
ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:
У спэцслужбах Грузіі расказалі, якія хімічныя рэчывы выкарыстоўвалі супраць пратэстоўцаўПадтрымка грузінскага народу
Нягледзячы на крытыку ў адрас грузінскага ўраду, прыхільнікі законапраекту ня раз падкрэсьлівалі, што ён накіраваны на падтрымку грамадзян Грузіі, а не на пакараньне краіны.
Кангрэсмэн Бэра падкрэсьліў, што заканадаўчая ініцыятыва «ня мае на мэце ачарніць грузінскі ўрад», а хутчэй дэманструе, што Злучаныя Штаты застаюцца адданымі падтрымцы «эўраатлянтычных памкненьняў» грузінскага народу.
Браян Маст таксама назваў законапраект спробай даць амэрыканскім палітыкам больш выразнае разуменьне маштабаў замежнага ўплыву і будучыні двухбаковых адносінаў з Грузіяй.
«Надышоў час Злучаным Штатам і Грузіі рухацца наперад», — сказаў ён. «Але для гэтага патрабуецца выразнае разуменьне таго, што адбываецца ў краіне за кулісамі, а таксама адказная стратэгія далейшага ўзаемадзеяньня».
У адказ на новы амэрыканскі законапраект прэмʼер-міністар Грузіі Іраклі Кабахідзэ назваў Уілсана, аўтара дакумэнту, «абсалютна легкадумным чалавекам».
«Мы працягваем мець зносіны з выканаўчай уладай, адміністрацыяй Трампа і Дзяржаўным дэпартамэнтам», — сказаў Кабахідзэ. — «Мы вядзем канкрэтныя перамовы і спадзяемся, што яны прынясуць вынікі».
Законапраект цяпер перадалі ў Сэнат ЗША. Каб ён набыў сілу, яго павінен ухваліць Сэнат і падпісаць прэзыдэнт.
Алекс Раўфоглу, карэспандэнт Радыё Свабодная Эўропа / Радыё Свабода ў Вашынгтоне (ЗША)