Аб рашэньні паведамляецца на афіцыйным сайце МУС Польшчы. Рашэньне тлумачыцца «пастаянным міграцыйным ціскам» на польска-беларускай мяжы.
Многія мігранты, якія спрабуюць нелегальна трапіць у Эўрапейскі Зьвяз празь Беларусь, хочуць дасягнуць Заходняй Эўропы.
Міністэрства ўнутраных справаў Польшчы назвала яшчэ адну прычыну падаўжэньня рэжыму буфэрнай зоны: апошнімі тыднямі ў паветранай прасторы Польшчы пабольшала інцыдэнтаў з мэтэаралягічнымі балёнамі, якія перавозілі кантрабандныя цыгарэты.
У 2022 годзе Польшча засьцерагла сваю мяжу зь Беларусьсю плотам вышынёй 5,5 мэтра і электроннай сыстэмай назіраньня. Але, нягледзячы на ўмацаваньні, нелегальныя мігранты зь беларускага боку надалей штодня спрабуюць перасекчы мяжу.
Урад прэм’ер-міністра Дональда Туска ўвёў буфэрную зону ў чэрвені 2024 году, каб ускладніць кантрабандыстам перамяшчэньне мігрантаў церазь мяжу і палепшыць умовы працы памежнікаў, вайскоўцаў і паліцыі. Буфэрная зона мае шырыню 200 мэтраў ад мяжы, хоць у некаторых раёнах дасягае 4 кілямэтраў.
Паводле МУС Польшчы, зь 5 сьнежня 2025 году Памежная служба краіны зафіксавала больш за 280 спробаў незаконнага перасячэньня мяжы з тэрыторыі Беларусі. Гэта на 80% менш у параўнаньні з аналягічным пэрыядам 2025 году (больш за 1400 спробаў).
«Мы радыя бачыць зьніжэньне міграцыйнага ціску, але пакуль ня лічым гэта трывалым працэсам і таму будзем выкарыстоўваць усе захады, якія дазволілі б нам спыніць незаконную міграцыю на гэтым маршруце. У 2023 годзе гэтую мяжу перасеклі і накіраваліся да заходняй мяжы 12 000 чалавек, у 2024 годзе — 5000, а ў 2025 годзе — больш за 1700. Гэта сьведчыць пра маштаб посьпеху польскіх службаў і польскай дзяржавы ў спыненьні незаконнай міграцыі», — заявіў намесьнік міністра ўнутраных справаў і адміністрацыі Польшчы Чэслаў Мрочэк.
За апошнія два гады ўрад Польшчы вылучыў амаль 3 мільярды злотых (700 мільёнаў эўра) на ўзмацненьне аховы польска-беларускай мяжы, Польшча падоўжыла фізычны барʼер да 190 км і ўсталявала электронны барʼер на ўчастках памежных рэк агульнай працягласьцю амаль 220 км.
- Польшча і ЭЗ абвінавачваюць Аляксандра Лукашэнку ў арганізацыі перамяшчэньня мігрантаў з рэгіёнаў Блізкага Ўсходу і Афганістану да вонкавай мяжы ЭЗ з мэтай аказаць ціск на Захад.
- Польскі ўрад вырашыў стварыць буфэрную зону на некаторых участках польска-беларускай мяжы пасьля таго, як на мяжы пры спыненьні спробы групы мігрантаў прарвацца зь беларускага боку праз сталёвую загароду быў паранены нажом шараговец 1-й Варшаўскай бранятанкавай брыгады Матэвуш Сітэк, які пазьней памёр.
- Забарона на знаходжаньне ў памежнай зоне Польшчы, прылеглай да дзяржаўнае мяжы з Рэспублікай Беларусь, дзейнічае з 13 чэрвеня 2024 году і падаўжаецца кожныя 90 дзён.
- Даўжыня буфэрнай зоны складае 60,67 км, шырыня — ад 200 м да 4 км. На працягу 44 км буфэрная зона ахоплівае 200 м ад лініі дзяржаўнай мяжы.
