Ужо сёньня: гадавіна бітвы пад Воршай, Дзень беларускай вайсковай славы

Дата дня

8 верасьня 1514 году пад Воршай, на рацэ Крапіўне, адбылася найбуйнейшая бітва вайны Маскоўскай дзяржавы зь Вялікім Княствам Літоўскім 1512–1522 гадоў, у якой войска ВКЛ пад кіраўніцтвам Канстанціна Астроскага разьбіла войска Масковіі. Аршанская бітва — адна з найбуйнейшых бітваў на тэрыторыі Эўропы ў пачатку XVI ст. Перамога ў ёй дала ВКЛ магчымасьць вярнуць захопленыя праціўнікам Дуброўна, Амсьціслаў і Крычаў.

У Беларусі нацыянальна арыентаваная частка грамадзтва цяпер адзначае гэтую дату як Дзень беларускай вайсковай славы.

Першае сьвяткаваньне Дня беларускай вайсковай славы 8 верасьня 1992 году ў Менску зладзіла грамадзкае аб’яднаньне БНФ «Адраджэньне». Сьвята таксама адзначылі ў Берасьці, Горадні і іншых гарадах. У 1991 годзе на Крапіўне зладзілі фэстываль беларускай аўтарскай песьні «Аршанская бітва».

Таксама ў гэты дзень

1380 — адбылася Кулікоўская бітва, войскі Маскоўскага княства на чале зь Дзьмітрыем Данскім перамаглі войска Залатой Арды.

1430 — дзень, на які была прызначаная каранацыя вялікага князя Вітаўта, праз інтрыгі з дастаўкай кароны давялося перанесьці, неўзабаве Вітаўт памёр.

1581 — войскі Рэчы Паспалітай на чале з Стэфанам Баторыем штурмавалі Пскоў і захапілі дзьве вежы, аднак узяць добра ўмацаваны горад не змаглі. 15 студзеня 1582 году будзе падпісаны Ям-Запольскі мір, Масква адмовіцца ад прэтэнзіяў на Інфлянты і Полацкую зямлю. Рэч Паспалітая аддасьць Вялікія Лукі, Невель і Варонеч. Пскоў застанецца маскоўскім.

1655 — швэдзкія войскі занялі Варшаву.

1708 — расейскія войскі на загад расейскага цара Пятра I спалілі Магілёў.

1941 — пачатак блякады Ленінграду.

1973 — перакрытая рака Вяльля, створанае самае вялікае ў Беларусі Вялейскае вадасховішча.

1989 — заснавалі Народны Рух Украіны.

1990 — у Полацку адкрыўся Музэй беларускага кнігадруку.

1991 — каля 95% выбарцаў прагаласалавалі за незалежнасьць Македоніі на рэфэрэндуме. Цяпер 8 верасьня сьвяткуюць Дзень незалежнасьці Македоніі.

1992 — на плошчы Незалежнасьці ў Менску адбылася прысяга на вернасьць Бацькаўшчыне вялікага мноства дзейных афіцэраў і афіцэраў запасу. Былыя савецкія вайскоўцы такім чынам станавіліся абаронцамі Беларусі. Наладзілі прысягу дэпутаты Апазыцыі БНФ і Беларускае згуртаваньне вайскоўцаў.

2020 — Сябра прэзыдыюму Каардынацыйнай рады па транзыце ўлады Марыя Калесьнікава на мяжы парвала свой пашпарт, прадухіліўшы сваю высылку з краіны.

2020 — у Беларусі адбыліся стыхійныя «Маршы ў падтрымку рэпрэсаваных». Шмат людзей тады затрымалі.

У гэты дзень нарадзіліся

1907 — Ісідар Балоцін, артыст опэры (лірычны тэнар), народны артыст Беларусі.

1910 — Жан-Люі Баро, францускі актор і рэжысэр.

1922 — Альгерд Малішэўскі, беларускі мастак-жывапісец.

1938 — Анатоль Грачанікаў, беларускі паэт, перакладчык.

1960 – Сяржук Цімохаў, беларускі мастак.

1967 — Ганна Кісьліцына, беларуская літаратуразнаўца і крытык.

Памерла

2003 — Лені Рыфэншталь, нямецкая кінарэжысэрка, стваральніца найвядомейшых прапагандысцкіх фільмаў нацысцкай Нямеччыны