Ва Ўкраіне апублікавалі фатаздымкі, зробленыя пасьля абстрэлу 28 жніўня расейскімі войскамі Запароскай АЭС.
Як сьцьвярджае ўкраінскі вайсковы журналіст Андрэй Цапліенка, расейскія войскі пацэлілі паміж другім і трэцім рэактарамі (абодва цяпер не працуюць. — РС), пашкодзіўшы пакрыцьцё на пляцоўцы.
Украінская кампанія «Енергоатом», якая кіруе ўсімі АЭС ва Ўкраіне, раніцай 29 жніўня паведаміла, што расейцы цягам апошніх сутак працягалі абстрэльваць Энэргадар і пляцоўку Запароскай АЭС. У выніку раненьні атрымалі 10 мірных жыхароў, у тым ліку чатыры — супрацоўнікі атамнай электрастанцыі.
Паводле кампаніі, рэактары, якія былі падключаныя пасьля аварыйнага спыненьня, стабільна выпрацоўваюць электраэнэргію.
У той жа час у выніку абстрэлаў пашкоджана інфраструктура станцыі і існуюць рызыкі выкіду вадароду і радыяактыўных рэчываў. Рыхтуючыся да прыезду місіі МАГАТЭ, расейцы «ўзмацнілі ціск на ўкраінскі пэрсанал станцыі, каб яны не расказвалі аб яе выкарыстаньні як вайсковай базы».
Мэр гораду Энэргадару Дзьмітро Арлоў заявіў, што расейскія войскі ўвечары пачалі актыўна абстрэльваць Нікапаль і Марганец, каб справакаваць удары ўкраінцаў па Запароскай АЭС.
Увечары 28 жніўня сапраўды адбылося некалькі выбухаў у жылых раёнах Энэргадара. Абодва бакі абвінавачваюць у нападзе адзін аднаго. Паводле ўкраінскага мэра гораду, дакладна вядома пра 10 мясцовых жыхароў, якія атрымалі шматлікія раненьні рознай цяжкасьці, двое зь іх шпіталізаваныя ў вельмі цяжкім стане.
Экспэрты амэрыканскага Інстытуту вывучэньня вайны (ISW) мяркуюць, што цяпер Расея рэалізуе так званую «іранскую» стратэгію, каб адтэрмінаваць прыезд місіі МАГАТЭ на Запароскую АЭС. Раней стала вядома, што ў склад місіі ўвайшлі прадстаўнікі нэўтральных да Расеі краін, а прадстаўнікоў ЗША і Вялікай Брытаніі не ўключылі.
Паводле экспэртаў ISW, маніпуляцыі з грамадзянствам інспэктараў і нападкі на «справядлівасьць» інспэкцый МАГАТЭ — гэта тактыка, якую Іран ужо даўно выкарыстоўвае, каб прыхаваць свае перашкоды для місій МАГАТЭ.
Раней пра сфармаваную групу паведаміў кіраўнік Міжнароднага агенцтва атамнай энэргетыкі (МАГАТЭ) Рафаэль Гросі. Ён таксама вызначыў асноўныя мэты місіі, якая прыедзе ва Ўкраіну:
- ацаніць фізычныя пашкоджаньні;
- вызначыць функцыянальнасьці сыстэм бясьпекі і абароны;
- ацаніць умовы пэрсаналу;
- выканаць тэрміновыя ахоўныя мерапрыемствы.
Горад Энэргадар і Запароская АЭС, найбуйнейшая ў Эўропе, з канца лютага пад кантролем расейскіх войскаў.
Цягам лета Расея і Ўкраіна неаднаразова абвінавачвалі адна адну ў абстрэлах атамнай электрастанцыі і стварэньні пагрозы ядзернай бясьпецы. Расея разьмясьціла каля станцыі вайсковую тэхніку.
Украіна і Расея абвінавацілі адна адну ў абстрэле жылых раёнаў Энэргадару вечарам 28 жніўня. Бакі лічаць гэта правакацыяй напярэдадні візыту спэцыялістаў МАГАТЭ. Паведамляецца пра 9 загінулых у выніку ўдараў.
Вайна Расеі супраць Украіны
- А 5-й гадзіне раніцы 24 лютага 2022 году кіраўнік Расеі Ўладзімір Пуцін заявіў пра пачатак ваеннай апэрацыі супраць Украіны на Данбасе на просьбу груповак «ДНР» і «ЛНР». 21 лютага падчас тэлезвароту да расейцаў Пуцін назваў так званыя «ДНР» і «ЛНР» незалежнымі дзяржавамі ў межах вобласьцяў. 22 лютага Савет Фэдэрацыі ратыфікаваў гэтае рашэньне.
