Лінкі ўнівэрсальнага доступу

Зьбігнэў Бжэзінскі: Характар ​​гульні мяняецца


Амэрыканскі дзяржаўны дзеяч, палітоляг і былы дарадца па нацыянальнай бясьпецы ЗША Зьбігнеў Бжэзінскі даў інтэрвію CNN, у якім распавёў пра стаўленьне заходніх краінаў да сытуацыі на ўсходзе Ўкраіны, плянах прэзыдэнта РФ Уладзімера Пуціна і чаканьнях ад саміту НАТО.

CNN: Ці можа адміністрацыя Абамы апісаць тое, што адбываецца ва Ўкраіне, як расейскае ўварваньне ў гэтую краіну?

Бжэзінскі: Я думаю, у першую чаргу, мы павінны адзначыць, што, на самай справе, гэта меркаваньне падзяляе большая частка міжнароднай супольнасьці. А як яшчэ гэта можна назваць? Расейскія войскі пераходзяць мяжу. Расейскія танкі перасякаюць мяжу. Расея ўвесь час вядзе артылерыйскія абстрэлы празь мяжу. Акрамя таго, там ёсьць і па-прарасейску настроеныя ўкраінцы, якіх узброіла Расея. Гэта ваенная апэрацыя, накіраваная супраць суседняй дзяржавы і, такім чынам, яна зьяўляецца сур’ёзнай пагрозай для ўсяго сьвету.

CNN: Захад няправільна разумее Пуціна? Што можа прымусіць яго зьмяніць свае паводзіны? Як вы ацэньваеце ўзаемадзеяньне заходняга альянсу і РФ?

Бжэзінскі: Ну, тут ёсьць два аспэкты. Першы: няма ніякіх сумневаў у тым, што тое, што адбылося ва Ўкраіне, стала сур’ёзным ударам па асабістых і міжнародных амбіцыях Пуціна, а менавіта па яго плянах узнавіць нешта накшталт Савецкага Саюзу, называючы гэта Эўразійскім саюзам, у якім Расея, на аснове падтрымкі самай важнай для яе краіны, Украіны, а таксама Беларусі і іншых былых савецкіх рэспублік, у пэўным сэнсе робіцца дамінуючай сілай, як гэта было ў Расейскай імпэрыі і ў тым жа СССР.

Рашэньне Ўкраіны не ісьці па гэтым шляху стварыла сур’ёзныя праблемы для плянаў Пуціна і дала прыклад іншым краінам, якія ўсё больш паказваюць, што яны хацелі б мець асобны статус. Паглядзіце на ваганьні ў Казахстане, ва Ўзбэкістане, яскравы прыклад — нядаўняя сустрэча ў Беларусі.

Зь іншага боку, ёсьць Захад. І я думаю, што мы вельмі павольна пераконваем Пуціна, што ён ня можа прайсьці ўвесь задуманы шлях. Я думаю, што мы павінны былі дзейнічаць раней у забесьпячэньні больш адкрытай падтрымкі Ўкраіны. Мы павінны быць гатовыя заявіць публічна і Расеі, і ўсім астатнім краінам: Украіна цяпер знаходзіцца ў стане абароны. Таму мы зьбіраемся даць Украіне абарончае ўзбраеньне, падкрэсьліваю — толькі абарончае ўзбраеньне, якое можа быць выкарыстанае супраць ўварваньня танкаў, супраць ўварваньня артылерыі. У вялікай меры гэтая зброя дасьць магчымасьць украінцам адчуць, што яны могуць больш эфэктыўна абараняць свае гарады, чым гэта адбываецца сёньня.

CNN: Якімі, на вашу дуіку, будуць вынікі саміту НАТО?

Бжэзінскі: Галоўным вынікам будзе пацьверджаньне, што НАТО зьяўляецца актыўным і значным альянсам, гатовым распачаць любыя неабходныя меры, каб абараніць сваю калектыўную бясьпеку. І ўжо ў найбліжэйшай будучыні мы павінны прыняць дакладнае рашэньне па дысьлякацыі сталых базаў сілаў НАТО, у прыватнасьці, у краінах Балтыі, на якіх будуць несьці службу амэрыканцы, немцы, брытанцы, французы, у тым ліку нават італьянцы, якія ў цяперашні час асабліва імкнуцца да больш актыўнай ролі ў альянсе.

