Станіслаў Шушкевіч

Паважаны Станіслаў Станіслававіч! Ці лічаце ВЫ Лукашэнку самастойным палітыкам, ці ўсё ж ён абсалютна падпарадкаваны Маскве! Ці можа зараз адбываецца яго нейкая трансфармацыя (хаця асабіста я ў гэта ня веру). Дзякуй.

Я не выключаю, што Лукашэнка Думае, што ён самастойны палітык. Але ое, што ён на 100% падпарадкаваны, і ня можа быць не падпарадкаваны - гэта адназначна. Таму што ён з таго пачаў: ён прыкідваўся. што ён адзіны тут сябра Расеі, а ўсе астатнія -- ворагі. І дзякуючы гэтаму атрымаў падтрымку Расеі. І цяпер ён павінен адпрацоўваць гэта. Крэмль яму нешта дыктуе --і ён гэта абавязаны выконваць.

Shanouny Stanislau Stanislavavich! Ujavim sabe sytuacyju: jios'c' magchymas'c' adkrucic' chas nazad...pachatak 90-h, Vy - s'piker Viarhounaga Savetu. Ci zrabili b Vy shtos'ci pa-inshamu? I kali tak - shto kankretna? Z pavagaju Dzianis

Відавочна, я б нічога не зрабіў інакш. Таму што калі ўлічыць тыя абставіны, якія былі тады, мы зрабілі шмат. Адзінае, што трэба было б зрабіць не зусім так - гэта мець меньшы давер да тых, хто быў вакол мяне. Але я думаю, што гэта было б яшчэ горш. І таму, прабачце за такую пастаноўку адказу на пытаньне -- я б рабіў усё, як разумеў. І сёньня так раблю -- як разумею, так і раблю.

Павааны спадар Шушкевіч, наколькі верагодна аб'яднанне сацыял-дэмакратаў, у якім фармаце яно можа адбыцца, ці зможаце вы альбо Статкевіч ці Казулін абмежаваць свае амбіцыі? І яшчэ пытанне: ці есць увогуле падставы дзеля аб'днання, якія? З павагай Юрась Высоцкі г. Смаргонь.

Падставы для аб'яднаньня ёсьць, і што да маіх уласных амбіцый, дык іх утаймаваць вельмі проста. Я ўжо нават запрашаў пэўных паважаных людзей узначаліць Беларускую сацыял-дэмакратычную Грамаду. Я бачу вельмі пэрспэктыўнага маладога палітыка, якому б з задавальненьнем аддаў бы гэтыя лейцы і, думаю. што пераканаў бы зьезд так зрабіць. Але пэўныя прапановы зьезд не прыняў. Справа ў тым, што аб'ядноўвайце, не аб'ядноўвайце -- няма тых дзеяньняў, якія супярэчаць адно другім. Мы ўсе супрацьстаім гэтай уладзе, бо яна цемрашальская, яна нас зьневажае, яна не прававая. Яна не паважае правы чалавека. І тут мы ўсе разам. А што да фармальных аб'яднаньняў і груповак -- дык, можа. яно і ня так дрэнна, што ёсьць некалькі структур, якія сёньня адна другую не ганьбяць. Вось гэтага мы дасягнулі. Мы сёньня робім адну справу. І калі нехта хоча нешта рабіць крышку інакш, як напрыклад, БСДГ, яна ня так падыходзіць да выбараў -- гэта не перашкаджае нам працаваць разам.

Таму "калосу на гліняных нагах" - Савецкаму Саюзу - Вы, разам з Ельцыным і Краўчуком, далі сваімі подпісамі тры кропкі апоры, таму ён не прыдушыў, падаючы, блізкіх і далёкіх суседзяў - толькі за гэта Вы варты Прэміі міру. Тым болей, што ніколі Вы не пашкдавалі аб сваім учынку і не пайшлі на службу рэжыму, як гэта зрабілі некаторыя. А вывад атамнай зброі?! Калі б гэтая справа зацягнулася, дык мы б сёння былі замініраванай краінай. Падтымліваю тых, хто вылучыў Вас на Нобелеўскую прэмію міру і зычу Вам перамогі. Кнехт

Вельмі ўдзячны за такі адказ, фактычна, на пытаньні іншых. Я ня вельмі высока ацэньваю шанцы на атрыманьне прэміі, таму што там так шмат дастойных асобаў, якія зрабілі шмат для чалавецтва. Але я перажыву вельмі лёгка, калі некаму зь іх прысудзяць, таму што ёсьць вельмі дастойныя. Але за гэтае пытаньня я вельмі Вам удзячны.

