Упаўнаважаная Расеі ў правах чалавека расказала дэталі ўдзелу Беларусі ў абменах з Украінай палоннымі і цывільнымі

Ірына Касьцевіч і Валер Сьцепановіч (у тарцы стала) на перамовах паміж Тацянай Маскальковай і ўкраінскім амбудсмэнам Дзьмітром Лубінцом, 31 сьнежня 2024

Упаўнаважаная Расеі ў правах чалавека Тацяна Маскалькова заявіла, што беларускія «парлямэнцкія калегі» выконваюць функцыі мэдыятараў і пасярэднікаў у абменах палоннымі і арганізацыі вяртаньня цывільных грамадзян Расеі на радзіму.

«На беларускай зямлі нам дапамагаюць у якасьці пасярэднікаў, мэдыятараў, калі хочаце, памочнікаў, нашыя беларускія парлямэнцкія калегі», — сказала Тацяна Маскалькова на сустрэчы ў Маскве з сваякамі грамадзян, якія апынуліся разлучанымі са сваімі сем’ямі.

Маскалькова заявіла, што Аляксандар Лукашэнка надае «вялікую ўвагу гуманітарнай тэме і стварае магчымасьці, у тым ліку арганізацыйныя, для ўзьяднаньня сем’яў».

«У нас там ёсьць памяшканьне, дзе можна і паесьці, і пераапрануцца, і пры неабходнасьці атрымаць мэдычную дапамогу. І зь беларускай зямлі мы ўжо адпраўляемся ў Бранск, праз расейска-беларускую мяжу, дзе таксама вельмі важна прайсьці пасты, і ўжо на расейскай зямлі кожны рухаецца ў свой бок», — сказала Ўпаўнаважаная Расеі ў правах чалавека.

Як вынікае зь яе слоў, на мяжы Беларусі і Расеі ў Бранскай вобласьці цяпер усталяваныя памежныя пасты для праверкі грамадзян.

ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:

Сакрэтная місія пад наглядам КДБ. Што прадстаўнікі Лукашэнкі робяць на перамовах Расеі і Ўкраіны аб палонных

Не пазьней чым з лістападу 2024 году ў перамовах паміж Расеяй і Ўкраінай аб абменах палоннымі і вяртаньні цывільных грамадзян, пачалі ўдзельнічаць дэпутатка Палаты прадстаўнікоў Ірына Касьцевіч і супрацоўнік КДБ Валер Сьцепановіч, які да вайны працаваў у амбасадзе Беларусі ва Ўкраіне.

Сёлета ў чэрвені старшыня Камітэту дзяржаўнай бясьпекі Беларусі Іван Тэртэль заявіў, што прадстаўнікі Беларусі ўдзельнічаюць у абменах палоннымі паміж Расеяй і Ўкраінай зь верасьня 2022 году.

«Абменныя апэрацыі пачаліся, наколькі я памятаю, 21 верасьня 2022 году — была праведзеная першая апэрацыя. З таго моманту мы правялі 38 абменных апэрацый, у выніку якіх ажыцьцяўляліся абмены ваеннапалоннымі, цывільнымі асобамі, дзецьмі з аднаго і зь іншага боку. Праводзілася ўзьяднаньне сямей. На жаль, абмен целамі загінулых», — сказаў Іван Тэртэль у інтэрвію тэлеканалу «Беларусь 1».

Паводле яго слоў, КДБ займаецца арганізацыйнымі пытаньнямі і каардынуе ўзаемадзеяньне зь іншымі структурамі Беларусі.

ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:

КДБ: Беларусь удзельнічала ў 38 абменах паміж Расеяй і Ўкраінай

Пасьля таго, як у жніўні 2024 году ўкраінскія войскі ўвайшлі на тэрыторыю Курскай вобласьці Расеі, абмен палоннымі перанесьлі на тэрыторыю Беларусі — у Гомельскую вобласьць. Абмены адбываюцца праз беларускі памежны пункт пропуску «Новая Гута» і ўкраінскі «Новыя Ярылавічы».

