Іх атакуюць заклікамі з Украіны: «Беларусы, прачніцеся, пратэстуйце!». Пра тое, як цяпер выжываюць неабыякавыя беларускі і што адбываецца з грамадзтвам, гэтыя дзьве споведзі.
Гісторыя псыхоляга: «Пэнсіянэры, якія былі „за мірнае неба“, цяпер ухваляюць вайну»
«Я працую псыхолягам. Цяпер мне цяжка захоўваюць бесстароннасьць у размовах з кліентамі. Над нашымі галовамі штодня лятаюць вайсковыя самалёты і верталёты. Першыя дні было страшна спаць. Хто жыве бліжэй да аэрапорта, тым яшчэ горш, там днём і ноччу гул страшны.
Мае кліенты скардзяцца на бессань, трывогу. Прычым яны трывожацца часам за дзіўныя рэчы. Напрыклад, што будзе неўраджай чарэшняў, бо верталёты ляталі нізка і пашкодзілі галіны дрэў.
Ідзе моцнае разьяднаньне паміж людзьмі, нават у межах адной сям’і, асабліва паміж маладым пакаленьнем і пэнсіянэрамі. Апошнія практычна не карыстаюцца інтэрнэтам. Глядзяць тэлевізію і ня маюць ніякіх фільтраў. Людзі пажылога веку прыходзяць да мяне і пачынаюць хваліць Пуціна і Лукашэнку. Кажуць, што яны малайцы. Ва Ўкраіне нацысты, і гэтак далей. Сваякі з Расеі тэлефануюць і нахвальваюць Пуціна. Кажуць, што я нічога не разумею, ён ратуе Ўкраіну. На гэтай глебе многія сваякі перасварыліся.
Кліентаў у мяне пабольшала, бо значна ўзрасла ступень трывожнасьці і стрэсу. Некаторыя ўжо перасталі глядзець навіны ўвогуле, бо псыхіка не вытрымлівае ўсяго гэтага. Новы выклік для людзей і новы рост трывожнасьці зьвязаныя зь невядомасьцю — ці ехаць зь Беларусі, ці застацца; ці ўвогуле тут ёсьць будучыня; як кінуць працу і дом. На гэтай глебе таксама ідзе разлад паміж блізкімі людзьмі».
ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:
«Людзі сыпаліся праз калючы дрот, як у фільме пра зомбі». Як беларускі фотажурналіст дапамагаў эвакуаваць з Кіева аўтобус з уцекачамі«Як добра, што аднаўляецца Савецкі Саюз!»
«Пэнсіянэрка адна сказала так: „Як добра, што аднаўляецца Савецкі Саюз! Вы, маладыя, гэтага ня можаце зразумець, потым будзеце нам удзячныя, бо імпарту ня будзе, а значыць — пабудуюць новыя прадпрыемствы, усіх забясьпечаць працай і мы будзем квітнець!“. Яна гаварыла, што добра было б, каб адключылі інтэрнэт: „Тады б людзі пачалі больш ужывую размаўляць“.
Пэнсіянэркі раней гаварылі, што яны за мірнае неба. Цяпер, па сутнасьці, ухваляюць вайну. Шкадуюць Пуціна. Маўляў, ён такі бедны, на сабе столькі цягне, на яго ўсе нападаюць, яму даводзіцца апраўдвацца.
Мне здаецца, неўзабаве многія людзі проста зьедуць з глузду ад супрацьлеглай інфармацыі. Моладзь лепш валодае інфармацыяй і ў большасьці супраць вайны. Але і моладзь не аднолькавая. Некаторыя расказваюць дагэтуль, што за пратэсты ў Беларусі плацілі. Чаму людзі вераць у байкі, хлусьню? Чалавек стварае для сябе найбольш выгодны сцэнар — каб апраўдаць сябе ці дзеяньні іншых, напрыклад міліцыянтаў, якія білі людзей. Гэта такі ахоўны мэханізм».
ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:
«Расейцы забілі чатырох маіх суседзяў»: беларускі палітоляг Тышкевіч пра шэсьць дзён жыцьця пад расейскай акупацыяй«У мяне асабіста ідзе моцная пераацэнка каштоўнасьцяў»
«Праз вайну ў людзей цяпер няма пэўнасьці і будучыня іхная туманная. Таму яны страчваюць веру, ня ведаюць, як жыць далей. Але яны чапляюцца за старое, напрыклад хваляцца, што з нагоды сьвята пэнсію далі раней.