- Заезд у буфэрную зону забаронены. Абмежаваньні на перамяшчэньне і знаходжаньне ўнутры буфэрнай зоны ўведзеныя ў 27 паселішчаах Гайнаўскага і Беластоцкага паветаў Падляскага ваяводзтва, якое мяжуе зь Беларусьсю.
- Міграцыйны крызіс на мяжы Беларусі і краін ЭЗ працягваецца зь вясны 2021 году. Улады суседніх эўрапейскіх дзяржаваў лічаць яго «гібрыднай атакай», арганізаванай рэжымамі ў Менску і Маскве.
Мігранцкі крызіс 2021-2026. Асноўнае
- У ліпені 2021 году Аляксандар Лукашэнка заявіў, што з прычыны санкцыяў Беларусь больш ня будзе стрымліваць нелегальную міграцыю ў краіны Эўразьвязу. Найперш вялікія патокі мігрантаў накіраваліся ў Літву, па стане на верасень — звыш 4,2 тысячы чалавек з краінаў Азіі і Афрыкі. Затым напружаньне на сваіх межах адчулі Латвія і Польшча.
- Рэагуючы на крызіс, Літва і Польшча пачалі будаваць сьцяну на мяжы зь Беларусьсю.
- Урады Літвы, а затым Латвіі і Польшчы, улетку 2021-га зрабілі істотна больш строгім заканадаўства аб нелегальным перасячэньні дзяржаўнай мяжы, а таксама выслалі ў памежныя зь Беларусьсю раёны падмацаваньне з вайсковых злучэньняў. Лукашэнку абвінавацілі ў спрыяньні нелегальнай міграцыі ў краіны Эўразьвязу.
- У Літве ў лягерах для ўцекачоў мігранты неаднаразова ладзілі бунты і намагаліся зьбегчы.
- Улады Польшчы зь верасьня распачалі затрыманьні і дэпартацыі людзей, якія дапамагаюць мігрантам нелегальна перасякаць мяжу. Сярод іх як грамадзяне Польшчы, так і грамадзяне Беларусі, краінаў Азіі, у тым ліку некаторыя асобы, што маюць від на жыхарства ў краінах Эўразьвязу.
- Прэм’ер-міністар Польшчы Матэвуш Маравецкі выказаў упэўненасьць, што сцэнар «гібрыднай агрэсіі» супраць Эўразьвязу быў распрацаваны Менскам не самастойна, а ў шчыльнай супрацы з Масквой.
- Прэс-сакратар каардынатара спэцслужбаў Польшчы Станіслаў Жарын 27 верасьня заявіў, што 20% затрыманых мігрантаў маюць сувязі з Расеяй, пра што сьведчаць знойдзеныя доказы. Міністар унутраных спраў і адміністрацыі Мар’юш Каміньскі сказаў, што беларускія памежнікі даюць мігрантам псыхатропныя сродкі, у тым ліку дзецям.
- 30 верасьня ПАРЭ катэгарычна асудзіла практыку вяртаньня мігрантаў «у трэцюю краіну, дзе ім ня можа быць гарантавана міжнародная абарона», і нагадала Латвіі, Літве і Польшчы пра забарону на калектыўную высылку іншаземцаў.
- 8 кастрычніка Варшава заявіла, што трактуе паводзіны беларускага боку як «агрэсіўныя дзеяньні супраць Польшчы». Зьявіўся шэраг відэадоказаў, што беларускія памежнікі ня толькі не спыняюць мігрантаў, але і актыўна дапамагаюць ім нелегальна перасякаць польскую мяжу.
- На межах Беларусі з Польшчай і Літвой ад пачатку міграцыйнага крызісу загінулі сама меней 9 чалавек.
- 8 лістапада раніцай на мяжы зь беларускага боку заўважылі буйную калёну зь некалькіх сотняў мігрантаў, якія рушылі ў суправаджэньні ўзброеных сілавікоў да калючага дроту на мяжы з Польшчай, намагаючыся перасекчы мяжу. Паводле розных ацэнак, іх колькасьць была ад 2 да 4 тысяч чалавек. Многія атрымалі візы ў беларускім дыпляматычным прадстаўніцтве ў Анкары, турэцкія авіякампаніі ўдзельнічаюць у перакіданьні мігрантаў у Беларусь.