Dzien dobry Pan Stanislaw Szuszkiewicz.Pytania do Pana.1.Tut w Polsze oczien mnogo cziczienskich prawokatorow,urze wtoroj raz ja poluczaju ot nich ugrozy i abrazliwyje slowa.Jak w takoj situacyji dolrzen wiesci Bielaruski emigrant u katoraga rzena i 3 dietiej za spinoj i kto eti czicziency sowki,kadyrowcy,albo supracowniki kriemlia.? 2.Jak Wy dumajecie razumiejet li lukaszenko kogda zaigrywajet z islamskim radikalnym rierzymam w Iranie szto Bielaruskij Narod jak i wsie Chryscjanskije narody nachoditsia pod jadiernym pricelom etogo islamskogo tierroristiczieskogo rierzyma.Srazu choczu skazac szto k normalnym Musulmanam otnoszus z pawagaj i cierpienijem. Dziakuj. Pospiechau Wam.Ideju Pana L.Walensy padtrymliwaju.Warszawa,Polska,Mikolaj Saskiewicz,10.09.2007r.Ja z Bielarusi.

На першае пытаньне. Я таксама часта бываю ў Польшчы. сустракаўся там і з чачэнцамі, і ніколі ніякай нянавісьці не было ў іх. Падумайце, ці правільна Вы самі сабе паводзіце. А што да другога пытаньня, дык можна заігрываць з рознымі рэжымамі, калі яны прававыя і законныя. А заіграваньне з тэрарыстамі -- ісламскімі, хрысьціянскімі (таксама такія існуюць), нацысцкімі -- гэта недапушчальна. У мяне ўражаньне, што наш не зусім законны прэзыдэнт заігрывае ня з тым, кім трэба.

kak vy sami dumaete.vy dostoiny nobelevskoi premii.i nazovite svoi dostizheniya esli vy dostoiny.

Ці дастойны я -- вырашаць іншыя. І калі мне прэмію не дадуць, гэта ня значыць, што я яе недастойны, бо там шмат вельмі дастойных. І я ўжо тым ганаруся, што мяне намінавалі на гэтую прэмію.

Вот дождётесь: появится простой, как 5 копеек дядька, который будет говорить то же самое, что бацька в 94-м: власть зажралась, у министров дачи, коттеджи и мерседесы, а простые люди в трёшках пятью смьями ютятся, а вот при мне всё будет для народа: м2 700 долларов, зарлата - 1000. Оглянуться не успеете и толпы недовольных тёток и дядек абсолютно абыяковых до "погони" и БКБ флага будут гаманить на Октябрьской площади. Мне хотелось бы, чтобы этим человеком был кто-нибудь вменяемый: Вы, Вечёрко, Калякин - кто угодно, только не второй Лукашенко. Народ хочет знать: сколько при Милинкевиче будет стоить квадратный метр в квартире, палка колбасы и талончик на проезд, а оппозиция их всё свободой кормит. Почти все люди, которым нужна свобода, вышли 19 марта 2006 года, оказалось, что их не так уж и много. Не кажется ли вам, что нуно смещать акцент на более популярные и понятные вещи? Популизм - это не плохо, если потом сдерживать обещания или хотя бы честно пытаться их сдержать. По-моему это ясно как божий день. Такой слепой оппозиция быть не может, значит она действует осознанно. Впечатление, будто их устраивает их статус вечных оппонентов, и власть им совсем не нужна.

Тут пераблытана шмат рэчаў. Даць абяцаньне, што будзе танная каўбаса альбо танны кв.мэтар жылой плошчы -- гэта несур’ёзна. Ёсьць адзін надзейны крытэр: калі людзі жывуць ва ўмовах свабоды, яны жывуць лепей, яны працуюць больш эфэктыўна, у іх лепшы настрой. Яны будуюць свабоднае грамадзтва. Вашы папрокі ў адрас людзей, што яны не папулісты -- яны няправільныя. Нельга падманваць людзей. Іншая справа, што трэба быць памяркоўным чалавекам, ня трэба называць рэчы заўсёды сваімі імёнамі. Калі лечаць хворага -- яму не заўсёды гавораць праўду пра яго хваробу. І тут Вы, відавочна, маеце рацыю, што, можа, акцэнты нашы палітыкі выбіраюць ня тыя. Гэта добры папрок у іх адрас, і я таксама магу задумацца, і ў гэтым сэнсе Вашае пытаньне мне падабаецца.