Асабіста ў мяне і ня толькі ідзе моцная пераацэнка каштоўнасьцяў. Што нічога няма больш важнага, чым жыцьцё. Жыцьцё вартае жыцьця і таго, каб яго пражываць тут і цяпер. Пакуль мы не зразумеем, што галоўнае — гэта любоў і дабрыня, нічога добрага ня будзе. У людзей яшчэ ёсьць шанс усьвядоміць сябе і сваё жыцьцё, зрабіць пераацэнку каштоўнасьцяў. Не ва ўладзе справа, па вялікім рахунку, а ў кожным чалавеку і ягоным выбары на карысьць дабра ці зла».
ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:
«Трупы расейцаў вязуць у аэрапорт, пачалі закопваць каля гораду». Што адбываецца ў шпіталях і моргах Гомля і МазыраГісторыя супрацоўніцы прыватнай фірмы: «Кіраўнік сказаў зрабіць харчовыя запасы на шэсьць месяцаў»
«Трывога цяпер ва ўсіх нас сур’ёзная. У Гомлі самалёты кружляюць, за Гомлем — танкі езьдзяць. Самалёты, якія, хутчэй за ўсё, нясуць сьмерць ва Ўкраіну. Па горадзе езьдзяць санітарныя расейскія аўтамабілі. Наш кіраўнік фірмы сказаў, што ідуць цяжкія часы, і параіў купіць харчоў недзе на шэсьць месяцаў, каб захаваць грошы. На некаторыя тавары ўжо назіраецца ажыятаж. Людзі пачынаюць скупляць прадукты. Голых паліц пакуль няма, але паніка ёсьць. У горадзе правяралі бомбасховішчы. Ды і мы задумваліся, дзе хавацца, калі што. Сядзім на „трывожным чамадане“ і думаем, ці ўжо час ехаць, ці не».
ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:
Улады ў Менску і Кіеве выказалі ўпэўненасьць, што беларускае войска нападаць на Ўкраіну ня будзе«Я перажываю моцна ад уласнага бясьсільля»
«У тым асяродку, дзе я жыву, працую, нармальныя людзі. Усе перажываюць за Ўкраіну. Ніхто нармальны не выказваўся за вайну. Калі выказваюцца за вайну, гэта сто працэнтаў тыя, хто глядзяць тэлевізар. Людзі пачынаюць шукаць апраўданьня вайне — „там нацысты, там бандэраўцы“. Адразу па гэтых прыкметах можна вылічыць, хто глядзіць тэлевізар. Там рацыянальнае мысьленьне адсутнічае зусім.
Калі я чую заклікі: „Беларусы, зрабіце што-небудзь, пратэстуйце!“ — я моцна перажываю ад свайго бясьсільля. Што я магу зрабіць? Што можа зрабіць наш народ, згвалтаваны ўладай у 2020-2021 гадах? Хіба цяпер спыніліся рэпрэсіі? Проста няма ніякай магчымасьці выказацца! Выйду я на плошчу зь сябрамі — нас, як коцікаў, перадушаць тут жа.
Нашы людзі цяпер шукаюць любой магчымасьці хоць неяк дапамагчы ўкраінцам. Вазілі на мяжу харчы для памежных украінскіх вёсак. А так што рабіць? Пад танк кінуцца ці самалёт спыніць? Сэрца разрываецца... Я ня згодная з гэтай сытуацыяй, але выйсьця ня бачу, застаецца толькі маліцца. Сваякі з Украіны тэлефануюць і сварацца: „Чаму вы на нас напалі?“.
Што ў нас наперадзе? Пакуль рэзкага скачка цэн я не заўважыла. Але думаю, што наперадзе будзе так, што нашы заробкі ператворацца ў нішто. Такое адчуваньне, што мы ўсе проста ляцім у прорву».
ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:
Рада БНР зьвярнулася да Зяленскага: «У нас агульны вораг — імпэрыялістычная Расея»Вайна Расеі супраць Украіны
- А 5-й гадзіне раніцы 24 лютага 2022 году кіраўнік Расеі Ўладзімір Пуцін заявіў пра пачатак ваеннай апэрацыі супраць Украіны на Данбасе на просьбу груповак «ДНР» і «ЛНР». 21 лютага падчас тэлезвароту да расейцаў Пуцін назваў так званыя «ДНР» і «ЛНР» незалежнымі дзяржавамі ў межах вобласьцяў. 22 лютага Савет Фэдэрацыі ратыфікаваў гэтае рашэньне.
- Расейскія войскі атакавалі ў тым ліку з тэрыторыі Беларусі, выкарыстоўваючы лётнішчы, базы і дарогі. Прадстаўнікі рэжыму Лукашэнкі апраўдваюць вайну, некаторыя яго праціўнікі лічаць тэрыторыю Беларусі акупаванай, многія заклікаюць да супраціву расейскім захопнікам. Насуперак заявам Пуціна пра атакі выключна на вайсковыя аб’екты, расейцы пачалі бамбіць школы, дзіцячыя садкі і жылыя кварталы ўкраінскіх гарадоў.
