Лінкі ўнівэрсальнага доступу

logo-print

«Заўжды кажу, што я беларус. І гэта працуе на мяне», — фатограф з Гомеля ў Сан-Францыска


Павал Церашкавец, фатограф з Гомеля, трапіў на старонкі брытанскай газэты Daily Mail са сваім праектам «Амэрыканская малітва». Ён паказвае «антыгламурную» Амэрыку — тое, чым жывуць звычайныя амэрыканцы. У інтэрвію Свабодзе фатограф распавёў, чаму ў Сан-Францыска правесьці выставу прасьцей, чым у Менску, і як беларускасьць дапамагае ў працы.

28-гадовы Павал Церашкавец жыве ў Бэрклі — прыгарадзе Сан-Францыска. Зарабляе вясельнымі фотаздымкамі. Штогод праводзіць ня больш за 20 фатасэсіяў. У сярэднім адна фатасэсія ў ягонай уласнай агенцыі YourDreamPhoto каштуе каля 5 тысяч даляраў.

Павал Церашкавец

Павал Церашкавец

Яшчэ месяц-два на год у яго ідзе на дадатковую працу, каб «прасоўваць» сваю агенцыю. Рэшту часу Павал падарожнічае ды здымае для сябе. Адабраныя за чатыры гады жыцьця ў Амэрыцы фатаздымкі ён сабраў у праект «Амэрыканская малітва». Сэрыю заўважыў спачатку вядомы фотапартал Feature Shot, а потым і брытанскі таблоід Daily Mail.

А пачыналася ўсё ня так проста. Каб зарабіць на жыцьцё, Павел працаваў у піцэрыі, а ў перапынку на ланч пераапранаўся, браў напракат машыну ды езьдзіў на сустрэчу з кліентамі, што замаўлялі фатаздымкі вясельляў.

Яшчэ раней былі шалёныя вясельлі ў Беларусі, здымкі карпаратываў, падпрацоўка ў кавэр-гурце па начах. Але пра ўсё па парадку.

Купіў сабе «цацку» за 1,5 тысячы даляраў і вырашыў, што трэба яе акупіць

Церашкавец нарадзіўся ў 1987 годзе ў Гомелі. Маці — бухгальтар. Бацька — інструктар па альпінізьме. Каб доўга не распавядаць жонцы і сыну пра свае прыгоды ў гарах, ён браў з сабой фотаапарат «Зэніт».

Такія фатаздымкі прывозіў бацька з паходаў

Такія фатаздымкі прывозіў бацька з паходаў

Падарожнічаць змалку стаў і Павал. Па праграмах аздараўленьня дзяцей з забруджаных тэрыторыяў зь сямі год ён езьдзіў штолета ў Італію, а потым у Нямеччыну. У паездкі браў бацькаў «Зэніт».

«Мне проста было цікава, што потым атрымаецца», — кажа Павал.

Але станавіцца прафэсійным фатографам ён ня думаў. Пасьля школы з паглыбленым вывучэньнем нямецкай мовы паступіў у менскі Лінгвістычны ўнівэрсытэт. Калі быў студэнтам, падпрацоўваў перакладчыкам. А пасьля дыплёма ўладкаваўся ў ІТ-кампанію.

Напрыканцы вучобы Павал набыў люстэркавы фотаапарат. Canon 50D за 1,5 тысячы даляраў яму прывезьлі з Амэрыкі. Ён бачыў, якой якасьці выходзяць фатаздымкі на прафэсійныя камэры, а таму вырашыў паспрабаваць рабіць такія самыя.

«Калі я ўсьвядоміў, што купіў, па сутнасьці, цацку за 1,5 тысячы даляраў, я вырашыў, што трэба акупіць гэтыя грошы», — узгадвае Павал.

Пачатак мастацкіх фатаздымкаў

Пачатак мастацкіх фатаздымкаў

Так айцішнік-музыка пачаў праводзіць платныя здымкі: браўся за танныя карпаратывы і шалёныя вясельлі.