- У наступныя дні мігранты пры спрыяньні беларускіх сілавікоў сталі лягерам на памежнай паласе. Курд з Іраку Рэбаз Наджм Хама Саід сказаў Свабодзе, што беларуская міліцыя дапамагае высякаць дрэвы для вогнішчаў на беларускай жа тэрыторыі. Некаторым групам удалося прарвацца на польскую тэрыторыю, але вайскоўцы затрымалі ўсіх парушальнікаў.
- 10 лістапада эўрадэпутат Радаслаў Сікорскі заявіў, што крызіс на мяжы ініцыяваны пры падтрымцы Масквы, а Лукашэнку трэба прызнаць тэрарыстам і выдаць Міжнароднаму трыбуналу. Шэраг іншых эўрапейскіх палітыкаў таксама выказалі ўпэўненасьць, што Пуцін з дапамогай Лукашэнкі расхіствае Эўропу, пачуліся заклікі да ЭЗ дзейнічаць актыўна, а не чакаць.
- 11 лістапада ў паветранай прасторы Беларусі пачалі патруляваць межы расейскія бамбавікі Ту-22М3. Яны належаць паветрана-касьмічным сілам Расеі.
- 11 лістапада Фэдэральная паліцыя Нямеччыны заявіла, што толькі за першыя дні лістапада ў краіну трапілі больш за тысячу мігрантаў, якія выкарысталі Беларусь як краіну транзыту.
- Са жніўня польскія памежнікі спынілі больш за 33 тысячы спробаў нелегальнага перасячэньня мяжы з боку Беларусі, летась іх было 88.
- 15 лістапада больш за 3 тысячы мігрантаў сабраліся на беларускім памежным пераходзе «Брузгі» перад лініяй польскай мяжы, умацаванай часовымі загародамі і шарэнгай польскіх вайскоўцаў.
- Па словах прэс-сакратара Лукашэнкі Натальлі Эйсмант, у Беларусі агулам каля 7 тысяч мігрантаў, якія спадзяюцца трапіць у Нямеччыну.
- 22 лістапада ў Бэрліне адмовіліся прымаць каля 2 тысяч чалавк з Блізкага Ўсходу, якія прыбылі ў Беларусь пасьля арганізацыі рэжымам Лукашэнкі мігранцкага крызісу.
- 25 лістапада мігранты правялі акцыю пратэсту на памежжы, заяўляючы, што ня хочуць вяртацца назад у свае краіны.
- На больш чым дзесяці эвакуацыйных рэйсах у Ірак і Сырыю ў лістападзе-сьнежні Беларусь пакінулі каля 4,5 тысяч мігрантаў.
- На пачатку 2022 году сталі вядомыя тэрміны пабудовы агароджаў на мяжы зь Беларусьсю. Польшча адзначыла, што агароджу дабудуюць да канца чэрвеня, а Літва, што да восені.
- За 2023 год памежнікі суседніх зь Беларусьсю краін Эўразьвязу спынілі 42 тысячы спробаў нелегальнага пранікненьня на сваю тэрыторыю, што на траціну больш за 2022 год.
- Шараговец 1-й Варшаўскай бранятанкавай брыгады Матэвуш Сітэк, паранены нажом 28 траўня 2024 году на мяжы зь Беларусьсю, памёр 6 чэрвеня ў Варшаве. Раненьне вайсковец атрымаў падчас спыненьня спробы групы мігрантаў прарвацца праз сталёвую загароду зь беларускага боку. Калі салдат блякаваў пралом у сталёвай агароджы на мяжы з дапамогай ахоўнага шчыта, мігрант, прасунуўшы руку праз плот, нанёс яму ўдар нажом, прывязаным да палкі, у грудзі. Нож затрымаўся ў целе жаўнера. У бок пацярпелага і памежніка, які дапамагаў яму, кідалі палкі і камяні.