- Расейскія войскі атакавалі ў тым ліку з тэрыторыі Беларусі, выкарыстоўваючы лётнішчы, базы і дарогі. Прадстаўнікі рэжыму Лукашэнкі апраўдваюць вайну, некаторыя яго праціўнікі лічаць тэрыторыю Беларусі акупаванай, многія заклікаюць да супраціву расейскім захопнікам. Насуперак заявам Пуціна пра атакі выключна на вайсковыя аб’екты, расейцы пачалі бамбіць школы, дзіцячыя садкі і жылыя кварталы ўкраінскіх гарадоў.
- 2 красавіка 2022 году, пасьля вызваленьня гораду Буча пад Кіевам, фотакарэспандэнты апублікавалі дзясяткі фатаздымкаў, на якіх відаць сотні нябожчыкаў, ахвяраў масавых забойстваў, учыненых расейскімі войскамі. Многія пахаваныя ў стыхійных брацкіх магілах. Вялікія разбурэньні прынесла расейская акупацыя і Барадзянцы.
- З 24 лютага 2022 году Расея захапіла толькі адзін абласны цэнтар — Херсон. Горад быў акупаваны расейскімі войскамі ў першыя дні вайны фактычна без баёў. Расейскія войскі адступілі зь яго і з правабярэжнай часткі Херсонскай вобласьці ў лістападзе 2022 году. Увосень 2022 году ўкраінскія войскі правялі маштабны контранаступ, у выніку якога расейскія сілы пакінулі большасьць сваіх пазыцый і ў Харкаўскай вобласьці.
- Нягледзячы на першапачатковыя заявы Пуціна пра тое, што акупацыя ўкраінскіх тэрыторыяў не ўваходзіць у пляны ўварваньня, 30 верасьня 2022 году была абвешчана анэксія чатырох вобласьцяў Украіны (Данецкай, Запароскай, Луганскай і Херсонскай), у тым ліку і тэрыторыяў, якіх Расея не кантралявала.
- 21 верасьня 2022 году Пуцін заявіў пра мабілізацыю ў Расеі. Пасьля гэтай заявы тысячы расейцаў накіраваліся на памежныя пункты і пачалі выяжджаць у Грузію, Казахстан, Армэнію, Манголію, Фінляндыю і іншыя краіны. У самой Расеі праціўнікі вайны падпалілі некалькі вайсковых камісарыятаў.
- У 2023 годзе Лукашэнка і Пуцін заявілі пра разьмяшчэньне ў Беларусі расейскай ядзернай зброі. 13 чэрвеня Лукашэнка сказаў, што частка ядзернай зброі ўжо дастаўлена з РФ у Беларусь. 16 чэрвеня Пуцін таксама заявіў, што першыя ядзерныя зарады ўжо дастаўленыя на тэрыторыю Беларусі, а астатнюю частку перамесьцяць «да канца лета або да канца году».
- 17 лістапада 2024 году тагачасны прэзыдэнт ЗША Джо Байдэн зьняў абмежаваньні на нанясеньне ўдараў амэрыканскай дальнабойнай зброяй па тэрыторыі Расеі.
- З прыходам да ўлады ў ЗША прэзыдэнта Дональда Трампа рэзка актывізавалася тэма магчымых мірных перамоваў. Улетку 2025 году Дональд Трамп правёў шэраг сустрэчаў, у тым ліку з Уладзімірам Зяленскім і Ўладзімірам Пуціным. Аднак дамовіцца пра мірнае пагадненьне ці прынамсі пра асабістую сустрэчу прэзыдэнтаў Украіны і Расеі не атрымалася. Агулам мірныя перамовы дагэтуль не далі істотных вынікаў.
- 1 чэрвеня 2025 году на Дзень расейскай авіяцыі Ўкраіна правяла маштабную апэрацыю «Павуціньне». Служба бясьпекі Ўкраіны зладзіла ўдары па авіябазах па ўсёй тэрыторыі Расеі, зьнішчыўшы дзясяткі расейскіх вайсковых самалётаў. Дакладна невядома, адкуль кіраваліся гэтыя дроны і ці выкарыстоўвалі яны штучны інтэлект для нацэльваньня на расейскія самалёты. Паводле ўкраінскага боку, дахі грузавікоў, дзе хаваліся дроны, адчынялі дыстанцыйна, каб дазволіць квадракоптэрам узьлятаць.
- З пачатку 2024 году па цяперашні час украінскія дроны пашкодзілі мноства расейскіх нафаперапрацоўчых заводаў, што прывяло да істотнага скарачэньня вытворчасьці нафтапрадуктаў у Расеі.
- Лінія фронту ва Украіне на працягу 2025 і на пачатку 2026 году заставалася адносна стабільнай. Пры гэтым расейскія войскі павольна прасоўваліся на асобных участках. З кастрычніка 2025 па сакавік 2026 году Расея захапіла каля 1833 км². На пачатку 2026 году ўкраінскія сілы правялі шэраг удалых контратак. У канцы красавіка 2026 году ўпершыню за доўгі час Ўкраіна адваявала больш тэрыторыі, чым страціла.
Незалежная праверка інфармацыі пра ваенныя дзеяньні, якую даюць афіцыйныя асобы розных бакоў, не заўсёды магчымая.