Лінкі ўнівэрсальнага доступу

«Беларусы ўсё яшчэ не дайшлі да культуры догляду сябе». У Вільні адкрыўся праект пра жаночую анкалёгію


Кацярына Ваданосава
Кацярына Ваданосава

14 кастрычніка ў Вільні адкрыўся праект пра жаночую анкалёгію. Мы пагутарылі з адной з заснавальніц публічнай установы «Лекары за праўду і справядлівасьць» Вольгай Вялічкай, чаму цяпер важна прыцягваць увагу да анкалёгіі і не баяцца яе.

Праект «Жаночая анкалёгія» створаны публічнай установай «Лекары за праўду і справядлівасьць» і парталам Hrodna.life. Ужо цяпер можна паглядзець фотавыставу з гісторыямі трох беларусак, якія змагаюцца з анкалёгіяй, а таксама прыйсьці на сустрэчу з анкапсыхолягам.

«Шмат беларусак не адважваюцца сказаць пра хваробу»

Ідэя праекту ня новая, кажа Вольга Вялічка. Працуючы дырэктаркай Горадзенскага дзіцячага госьпісу, разам зь іншымі дактарамі і дзяржаўнымі ўстановамі Вольга некалькі гадоў запар ладзіла мерапрыемствы, прымеркаваныя да міжнароднага Дня прафіляктыкі анкалёгіі малочных залоз.

«А зрабіць зараз гэты праект надумалі, бо ўсё больш у публічнай прасторы беларускі гавораць, што яны захварэлі на анкалёгію. Мы такіх некалькі выпадкаў ведаем. Шмат беларусак не адважваюцца сказаць пра хваробу, таму нам з калегамі здаецца вельмі важным нагадаць ня толькі жанчынам, але і мужчынам, што анкалёгія — гэта захворваньне, якое патрабуе догляду сябе, раньняй дыягностыкі і прафіляктыкі», — кажа Вольга Вялічка.

На фотавыставе прадставілі гісторыі трох беларусак: Алены, Кацярыны Пытлевай і Кацярыны Ваданосавай, якія цяпер на этапе лячэньня.

Пасьля адкрыцьця выставы прайшла лекцыя, падчас якой разабралі асноўныя пытаньні: ці ўплывае сэкс, частая зьмена палавых партнэраў, вірусы і бактэрыі на разьвіцьцё анкалёгіі, ці трэба рабіць дзяўчаткам прышчэпкі ад вірусу папілёмы чалавека.

Кацярына Пытлева
Кацярына Пытлева

«Беларусы слова „анкалёгія“ ўспрымаюць як „сьмерць“. І гэта вялізная праблема»

19 кастрычніка заплянаваная адмысловая гутарка ад Вольгі Вялічкі, дзе яна як анкапсыхоляг раскажа, як падтрымаць блізкіх, якія захварэлі на рак.

«Мы б хацелі закрануць такую тэму: як беларусы ў сацыяльных сетках падтрымліваюць тых, хто хварэе. Ці правільна казаць „усё будзе добра“, што за гэтым выразам стаіць, расказаць пра падтрымку дома, пра адрозьненьне псыхалягічных падыходаў, калі хварэюць мужчыны і жанчыны. Мы пастараемся паказаць анкалёгію ня толькі з боку мітаў, раскажам, якую прафіляктыку і раньнюю дыягностыку трэба рабіць. Мы пакажам новае, тое, пра што мала гаворыцца ў беларускай прасторы».

Гаварыць пра статыстыку захворваньняў на анкалёгію ў Беларусі пакуль складана, бо няма лічбаў ад Міністэрства аховы здароўя, кажа Вольга.

Вольга Вялічка
Вольга Вялічка

«У жаночай анкалёгіі рак грудзей — нумар 1. Калі гаварыць пра агульную сьмяротнасьць, то тут нічога новага ў параўнаньні зь мінулымі пяцьцю гадамі і гэтым годам. На першым месцы па сьмяротнасьці ў Беларусі — сардэчныя паталёгіі, на другім — анкалёгія. І большасьць выпадкаў, якія выяўляюць, — гэта другая, а часьцей трэцяя, чацьвёртая стадыя. Гэта вельмі кепска. Гэта сьведчыць пра тое, што беларусы ўсё яшчэ не дайшлі да культуры догляду сябе і разуменьня, што анкалёгія — гэта не пра сьмерць, а пра прафіляктыку і раньнюю дыягностыку».

Падчас гэтага праекту Вольга хоча зьвярнуць увагу ня тых людзей, якія цяпер хварэюць, а тых, хто баіцца ісьці на абсьледаваньне.

«Беларусы слова „анкалёгія“ ўспрымаюць як „сьмерць“. І гэта вялізная праблема. Людзі думаюць: „А, гэта каго заўгодна кране, толькі не мяне“. Гэта вялікая памылка. Мне б хацелася, каб пасьля таго як людзі прачытаюць гэты матэрыял альбо нехта пабудзе на выставе, каб ён пайшоў і зрабіў простыя рэчы: агульны аналіз крыві, мачы і ўльтрагукавую дыягностыку. Гэта мінімум, які трэба зрабіць адзін раз на год, а лепей — два».

«Я адказваю за сваё здароўе. Гэта ў маіх інтарэсах пайсьці і раз на год зрабіць дыягностыку»

Вельмі важна перастаць баяцца рабіць прафіляктычную дыягностыку, заўважае Вольга.

«Мне б хацелася, каб мы перайшлі да натуральнага, рацыянальнага. Анкалёгія здараецца вельмі часта. Трэба зразумець: „Калі гэта са мной адбудзецца, то няхай на першай стадыі. Я зь вялікай верагоднасьцю вылечуся і буду далей жыць нармальна“. Трэба, каб у нас у галаве быў такі альгарытм».

Таксама Вольга заўважае, што ў эўрапейскіх краінах сыстэма аховы здароўя пабудаваная інакш, яна прывучае чалавека браць на сябе адказнасьць і глядзець сябе. Тут важныя ня толькі адукацыйныя мерапрыемствы пра анкалёгію, але найперш падыход дзяржаўнай сыстэмы.

«Напрыклад, у Францыі, Нямеччыне цалкам страхавая мэдыцына. Дыспансэрызацыя там ня дзеля птушачкі, як у нас, а яна сапраўды робіць так, што чалавек не перакладае адказнасьць на доктара ў паліклініцы. Чалавек разумее: „Я адказваю за сваё здароўе. Гэта ў маіх інтарэсах пайсьці і раз на год зрабіць дыягностыку“. Увогуле павінны ісьці паралельна два працэсы. Па-першае, варта шырока дэманстраваць, што анкалёгія — гэта не прысуд. Па-другое, павінна мяняцца сыстэма аховы здароўя, і вось з гэтым у нас праблема. Калі мы адной нагой на этапе ўступленьня ў вайну, відавочна, што дзяржаве не да таго, каб перафарматоўваць сыстэму раньняй дыягностыкі анкалягічных захворваньняў».

Вольга кажа, што вельмі хоча, каб праект пра жаночую анкалёгію пашырыўся на іншыя краіны.

Камэнтаваць тут можна праз Facebook. Калі вы ў Беларусі, любы камэнтар можа быць падставай для перасьледу з боку ўладаў

Ігар Лосік Кацярына Андрэева Ірына Слаўнікава Марына Золатава Андрэй Кузьнечык
XS
SM
MD
LG