«Я сапраўды браўся за ўсё, — кажа Павал. — Я пабачыў самую жэсьць працы, калі фатаграфуеш, як людзі ўпіваюцца ўшчэнт».

У камуністычным Кітаі адчуваў сябе больш свабодным, чым у Беларусі

У 2011 годзе Павал пачаў выйграваць фатаконкурсы адзін за адным. Пачалося ўсё з гомельскага гарадзкога конкурсу, апошнім быў гран-пры ад National Geographic. Паўсюль Павал прадстаўляў мастацкія фатаздымкі.

З гэтым фота Павал выйграў конкурс «Погляд на ўстойлівасьць», які праводзіў часопіс National Geographic

З гэтым фота Павал выйграў конкурс «Погляд на ўстойлівасьць», які праводзіў часопіс National Geographic

Але акурат у гэты час, калі ягонае імя стала ўпершыню пазнавальным, ужо ў ролі фатографа ён вырашае зьехаць зь Беларусі. Спачатку рушыў на два месяцы ў Кітай. Пасьля вярнуўся туды яшчэ на паўгода.

«Дзіўна, але ў быццам бы камуністычным Кітаі я адчуваў сябе больш свабодным, чым у Беларусі. Там менш бюракратыі. А часам з чыноўнікам, які ня ведае ангельскай, прасьцей дамовіцца на пальцах, чым зь беларускім чыноўнікам, які цябе цалкам разумее».

Павал пасяліўся ў горадзе Гўанджоў, дзе заняўся фэшн-фатаграфіяй. Ён рабіў партфоліё для дзяўчат, якія прыехалі ў Кітай з постсавецкіх краін працаваць мадэлямі.

Фота з падарожжа ў Кітай

Фота з падарожжа ў Кітай

Справа ў тым, што кітайцы гатовыя плаціць дзяўчатам славянскай зьнешнасьці проста за тое, каб тыя прыходзілі ў начны клюб. Так гэтае месца становіцца папулярным сярод мясцовых. Прычым дзяўчатам ня трэба нічога рабіць. Нават не абавязкова з кімсьці размаўляць.

У пэўны момант Павал вырашыў, што для камфортнага жыцьця яму не хапае заробку ад фатаздымкаў. А таму выдумаў сабе рэзюмэ і пайшоў уладкоўвацца ў ІТ-кампанію мэнэджэрам. Яго адразу прынялі.

Кітай так захапіў Паўла, што ён туды зьезьдзіў двойчы за адзін год

Кітай так захапіў Паўла, што ён туды зьезьдзіў двойчы за адзін год

«Кампанія месьцілася ў крутым хмарачосе, там былі клясныя хлопцы, — кажа Павал. — Але я там дзень пабыў і зразумеў, што раблю крок назад. Год таму я сышоў з такой самай працы дзеля фота».

У той жа дзень хлопец атрымаў чарговую замову на фота для партфоліё. Больш на офісную працу ён ужо ніколі не вяртаўся.

Звольніўся зь піцэрыі і спаліў адзежу, у якой там працаваў

Увосень 2012 году Павал вярнуўся з другой кітайскай вандроўкі. І тут жа атрымаў шанец пераехаць у ЗША па грын-карце. Кінуў усё і паляцеў у Сан-Францыска. Выбраў менавіта гэты горад, бо тут ужо быў Паўлаў сябар.

«Мы зь сябрам — фанаты Metallica, а яна акурат тут пачынала. Сябар толькі таму сюды езьдзіў. Кажа: „Там афігенна!“ А аказалася, клімат тут так сабе. Пляжы і цёплае мора — гэта не пра Сан-Францыска. У халаднючую ваду тут можна залезьці толькі ў плавальным строі».

На той час пра Паўлаў праект White Silence ужо пісалі многія эўрапейскія і амэрыканскія блогі. Але ехаў у Штаты ён абсалютна невядомым фатографам.

