Лінкі ўнівэрсальнага доступу

Эўразьвяз рыхтуе дыялёг з уладамі Беларусі?


Удзельнікі першай дыскусійнай панэлі на канфэрэнцыі ў Эўрапарлямэнце ў Брусэлі, 9 красавіка 2013 году.

На канфэрэнцыі ў Брусэлі прадстаўнікі Эўрапарлямэнту выказаліся за неабходнасьць дыялёгу з уладамі.

Арганізатары не чакалі такога ажыятажу вакол канфэрэнцыі, якая адбылася сёньня ў Брусэлі.

Павышаную цікавасьць справакавалі заявы, апублікаваныя ў інтэрнэце напярэдадні, — спачатку супольная дэклярацыя Янукевіча, Мілінкевіча і Някляева, а потым рэакцыя Андрэя Саньнікава. Галоўнае пытаньне, якое ў чарговы раз падзяліла апазыцыю — ці патрэбны дыялёг з рэжымам?

«Дыялёг пра мадэрнізацыю зь беларускім грамадзтвам» — так афіцыйна называлася канфэрэнцыя, хаця выступы эўрадэпутатаў і прадстаўнікоў беларускай грамадзянскай супольнасьці ахоплівалі значна шырэйшыя тэмы.

Заля была практычна запоўненая. Увогуле, у калідорах Эўрапарлямэнту загучала беларуская мова. Акрамя запрошаных гасьцей, былі беларускія студэнты з Варшавы, прадстаўнікі беларускай эміграцыі, аналітыкі і журналісты.

Зь вітальным словам выступіў непасрэдны арганізатар канфэрэнцыі, старшыня камітэту па дачыненьнях зь Беларусьсю, польскі дэпутат Філіп Качмарэк. Ён прапанаваў прааналізаваць вынікі і паразважаць пра будучыню праекту «Дыялёг па мадэрнізацыі», якому ў сакавіку споўніўся год.

Намесьнік міністра замежных справаў Польшчы Ежы Памяноўскі адзначыў, што ўлады не дэманструюць жаданьня да дыялёгу пра мадэрнізацыю, але пры гэтым у беларускім грамадзтве адбываюцца істотныя зьмены. Паводле Памяноўскага, улады Беларусі не разумеюць, што «мадэрнізацыя — гэта ня значыць пафарбаваць плот».

Аляксандар Мілінкевіч дае інтэрвію
Аляксандар Мілінкевіч дае інтэрвію
Віцэ-старшыня Эўрапарлямэнту Яцэк Пратасевіч адзначыў, што дыялёг неабходны, і спаслаўся на досьвед польскай «Салідарнасьці». Паводле яго словаў, трэба супрацоўнічаць з элітамі на мясцовым узроўні, што рана ці позна наступіць пэрыяд трансфармацыі, калі кантакты і досьвед гэтых людзей будуць неабходныя.

Старшыня камітэту па замежных справах Эўрапарлямэнту Эльмар Брок падкрэсьліў, што праблема эфэктыўнасьці «Дыялёгу пра мадэрнізацыю» ня ў тым, каб павялічыць грашовую дапамогу, а ў тым, як гэтыя грошы асвойваюцца. Таксама выказаў скепсіс што да саміту «Усходняга партнэрства», які мае адбыцца ў Вільні ўвосень.

Ляўрэат прэміі Эўрапарлямэнту імя Сахарава 2006 г. Аляксандар Мілінкевіч (менавіта так яго прадставіў вядучы) выказаўся на карысьць дыялёгу Эўразьвязу з рэжымам, паколькі гэта адцягне Беларусь ад Расеі. Паводле яго словаў, у выніку дыялёгу ў 2008-2010 гадах рэпрэсіі зьменшыліся ў тры разы, і дыялёг быў перарваны ў сьнежні 2010 году правакацыяй спэцслужбаў «з расейскім сьледам». Таксама Мілінкевіч заклікаў Эўразьвяз адмовіцца ад санкцыяў:

«Санкцыі не вызваляюць палітвязьняў, яны павялічваюць антызаходнія настроі, памяншаюць уплыў дэмакратаў і паскарае эканамічную агрэсію з боку Расеі».

Дырэктар дэпартамэнту па пытаньнях Расеі, Усходняга партнэрства, Цэнтральнай Азіі, рэгіянальнага супрацоўніцтва і АБСЭ Эўрапейскай службы зьнешняга дзеяньня Эўразьвязу Гунар Віганд паведаміў, што ў Тбілісі адбылася сустрэча, падчас якой Штэфан Фюле і Уладзімір Макей дамовіліся аб далучэньні Беларусі да «Дыялёгу пра мадэрнізацыю». Чыноўнік выказаў шкадаваньне, што ўлады Беларусі адмаўляюцца ад дыялёгу з удзелам прадстаўнікоў грамадзянскай супольнасьці.

Валянцін Стэфановіч
Валянцін Стэфановіч
Адзін з каардынатараў рабочых групаў «Дыялёгу пра мадэрнізацыі» Аляксандар Аўтушка-Сікорскі паказаў слайды з аналізам і ацэнкай эфэктыўнасьці праекту. Паводле яго дадзеных, пра “Дыялёг” ведаюць не 25% беларусаў, як заяўлялася на пачатку канфэрэнцыі, а ня больш за 5%. У плянах — адкрыцьцё гэтак званай «другой сьцежкі» дыялёгу — з удзелам ураду Беларусі.

Праваабаронца Валянцін Стэфановіч адзначыў, што спадзявацца на шмат крокаў з боку ўлады не выпадае, і «калі будзе адбывацца мадэрнізацыя, то гэта будзе аўтарытарная мадэрнізацыя, без дэмакратызацыі грамадзтва».

Анатоль Лябедзька раскрытыкаваў ідэю дыялёгу з уладамі без удзелу грамадзянскай супольнасьці:

«Па-ранейшаму застаюцца тры ўмовы: вызваленьне вязьняў і іх рэабілітацыя, правядзеньне свабодных і празрыстых выбараў, а пасьля — дыялёг пра мадэрнізацыю. І толькі ў такім парадку, ніякім іншым».

Немагчыма сказаць, чые аргумэнты аказаліся мацнейшыя. На канфэрэнцыі не прымалася рашэньняў і рэзалюцыяў. Аднак, мяркуючы па ўсім, «Дыялёг пра мадэрнізацыю» будзе працягвацца.

І ўсё ж ці атрымаецца ўцягнуць у гэты праект улады Беларусі і на чыіх умовах — адзінага меркаваньня наконт гэтага ня выказалі ані беларускія ўдзельнікі, ані эўрапарлямэнтары.

Глядзець камэнтары (3)

Гэтая дыскусія закрытая.
Ігар Лосік Кацярына Андрэева Дар'я Чульцова Марына Золатава Ягор Марціновіч
XS
SM
MD
LG