Лінкі ўнівэрсальнага доступу

Інтэрактыўная мапа паказала, дзе ў Беларусі шмат Акцяброў


Карыстальнік інтэрнэт-мапы Беларусі Ігара Трафімовіча можа паглядзець, дзе ў краіне больш населеных пунктаў з назвамі, што сканчаюцца на «-шчына», а дзе — на «-ты».

Менскі дызайнэр Ігар Трафімовіч апублікаваў на ўласным сайце trafimovi.ch інтэрактыўную мапу назваў гарадоў і вёсак Беларусі. На ёй тэрыторыя Беларусі разьбітая на мноства рознакаляровых шасьцівугольнікаў. Жоўтыя паказваюць месцы, дзе назваў пэўнага тыпу няма, зялёныя — дзе ёсьць крыху, сінія — дзе багата, фіялетавыя — дзе такі тып назваў дамінуе. Па кліку на шасьцівугольнік можна пабачыць прыклады назваў, якія адпавядаюць фільтру, і адсотак назваў сярод усіх у сэктары. Фільтры можна ўводзіць самастойна ці абіраць з прапанаваных аўтарам.

Скарыстацца інтэрактыўнай мапай >>

Аўтар інфаграфікі зазначыў Свабодзе, што ня можа адказаць адназначна, што яго падштурхнула да стварэньня гэткай інфаграфікі:

Калі ў мяне зьявіліся тэхнічныя здольнасьці для стварэньня такога кшталту інфаграфікі, адразу захацелася ўжыць іх у некамэрцыйнай сфэры, зрабіць нешта захапляльнае на глебе лякальных дадзеных.

«Я працую дызайнэрам ў кампаніі, якая займаецца распрацоўкай сродкаў візуалізацыі для бізнэс-патрэбаў. Калі ў мяне зьявіліся тэхнічныя здольнасьці для стварэньня такога кшталту інфаграфікі, то адразу захацелася ўжыць іх у некамэрцыйнай сфэры, зрабіць нешта захапляльнае на глебе лякальных дадзеных.

Як я пазначаў на сайце, мяне натхніла праца нямецкага дызайнэра Морыца Штэфанэра, які візуалізаваў разьмеркаваньне тыповых суфіксаў у гарадоў Нямеччыны. Перш за ўсё, было цікава пабачыць, як тая самая візуалізацыя магла б выглядаць для Беларусі. Па-другое, хацелася пайсьці на крок далей і зрабіць інструмэнт для дасьледаваньня, таму ў маім варыянце карыстальнік сам можа фільтраваць назвы, і ня толькі па суфіксах, — і глядзець, што атрымаецца.

Дарэчы, я ня быў адзіны ў сваім памкненьні. На глебе візуалізацыі Морыца, дызайнэры й распрацоўшчыкі са Швайцарыі, Даніі, Румыніі і іншых краінаў зрабілі адпаведныя візуалізацыі для сваіх краінаў. Спасылкі можна адсачыць праз твітэр Морыца, там ёсьць нават Антарктыда».

На мапе Трафімовіча прапануюцца некалькі гатовых фільтраў: можна пабачыць усе гарады і вёскі, назвы якіх сканчаюцца на «-чы», «-кі», «-ўка» і гэтак далей. Можна і ўвесьці свой фільтар: напрыклад, паглядзець, дзе ў Беларусі назвы гарадоў і вёсак пачынаюцца на «Ме-», а дзе на «Мі-». Але аўтар сам прапануе незвычайны фільтар: усе гарады і вёскі, што маюць у назьве трасянкавы «Акцябр».

«Я ўзяў датасэт з Opendata.by, у сваю чаргу, яго першакрыніцай зьяўляецца праект OpenStreetMaps, — тлумачыць Свабодзе Трафімовіч. — Там ёсьць беларускі і расейскі варыянты назваў, а таксама трансьліт паводле беларускай. Мне падаецца, што гэтай крыніцы можна давяраць, хаця я дапускаю, што ня ўсе населеныя пункты трапілі ў гэты датасэт. Паводле беларускай Вікіпэдыі, вёска Акцябр і пасёлак Акцябрскі сапраўды існуюць».

Па некаторых фільтрах разьмеркаваньне назваў прыблізна роўнае па ўсёй Беларусі, некаторыя ж даюць выразны геаграфічны падзел. Напрыклад, гарады і вёскі, назвы якіх сканчаюцца на «-ішкі», прадказальна гуртуюцца каля мяжы зь Літвой. Можна пабачыць, што некаторыя тыпы назваў больш уласьцівыя для ўсходу, некаторыя — для захаду краіны. Але Трафімовіч заўважае і нечаканую асаблівасьць:

Спадзяюся, знойдуцца навукоўцы, якія зробяць больш глыбокія высновы, карыстаючыся маёй працай.

«Калі быў гатовы прататып, я, перш за ўсё, праверыў усе галосныя ў канцы слова. Высьветлілася, што для захаду больш характэрны галосныя «-ы/-і», для ўсходу «-а». Калі я ўвёў канчатак «-у», на мапе засталася адна кропка і гэта была вёска «Зара Камунізму» на Гарадзеншчыне.

На прыкладзе Нямеччыны мы можам бачыць, што падзел бывае значна больш разнастайным, таму мне б не хацелася неяк драматызаваць сытуацыю. Спадзяюся, знойдуцца навукоўцы, якія зробяць больш глыбокія высновы, карыстаючыся маёй працай».

Глядзець камэнтары (2)

Гэтая дыскусія закрытая.
Ігар Лосік Кацярына Андрэева Дар'я Чульцова Марына Золатава Ягор Марціновіч
XS
SM
MD
LG