Чым будзе займацца Чэхія падчас свайго старшынства ў ЭЗ? Украіна стане галоўнай тэмай, але ня толькі

Пра тое, як урад Чэскай Рэспублікі плянуе распарадзіцца паўнамоцтвамі старшыні Эўразьвязу, піша DW.

Экс-прэм’ер-міністар Чэхіі Андрэй Бабіш не зьбіраўся траціць шмат грошай на, як ён казаў, «балбатню з закускай». Падрыхтоўка да старшынства яго краіны ў Радзе ЭЗ, якой эўраскептык Бабіш павінен быў займацца ў 2021 годзе, ня мела ў яго вачах асаблівай важнасьці. На гэтую падрыхтоўку ён плянаваў выдаткаваць толькі траціну сумы, якую Чэская Рэспубліка выдаткавала на арганізацыю свайго першага старшынства ў ЭЗ у 2009 годзе.

Аднак у лістападзе 2021 году лібэральна-кансэрватыўная кааліцыя зь пяці партый, якая сфармавалася вакол унівэрсытэцкага прафэсара Пятра Фіялы, скінула папулісцкага мультымільярдэра Бабіша з пасады прэм’ера. Новы кіраўнік чэскага ўраду Фіяла, палітоляг паводле адукацыі, адразу ж заняўся больш сур’ёзнай падрыхтоўкай да старшынства яго краіны ў ЭЗ, разглядаючы яго як магчымасьць для Чэскай Рэспублікі праявіць сябе на эўрапейскай сцэне.

Украіна і Інда-Ціхаакіянскі рэгіён

Міністар замежных спраў Чэхіі Ян Ліпаўскі зь Пірацкай партыі ня мае ілюзій. Вайна Расеі супраць Украіны — гэтаксама, як і падчас старшынства ў Радзе ЭЗ папярэдніцы Чэхіі Францыі, — будзе вызначаць парадак дня, упэўнены ён. Для ўласных акцэнтаў магчымасьцяў Прага будзе мець мала.

Перш за ўсё размова ідзе аб падтрымцы Ўкраіны, захаваньні адзінства ЭЗ, прасоўваньні санкцый і пераадоленьні эканамічных наступстваў вайны. І ўсё ж Ліпаўскі, паводле яго, хоча ўдзяліць увагу і падтрымцы іншых рэгіёнаў сьвету, напрыклад Інда-Ціхаакіянскага, і актыўна ўдзельнічаць у перамовах ЭЗ аб заключэньні гандлёвых пагадненьняў з Аўстраліяй, Новай Зэляндыяй і Інданэзіяй.

ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:

ААН: «Дадзеныя аб амаль 5000 загінулых ад вайны Расеі ва Ўкраіне — „толькі невялікая частка жудаснай рэальнасьці“»

Кіраўнік МЗС Чэхіі таксама мае намер пачаць перамовы аб уступленьні ў ЭЗ з Чарнагорыяй і Альбаніяй. Ён спадзяецца, што і Грузія выканае да канца году ўмовы для атрыманьня статусу краіны-кандыдата, як раней Украіна і Малдова. «У Грузіі ёсьць унікальная магчымасьць паскорыць свае рэформы, скарыстацца імпульсам і стаць часткай працэсу пашырэньня», — сказаў Ян Ліпаўскі на апошняй сустрэчы міністраў замежных спраў краін – сяброў ЭЗ у Люксэмбургу.

Цеснае супрацоўніцтва Чэхіі з Польшчай

«Пасьля расейскай агрэсіі ва Ўкраіне сьвет ужо ня будзе ранейшым, і мы хочам узяць актыўны ўдзел у фармаваньні яго новага вобразу. Таму што ў нас ёсьць унікальная магчымасьць напісаць будучыню Эўропы», — кажа прэм’ер-міністпр Чэхіі Пэтар Фіяла. Ягоны ўрад выступае за максымальна жорсткі курс адносна Крамля. Паводле Фіялы, навучыцца гэтаму яму дапамог досьвед, атрыманы самой Чэхіяй ва ўмовах савецкай акупацыі.

Унутры ЭЗ будучы старшыня Рады Эўразьвязу імкнецца да цеснага супрацоўніцтва з нацыянал-кансэрватарамі з кіроўнай у Польшчы партыі «Права і справядлівасьць», напрыклад у пляне закрыцьця межаў для асоб, якія прыбываюць не з Украіны і якія прэтэндуюць на атрыманьне прытулку.

Пры гэтым Чэхіі трэба сачыць за тым, каб Польшча нарэшце пачала прытрымлівацца ўказаньняў ЭЗ у пытаньнях вяршэнства права, «гэта балянсаваньне на нацягнутым канаце», гавораць дыпляматы ў Брусэлі.

ГЛЯДЗІЦЕ ТАКСАМА:

Украіна ўвяла візавы рэжым для расейцаў

Між тым Пэтар Фіяла ўжо даў зразумець, што не падтрымлівае аднаасобных ініцыятыў кіраўніка вугорскага ўраду Віктара Орбана. Апошні некалькі тыдняў перашкаджаў прыняцьцю санкцый ЭЗ супраць Расеі, а затым аслабіў іх узьдзеяньне.

«Вышаградзкай групы», унутры якой Польшча, Чэхія, Славаччына і Вугоршчына ўзгаднялі сваю палітыку ў ЭЗ, больш не існуе.

Пад дэвізам «Эўропа — гэта наша задача»

У аналітычным артыкуле чэскага інтэрнэт-парталу SeznamZprávy гаворыцца, што ўрад у Празе не павінен грэбаваць унутранымі праблемамі 11-мільённага насельніцтва краіны, нягледзячы на ўвагу, якая надаецца старшынству ў ЭЗ. На думку прафсаюзаў, высокія цэны і праблемы з пастаўкамі могуць прывесьці да «гарачай пратэставай восені». Пэтру Фіялу давядзецца быць асьцярожным, каб не паўтарыць лёс свайго папярэдніка ў 2009 годзе і ня страціць большасьць у парлямэнце пасярод тэрміну старшынства Чэхіі ў Радзе ЭЗ.

Пачатак гэтага старшынства будзе адзначаны сьвяточнай прэм’ерай Чэскага філярманічнага аркестру, якая адбудзецца 8 ліпеня ў праскай канцэртнай залі «Рудальфінум». Дэвіз краіны на наступныя паўгода («Эўропа як задача») пазычылі ў першага прэзыдэнта Чэхіі, пісьменьніка і змагара за грамадзянскія правы Вацлава Гавэла, а менавіта зь ягонай прамовы аб шчасьліва аб’яднанай Эўропе, прамоўленай у Ахэне пры ўручэньні Міжнароднай прэміі імя Карла Вялікага ў 1996 годзе — за 8 гадоў да ўступленьня Чэхіі ў ЭЗ.