- 2 красавіка 2022 году, пасьля вызваленьня гораду Буча пад Кіевам, фотакарэспандэнты апублікавалі дзясяткі фатаздымкаў, на якіх відаць сотні нябожчыкаў, ахвяраў масавых забойстваў, учыненых расейскімі войскамі. Многія пахаваныя ў стыхійных брацкіх магілах. Вялікія разбурэньні прынесла расейская акупацыя і Барадзянцы.
- З 24 лютага 2022 году Расея захапіла толькі адзін абласны цэнтар — Херсон. Горад быў акупаваны расейскімі войскамі ў першыя дні вайны фактычна без баёў. Расейскія войскі адступілі зь яго і з правабярэжнай часткі Херсонскай вобласьці ў лістападзе 2022 году. Увосень 2022 году ўкраінскія войскі правялі маштабны контранаступ, у выніку якога расейскія сілы пакінулі большасьць сваіх пазыцый і ў Харкаўскай вобласьці.
- Нягледзячы на першапачатковыя заявы Пуціна пра тое, што акупацыя ўкраінскіх тэрыторыяў не ўваходзіць у пляны ўварваньня, 30 верасьня 2022 году была абвешчана анэксія чатырох вобласьцяў Украіны (Данецкай, Запароскай, Луганскай і Херсонскай), у тым ліку і тэрыторыяў, якіх Расея не кантралявала.
- 21 верасьня 2022 году Пуцін заявіў пра мабілізацыю ў Расеі. Пасьля гэтай заявы тысячы расейцаў накіраваліся на памежныя пункты і пачалі выяжджаць у Грузію, Казахстан, Армэнію, Манголію, Фінляндыю і іншыя краіны. У самой Расеі праціўнікі вайны падпалілі некалькі вайсковых камісарыятаў.
- У 2023 годзе Лукашэнка і Пуцін заявілі пра разьмяшчэньне ў Беларусі расейскай ядзернай зброі. 13 чэрвеня Лукашэнка сказаў, што частка ядзернай зброі ўжо дастаўлена з РФ у Беларусь. 16 чэрвеня Пуцін таксама заявіў, што першыя ядзерныя зарады ўжо дастаўленыя на тэрыторыю Беларусі, а астатнюю частку перамесьцяць «да канца лета або да канца году».
- 17 лістапада 2024 году тагачасны прэзыдэнт ЗША Джо Байдэн зьняў абмежаваньні на нанясеньне ўдараў амэрыканскай дальнабойнай зброяй па тэрыторыі Расеі.
- З прыходам да ўлады ў ЗША прэзыдэнта Дональда Трампа рэзка актывізавалася тэма магчымых мірных перамоваў. Улетку 2025 году Дональд Трамп правёў шэраг сустрэчаў, у тым ліку з Уладзімірам Зяленскім і Ўладзімірам Пуціным. Аднак дамовіцца пра мірнае пагадненьне ці прынамсі пра асабістую сустрэчу прэзыдэнтаў Украіны і Расеі не атрымалася. Агулам мірныя перамовы дагэтуль не далі істотных вынікаў.
- 1 чэрвеня 2025 году на Дзень расейскай авіяцыі Ўкраіна правяла маштабную апэрацыю «Павуціньне». Служба бясьпекі Ўкраіны зладзіла ўдары па авіябазах па ўсёй тэрыторыі Расеі, зьнішчыўшы дзясяткі расейскіх вайсковых самалётаў. Дакладна невядома, адкуль кіраваліся гэтыя дроны і ці выкарыстоўвалі яны штучны інтэлект для нацэльваньня на расейскія самалёты. Паводле ўкраінскага боку, дахі грузавікоў, дзе хаваліся дроны, адчынялі дыстанцыйна, каб дазволіць квадракоптэрам узьлятаць.
- З пачатку 2024 году па цяперашні час украінскія дроны пашкодзілі мноства расейскіх нафаперапрацоўчых заводаў, што прывяло да істотнага скарачэньня вытворчасьці нафтапрадуктаў у Расеі.
- Лінія фронту ва Украіне на працягу 2025 і на пачатку 2026 году заставалася адносна стабільнай. Пры гэтым расейскія войскі павольна прасоўваліся на асобных участках. З кастрычніка 2025 па сакавік 2026 году Расея захапіла каля 1833 км². На пачатку 2026 году ўкраінскія сілы правялі шэраг удалых контратак. У канцы красавіка 2026 году ўпершыню за доўгі час Ўкраіна адваявала больш тэрыторыі, чым страціла.
Незалежная праверка інфармацыі пра ваенныя дзеяньні, якую даюць афіцыйныя асобы розных бакоў, не заўсёды магчымая.