Вайна Расеі супраць Украіны

  • А 5-й гадзіне раніцы 24 лютага 2022 году кіраўнік Расеі Ўладзімір Пуцін заявіў пра пачатак ваеннай апэрацыі супраць Украіны на Данбасе на просьбу груповак «ДНР» і «ЛНР». 21 лютага падчас тэлезвароту да расейцаў Пуцін назваў так званыя «ДНР» і «ЛНР» незалежнымі дзяржавамі ў межах вобласьцяў. 22 лютага Савет Фэдэрацыі ратыфікаваў гэтае рашэньне.
  • Расейскія войскі атакавалі ў тым ліку з тэрыторыі Беларусі, выкарыстоўваючы лётнішчы, базы і дарогі. Прадстаўнікі рэжыму Лукашэнкі апраўдваюць вайну, некаторыя яго праціўнікі лічаць тэрыторыю Беларусі акупаванай, многія заклікаюць да супраціву расейскім захопнікам. Насуперак заявам Пуціна пра атакі выключна на вайсковыя аб’екты, расейцы пачалі бамбіць школы, дзіцячыя садкі і жылыя кварталы ўкраінскіх гарадоў.
  • 2 красавіка 2022 году, пасьля вызваленьня гораду Буча пад Кіевам, фотакарэспандэнты апублікавалі дзясяткі фатаздымкаў, на якіх відаць сотні нябожчыкаў, ахвяраў масавых забойстваў, учыненых расейскімі войскамі. Многія пахаваныя ў стыхійных брацкіх магілах. Вялікія разбурэньні прынесла расейская акупацыя і Барадзянцы.
  • З 24 лютага 2022 году Расея захапіла толькі адзін абласны цэнтар — Херсон. Горад быў акупаваны расейскімі войскамі ў першыя дні вайны фактычна без баёў. Расейскія войскі адступілі зь яго і з правабярэжнай часткі Херсонскай вобласьці ў лістападзе 2022 году. Увосень 2022 году ўкраінскія войскі правялі маштабны контранаступ, у выніку якога расейскія сілы пакінулі большасьць сваіх пазыцый і ў Харкаўскай вобласьці.
  • Нягледзячы на першапачатковыя заявы Пуціна пра тое, што акупацыя ўкраінскіх тэрыторыяў не ўваходзіць у пляны ўварваньня, 30 верасьня 2022 году была абвешчана анэксія чатырох вобласьцяў Украіны (Данецкай, Запароскай, Луганскай і Херсонскай), у тым ліку і тэрыторыяў, якіх Расея не кантралявала.
  • 21 верасьня 2022 году Пуцін заявіў пра мабілізацыю ў Расеі. Пасьля гэтай заявы тысячы расейцаў накіраваліся на памежныя пункты і пачалі выяжджаць у Грузію, Казахстан, Армэнію, Манголію, Фінляндыю і іншыя краіны. У самой Расеі праціўнікі вайны падпалілі некалькі вайсковых камісарыятаў.
  • У 2023 годзе Лукашэнка і Пуцін заявілі пра разьмяшчэньне ў Беларусі расейскай ядзернай зброі. 13 чэрвеня Лукашэнка сказаў, што частка ядзернай зброі ўжо дастаўлена з РФ у Беларусь. 16 чэрвеня Пуцін таксама заявіў, што першыя ядзерныя зарады ўжо дастаўленыя на тэрыторыю Беларусі, а астатнюю частку перамесьцяць «да канца лета або да канца году».
  • 17 лістапада 2024 году тагачасны прэзыдэнт ЗША Джо Байдэн зьняў абмежаваньні на нанясеньне ўдараў амэрыканскай дальнабойнай зброяй па тэрыторыі Расеі.
  • З прыходам да ўлады ў ЗША прэзыдэнта Дональда Трампа рэзка актывізавалася тэма магчымых мірных перамоваў. Улетку 2025 году Дональд Трамп правёў шэраг сустрэчаў, у тым ліку з Уладзімірам Зяленскім і Ўладзімірам Пуціным. Аднак дамовіцца пра мірнае пагадненьне ці прынамсі пра асабістую сустрэчу прэзыдэнтаў Украіны і Расеі не атрымалася. Агулам мірныя перамовы дагэтуль не далі істотных вынікаў.
  • 1 чэрвеня 2025 году на Дзень расейскай авіяцыі Ўкраіна правяла маштабную апэрацыю «Павуціньне». Служба бясьпекі Ўкраіны зладзіла ўдары па авіябазах па ўсёй тэрыторыі Расеі, зьнішчыўшы дзясяткі расейскіх вайсковых самалётаў. Дакладна невядома, адкуль кіраваліся гэтыя дроны і ці выкарыстоўвалі яны штучны інтэлект для нацэльваньня на расейскія самалёты. Паводле ўкраінскага боку, дахі грузавікоў, дзе хаваліся дроны, адчынялі дыстанцыйна, каб дазволіць квадракоптэрам узьлятаць.
  • З пачатку 2024 году па цяперашні час украінскія дроны пашкодзілі мноства расейскіх нафаперапрацоўчых заводаў, што прывяло да істотнага скарачэньня вытворчасьці нафтапрадуктаў у Расеі.
  • Лінія фронту ва Украіне на працягу 2025 і на пачатку 2026 году заставалася адносна стабільнай. Пры гэтым расейскія войскі павольна прасоўваліся на асобных участках. З кастрычніка 2025 па сакавік 2026 году Расея захапіла каля 1833 км². На пачатку 2026 году ўкраінскія сілы правялі шэраг удалых контратак. У канцы красавіка 2026 году ўпершыню за доўгі час Ўкраіна адваявала больш тэрыторыі, чым страціла.

Незалежная праверка інфармацыі пра ваенныя дзеяньні, якую даюць афіцыйныя асобы розных бакоў, не заўсёды магчымая.