Лінкі ўнівэрсальнага доступу

Ужо сёньня: 34 гады таму ў Беларусі зьявіліся першыя нацыянальныя грошы

Беларускія грошы, уведзеныя ў траўні 1992 году
Беларускія грошы, уведзеныя ў траўні 1992 году

Падзеі 25 траўня ў беларускай і сусьветнай гісторыі.

Таксама ў гэты дзень

1863 — параза паўстанцаў на чале з Рамуальдам Траўгутам пад Горкамі (Кобрынскі павет).

1907 — у Вільні адбыўся зьезд настаўнікаў, на якім стварылі Беларускі настаўніцкі саюз.

1933 — у Менску адкрыўся Беларускі дзяржаўны тэатар опэры і балету. Першы спэктакль — опэру Жоржа Бізэ «Кармэн» — паказалі на сцэне БДТ-1, цяперашняга Купалаўскага тэатру, бо ўласнага будынка опэрны яшчэ ня меў. У цяперашні будынак паводле праекту Іосіфа Лянгбарда тэатар пераехаў у 1939 годзе.

Нацыянальны акадэмічны Вялікі тэатар опэры і балету. Здымак з дрона
Нацыянальны акадэмічны Вялікі тэатар опэры і балету. Здымак з дрона

1938 — НКВД БССР асудзіў на расстрэл Палуту Бадунову, палітыка, чальца ўраду БНР, яе забілі 29 лістапада.

1944 — у Менску ствараецца музэй Янкі Купалы.

1991 — У Менску пачаўся I Міжнародны кангрэс беларусістаў. Адбылася прэзэнтацыя першага нумару адноўленай «Нашай Нівы», які выйшаў 30 траўня.

1992 — у Беларусі ўвялі ў грашовы абарот разьліковыя квіткі Нацыянальнага банку з выявамі жывёлаў, якія ў народзе праз купюру з зайцам атрымалі назву «зайчыкі». Спачатку яны былі дадатковым плацежным сродкам і хадзілі паралельна з савецкім рублём. Толькі 19 кастрычніка 1994 году беларускі рубель быў заканадаўча абвешчаны адзіным законным плацежным сродкам краіны. Беларускі рубель дэнамігавалі ў 1994, 2000 і 2016 гадах: у суме ягоны намінал зьменшыўся ў 100 мільёнаў разоў.

1996 — міліцыя разагнала людзей каля помніка Максіму Багдановічу ў дзень яго памяці. Усяго сабралася каля паўтысячы чалавек, пяцёра былі арыштаваныя.

У гэты дзень нарадзіліся

1873 Станіслаў Жукоўскі, польскі і расейскі мастак беларускага паходжаньня.

Станіслаў Жукоўскі, «Восень над Нёманам» (1931)
Станіслаў Жукоўскі, «Восень над Нёманам» (1931)

1905Сяргей Хмара, беларускі пісьменьнік, журналіст, выдавец, дзяяч эміграцыі ў Нямеччыне і Канадзе.

1930 Мікалай Дземянцей, старшыня ВС БССР. Пад ягоным старшынствам ВС прыняў Дэклярацыю аб дзяржаўным сувэрэнітэце БССР.

1937Мікола Купрэеў, беларускі паэт.

1938 Уладзімер Карызна, паэт, аўтар рэдакцыі гімну.

1949Леанід Барткевіч, беларускі сьпявак і музыка, саліст ансамблю «Песьняры».

Леанід Барткевіч
Леанід Барткевіч

1978Павал Мажэйка, журналіст, культурны мэнэджар, былы палітвязень.

У памяці

1339Альдона, каралева польская, дачка Гедыміна, вялікага князя літоўскага.

1917 Максім Багдановіч, беларускі паэт. Пахаваны на старых гарадзкіх могілках у Ялце.

Максім Багдановіч
Максім Багдановіч

У краіне сьветлай, дзе я ўміраю,
У белым доме ля сіняй бухты,
Я не самотны, я кнігу маю
З друкарні пана Марціна Кухты.

Максім Багдановіч, Ялта, 1917

1926Сымон Пятлюра, украінскі дзяржаўны і палітычны дзяяч, публіцыст, стваральнік украінскіх узброеных сілаў.

Сымон Пятлюра
Сымон Пятлюра

1937 Станіслаў Гайдукевіч, архітэктар, ахвяра сталінізму, скончыў жыцьцё самагубствам у турме НКВД.

1942 Іван Замоцін, літаратуразнавец, памёр у турэмным шпіталі ў Горкім (Ніжні Ноўгарад).

1964Васіль Залатароў, кампазытар, народны артыст Беларусі.

1968 Францішак Кушаль, вайсковы і палітычны дзяяч.

1987Яўген Калубовіч (на эміграцыі Каханоўскі), гісторык, грамадзка-палітычны дзяяч, літаратуразнавец, дзяяч эміграцыі ў Нямеччыне і ЗША.

Яўген Калубовіч
Яўген Калубовіч

2007Уладзімер Каткоўскі, беларускі блогер, вэб-рэдактар беларускай службы Радыё Свабода, заснавальнік беларускай Вікіпэдыі.

Тэмы гэтага артыкулу
XS
SM
MD
LG