Можа быць, базы будуць і ў Польшчы, але Польшча зьяўляецца больш самадастатковай дзяржавай. Але гэта сапраўды будуць краіны Балтыі. Расейцы добра ведаюць, што гэтыя краіны — не Ўкраіна. А акрамя таго, Пуцін відавочна паказаў, што ў выпадку посьпеху ва Ўкраіне, ён будзе рабіць тое ж самае ў балтыйскіх дзяржавах, дзе ёсьць значная расейская меншасьць, якая пражывае вельмі блізка да мяжы з Расеяй.

CNN: Нядаўна Washington Post у рэдакцыйным артыкуле напісала, што прэзыдэнт Абама быў занадта пасіўны ў сваёй рэакцыі на гэты канфлікт. Артыкул сканчаўся словамі: «Надышоў час для прэзыдэнта Абамы перастаць казаць нам, чаго Злучаныя Штаты ня могуць рабіць, і сказаць нам, што яны могуць зрабіць». Я мяркую, галоўным аргумэнтам Абамы стане заклік не паддавацца паніцы. Як вы лічыце?

Бжэзінскі: Я бачу гэта крыху па-іншаму. Я думаю, што ён быў вельмі выразным у сваіх рэакцыях і досыць моцным у ацэнках расейскай агрэсіі ў адносінах Украіны. Але ў яго ёсьць саюз, ёсьць альянс, у які ўваходзіць 25 або больш дзяржаваў, некаторыя зь іх зьяўляюцца вельмі стрыманымі. Яны ўсе вельмі рады мець абарону ў выглядзе Амэрыкі і НАТО. Але ня ўсе зь іх гатовыя несьці свой цяжар, каб стаяць разам з ЗША.

Гэта зойме некаторы час, каб мабілізаваць усе краіны, але ўжо цяпер канцлер Мэркель — вельмі моцная асоба ў сусьветнай палітыцы — падтрымлівае моцныя рэакцыі. Прэзыдэнт Францыі Алянд пачынае рэагаваць такім жа чынам. Прэм’ер Вялікабрытаніі Кэмэран глыбока занепакоены тым, што адбываецца, і многія іншыя лідэры краінаў. Я думаю, што характар гульні мяняецца. Захад зараз зойме цьвёрдую пазыцыю. Я, дарэчы, думаю, што мы павінны пагаварыць пра гэта сам-насам з кітайцамі, але вельмі сур’ёзна пагаварыць.

Расейцы, і пра гэта ня так шмат гаворыцца, сьцьвярджаюць, што Кітай вельмі моцна іх падтрымлівае. На мой погляд, рэальная сытуацыя не такая. Я думаю, што яны хвалююцца, я думаю, што яны ведаюць, што калі авантурызм Пуціна прывядзе да буйнога канфлікту, то гэта будзе вельмі сур’ёзнай пагрозай для глябальнага дабрабыту. І для Кітаю гэта стала б фундамэнтальнай катастрофай.

Я думаю, што кітайцы павінны стаць больш актыўнымі ў зносінах з Пуціным і павінны настаяць на тым, што ўжываньне сілы для зьмены межаў у цяперашні час, празь дзесяцігодзьдзі пасьля Другой сусьветнай вайны — гэта не спосаб вырашэньня міжнародных праблемаў. Я думаю, што яны павінны прыняць гэтую пазыцыю. Яны — буйная дзяржава. Яны — нашы партнэры. Яны ня могуць маўчаць, проста седзячы на ўзбочыне.

Пераклад парталу Обозреватель

Глядзець камэнтары (2)

Гэтая дыскусія закрытая.
Ігар Лосік Кацярына Андрэева Дар'я Чульцова Марына Золатава Ягор Марціновіч
XS
SM
MD
LG