Адразу давялося ўладкавацца касірам у піцэрыю, каб хоць як выжыць. Адначасова на сайце аб’яў зь некалькіх профіляў Павал штодня публікаваў свае прапановы вясельных здымак. Калі знаходзіўся кліент, зь ім даводзілася сустракацца ў перапынку на працы ў піцэрыі.

«Я ў гэты перапынак бег, пераапранаўся ледзь не ў гарнітур, браў тачку напракат і ехаў на сустрэчу, — кажа Павал. — Трэба было зрабіць уражаньне на кліента, і вось так я выкручваўся».

Праз паўгода на вясельных здымках ён ужо стаў зарабляць столькі, што яму хапала на жыцьцё бяз працы ў піцэрыі.

«У двары свайго дома на Трэжэр-Айлэнд (Treasure Island) я спаліў адзежу, у якой працаваў у піцэрыі. Гэта было зьвязана з дрэннымі ўспамінамі. Такі абрад. Вырашыў, што больш ніколі гэтым ня буду займацца».

У Каліфорніі клясныя вясельлі. Людзі прыходзяць не напіцца, а сустрэцца з маладымі

Марай Паўла было займацца менавіта арт-фатаграфіяй. Разумеючы, што так хутка на гэтым зарабіць ня зможа, ён вырашыў здымаць вясельлі.

Аднак нават на рынку вясельных фатографаў канкурэнцыя ў Амэрыцы вельмі высокая.

Амэрыканскае вясельле

Амэрыканскае вясельле

«Такое ўражаньне, што кожны трэці ў Каліфорніі — вясельны фатограф. Але я пазыцыянаваў сябе як фатографа, які здымае вясельлі ў стылі fine-art».

Першым сур’ёзным кліентам у яго стаў выкладчык з Каліфарнійскага ўнівэрсытэту ў Бэрклі. Упершыню ў жыцьці Павал атрымаў чэк на 600 даляраў за адну здымку.

Акрамя грошай, аднак, яму падабаюцца і самі цырымоніі вясельляў, якія вельмі адрозьніваюцца ад тых, што ён здымаў у Беларусі.

«Яны тут клясныя! Ты прыходзіш на вясельле — і цэлы дзень на пазытыве. Людзі зьбіраюцца, каб сустрэцца з маладымі, а не напіцца».

За чатыры гады Павал выбудаваў сваю кліентуру, здымае звычайна 17–20 вясельляў на год. У сярэднім здымкі каштуюць каля 5 тысяч даляраў.

Яшчэ недзе зь месяц-два ў яго сыходзіць на «прасоўваньне» кампаніі. Астатні час — для падарожжаў і арт-праектаў.

«Такая праца дала мне вялікую свабоду ў пляне творчасьці», — кажа Павал.

Здымае ён толькі на стужку. Па-першае, яна дае лепшы колер. Па-другое, са стужкай выходзіць меншы адсеў.

«Ёсьць тэорыя, што з тысячы кадраў на лічбу ты атрымаеш шэсьць лепшых фота. І тых жа шэсьць лепшых фота выйдзе з 16 кадраў на стужку».

Я беларус, размаўляю з акцэнтам, і гэта крута

Кліенты, якія зьвяртаюцца да Паўла, плацяць немалыя грошы нават па амэрыканскіх мерках. Большасьць іх прынамсі чулі пра Беларусь.

«Адсоткаў 70 зь іх ведаюць Беларусь. А гэта вельмі высокі ўзровень для Штатаў».

Хаця, калі ён толькі пачынаў здымаць, то стараўся згладзіць акцэнт. Нават узяў сабе амэрыканскі псэўданім Paul Terry, бо прозьвішча «Церашкавец» для амэрыканцаў вельмі складанае ў вымаўленьні.

Але гэты падман, зразумеў Павал, не ішоў на карысьць ягонаму аўтарытэту.

«Я цяпер падкрэсьліваю, што я беларус, прыехаў з Усходняй Эўропы, гавару з акцэнтам, і гэта крута, — кажа Павал. — І людзям гэта падабаецца. Яны кажуць: „Які ў цябе клясны акцэнт!“ Тое, што я фатограф з Эўропы, а не чарговы амэрыканец, — гэта пэўны эксклюзіў. Усё гэта стала працаваць на мяне».

