Ужо сёньня: 35 гадоў таму ў Менску адбыўся мітынг супраць путчу, на якім Статкевіч абвясьціў пра стварэньне БЗВ

Мікола Статкевіч абвяшчае пра стварэньне Беларускага згуртаваньня вайскоўцаў, 20 жніўня 1991 году

Падзеі 20 жніўня ў беларускай і сусьветнай гісторыі.

Даты дня

35 гадоў таму болей за 100 000 чалавек выйшлі да будынку Вярхоўнага Савету РСФСР у Маскве, пратэстуючы супраць змоўнікаў, якія жадалі скінуць Міхаіла Гарбачова. У Менску ў гэты дзень перад Домам ураду на заклік дэпутатаў Апазыцыі БНФ адбыўся мітынг пратэсту супраць утворанага путчыстамі ў Маскве Дзяржаўнага камітэту надзвычайнага становішча (ГКЧП).

Зянон Пазьняк і Лявон Баршчэўскі на мітынгу супраць ГКЧП, жнівень 1991 г.

У гэты дзень падпалкоўнік Мікола Статкевіч спачатку ў жывым эфіры праграмы «Беларуская маладзёжная», а пасьля на мітынгу публічна абвясьціў пра стварэньне Беларускага згуртаваньня вайскоўцаў. Ён заклікаў не выконваць загады путчыстаў і заявіў пра неабходнасьць стварэньня беларускага войска.

Таксама ў гэты дзень

1896 — амэрыканскія вынаходнікі Аляксандар Кіт, Джон і Чарлз Эрыксаны падалі заяўку на патэнт дыскавага тэлефона.

1915 — выйшаў апошні нумар газэты «Наша Ніва» (7 жніўня паводле старога стылю). Рэдактарам быў Янка Купала. Галоўным чыньнікам закрыцьця стала Першая сусьветная вайна.

1924 — у Празе на канфэрэнцыі беларускіх студэнцкіх арганізацыяў было створана „Аб’яднаньне беларускіх студэнцкіх арганізацыяў“. Ужо ў 1930 годзе яно стала найбуйнейшай арганізацыяй беларускага студэнцтва, якое вучылася па ўсім сьвеце, прадстаўляла інтарэсы 540 сяброў і ўваходзіла ў Міжнародную студэнцкую канфэдэрацыю.

1937 — польскія ўлады забаранілі дзейнасьць Таварыства беларускай асьветы.

1937 — у расейскім Саратаве НКВД паўторна арыштаваў Вацлава Ластоўскага, палітыка, пісьменьніка, гісторыка, філёляга, літаратуразнаўца, этнографа, акадэміка АН Беларусі. 23 студзеня 1938 яго расстраляюць.

1991 — Эстонія абвясьціла аднаўленьне дзяржаўнай незалежнасьці, страчанай у выніку савецкай акупацыі 1940 году.

1998 — Вярхоўны суд Канады пастанавіў, што Квэбэк ня можа ў аднабаковым парадку выйсьці са складу краіны.

2020 — У Крамлі заявілі, што ўступленьне Расеі або іншых дзяржаў у дыялёг зь беларускай апазыцыяй, ня згоднай з вынікамі прэзыдэнцкіх выбараў, будзе лічыцца ўмяшаньнем ва ўнутраныя справы Беларусі.

У гэты дзень нарадзіліся

1742Тадэвуш Рэйтан, дэпутат Сойму Рэчы Паспалітай ад Наваградзкага ваяводзтва. На сойме 1773 году ён быў адным з найбольш вядомых праціўнікаў зацьвярджэньня Першага падзелу Рэчы Паспалітай.

Пасол Наваградзкага павету Тадэвуш Рэйтан намагаецца сарваць сойм і не дапусьціць падзелу Рэчы Паспалітай. Карціна Яна Матэйкі.

1847Баляслаў Прус, польскі пісьменьнік.

1860Раймон Пуанкарэ, францускі дзяржаўны дзяяч, прэзыдэнт Францыі ў 1913–1920 гадах.

1954Ігар Чаквін, беларускі гісторык, этнограф.

У памяці

1897 Аскар Авэйдэ, адзін з кіраўнікоў Нацыянальнага ўраду. Памёр на пасяленьні ў Вяцкай губэрні, высланы туды за ўдзел у паўстаньні 1863—1864 гадоў.

1919 Іван Луцкевіч, беларускі археоляг, публіцыст, палітык, адзін з заснавальнікаў беларускага нацыянальнага руху. Разам з братам Антонам Іван Луцкевіч стаў ініцыятарам абвяшчэньня незалежнасьці Беларускай Народнай Рэспублікі.

Іван Луцкевіч

1938 Уладзімер Пракулевіч, юрыст, журналіст, палітык, адзін з кіраўнікоў Слуцкага паўстаньня 1920 г., палітэмігрант, ахвяра сталінскіх рэпрэсіяў.

1991 Баляслаў Грабінскі, доктар мэдыцыны, беларускі грамадзкі дзяяч.

2011Віталь Скалабан, беларускі гісторык, літаратуразнавец.

Вольга Іпатава, Сяргей Панізьнік, Зоська Верас, Галіна Войцік, Віталь Скалабан, Уладзімер Содаль, 1982 год