Калі я кажу, што еду здымаць дарогі Нэвады, мала хто мяне разумее. Нафіга? Там жа нічога няма

Яшчэ працуючы ў піцэрыі, Павал задумаў правесьці ў Сан-Францыска сваю выставу. Яму, замежніку без аніякіх кантактаў, зрабіць гэта ўдалося прасьцей і хутчэй, чым у Беларусі.

З сэрыі «Амэрыканская малітва»

З сэрыі «Амэрыканская малітва»

Ён пазнаёміўся з уладальнікам адной галерэі, дзе выстаўляюцца фатографы-пачаткоўцы, і паказаў сваю сэрыю White Silence. Таму спадабалася, і яны дамовіліся наконт выставы.

«Калі ў новым чалавеку бачаць пэўны патэнцыял, яму будуць дапамагаць у арт-супольнасьці, — кажа Павал.

На адкрыцьцё ягонай выставы прыйшло каля ста чалавек. Некалькі прынтаў нават набылі. Па 700 даляраў кожны.

«Мяне гэта неверагодна зьдзівіла, што нехта набыў прынты невядомага ім фатографа», — кажа Павал.

Цяпер хлопец рыхтуе да выставы першую частку з «Амэрыканскай малітвы». Гэтыя здымкі ён адабраў са сваіх падарожжаў па заходніх штатах. Фатаграфаваў месцы, якія яго чаплялі. Асаблівасьць гэтай сэрыі — у нешараговым поглядзе на побытавыя рэчы, якія амэрыканцы ня бачаць як цікавыя.

Звычайныя для амэрыканцаў рэчы Павал паказвае ў новым сьвятле

Звычайныя для амэрыканцаў рэчы Павал паказвае ў новым сьвятле

«Тое самае здараецца, калі амэрыканцы прыяжджаюць у Беларусь: яны пачынаюць фоткаць рэчы, на якія я ніколі не зьвяртаю ўвагі, таму што яны для мяне звычайныя, — кажа Павал. — Тое самае са мной. Калі я кажу, што еду здымаць дарогі Нэвады, мала хто мяне разумее. Нафіга? Там жа нічога няма».

Адных высілкаў для твайго посьпеху ў Беларусі недастаткова

Ці стаў бы Павал Церашкавец такім самым пасьпяховым фатографам, каб застаўся ў Беларусі? Сам ён у гэтым вельмі сумняецца.

«У Амэрыцы ты ўсяго можаш дасягнуць, — кажа Павал. — Тут такія ўмовы, што стараесься выходзіць за зону свайго камфорту, каб дабіцца большага. У любой сфэры. А ў Беларусі — у мяне такое адчуваньне, што ад цябе залежыць недзе 50 адсоткаў. І адных тваіх высілкаў недастаткова».

З праектам White Silence Павал правёў першую выставу ў Сан-Францыска

З праектам White Silence Павал правёў першую выставу ў Сан-Францыска

У Беларусі ён заўжды адчуваў межы для прафэсійнага росту. Менавіта таму, лічыць Павал, шмат хто і зьяжджае з краіны.

«Рэалізаваць сябе на высокім узроўні ў Беларусі цяжка», — кажа фатограф.

Наступная мэта Паўла — зарабляць выключна ад мастацкіх здымкаў. Ужо сёньня прыбытак ад продажу прынтаў складае ці ня большую частку ягонага даходу.

Пры сваёй пасьпяховасьці Павал кажа, што заўжды жыве ў адчуваньні пэўнай незадаволенасьці. Яна і стымулюе яго разьвівацца ў майстэрстве.

«Пакуль ёсьць такое адчуваньне, ты расьцеш, — кажа ён. — Як толькі табе пачынае падабацца твая праца, ты перастаеш разьвівацца. А я заўжды адчуваю, што магу рабіць яшчэ лепей. Гэта мяне штурхае наперад».

Паказаць камэнтары

XS
SM
MD
LG