Як Вам падаецца, на чым перад усім павінен засяроджвацца першы незалежны тэлеканал БелСат, які неўзабаве пачне сваю дзейнасьць у Польшчы? Ці ёсьць нешта, чаго на Вашую думку ён рабіць не павінен?

Мне вельмі імпануе правіла, якое існуе ў ЗША: Кангрэс (г.зн, палітыкі высокага ўзроўню) ня ўмешваюцца ў справы СМІ. І я б таксама не хацеў даваць парады прафэсіяналам. Я хацеў бы, каб там, на канале, былі прафэсіяналы, гэта значыць людзі, людзі, якія хочуць данесьці не сваю думку, а думку іншых. І калі будуць падаваць меркаваньні ў нескажоным выглядзе, і каб да каналу мелі ўсе палітыкі Беларусі, і з апазыцыі, і не з апазыцыі, каб там была вольная думка. Спадзяюся, так яно і будзе.

Добрый день! С позволения «Радио Свабода» объединю несколько вопросов в одном: Станислав Станиславович, на Ваш взгляд, «национальная гордость» - это здоровое чувство? Может быть, самоирония, самокритика, чем, на мой взгляд, в последнее время занимаетесь Вы, более конструктивны? Что вызывает у Вас чувство гордости сегодня? Вообще – нам есть чем гордиться? Спасибо за ответ. Ирина.

Ня ведаю, што Вы называеце самаіроніяй. Канешне, без пачуцьця іроніі мы будзем вельмі змрочнымі. Але што да нацыянальнай годнасьці -- я вельмі ганаруся тым, што я беларус, што ніхто з маіх родных і блізкіх не адрокся ад беларускасьці, ганаруся, што мы людзі талерантныя і ў нас няма нянавісьці да іншых.

Здравствуйте! Господин Шушкевич, как Вы относитесь к нарождающемуся поколению молодых людей без корневой системы, не привязанных к Родине, к её истории, традициям? Как бы Вы сформулировали национальную идею Беларуси?

Я вельмі добра стаўлюся да моладзі. Наша бяда і наша, у пэўнай ступені, віна, што яны ня могуць атрымаць належную адукацыю. Яны зьяўляюцца ахвярамі той прапаганды, якая штодзень гучыць па радыё і тэлебачаньні. Але на сёньняшні дзень немагчыма цалкам ізаляваць людзей ад праўды, бо ёсьць сучасныя сродкі сувязі. Тыя, хто шукае праўду -- і сёньня гэтую праўду здольны знайсьці. Я думаю, што маладое пакаленьне абавязкова зьменіць сытуацыю. А нацыянальная ідэя, на мой погляд -- гэта жыць па праўдзе, жыць, не баючыся, што цябе нехта зьняважыць, што ня будзе працаваць закон. Жыць па праўдзе ў нашай краіне з нашым народам. Мы на гэта маем права.

Паважаны спадар Станіслаў! Ці магчыма ў прынцыпу згода Лукашэнкі на кампраміс: Еўропа две яму абарону і пакідае частку грошай, а ён пакідае ўладу і дазваляе правесці вольныя выбары? Дзякуй. ВАЛЕРЫ ГРЫЦУК

Я абсалютна перакананы, што ніякі кампраміс з сёньняшнім нашым прэзыдэнтам немагчымы. Яго прыход да ўлады і яго знаходжаньне пры ўладзе паказалі, што ён можа вырашаць пытаньні толькі так, як ён хоча. Ён няздольны слухаць, няздольны разважаць і няздольны прымаць узважаныя рашэньні.

Shchyra zychu Vam atryman'nia Nobeleuskaj uznagarody! z pavagaju Dzianis

Дзякуй за добрыя пажаданьні. Мне прыемна гэта чуць. Але намінантаў так шмат, і яны такія паважаныя, што імавернасьць такой падзеі дастаткова малая.

Spadar Stanislau, ja lichu vas vinavatym u stracie nashaj niezaliezhnasci, prychodu dyktatury. mienavita vasha miakkasc i uliubionaje slova "zgoda" u viarchounym saviecie dushyla apazycyju. vy mozacie mnie u adkaz pryviesci sotni arhumientau. ale pamiatajecie, jak vy razam z sp.Shareckim spasavali pierad starshym bratam u vobrazie Charnamyrdzina? A vas sumliennie nie cisnie? Branislava, Vilnia

Пані Браніслава, ніколі ў жыцьці, ні пры якіх абставінах, я не спасаваў перад Чарнамырдзіным. У перамовах у лістападзе 1996 году з Чарнамырдзіным і з той хэўрай, зь якою ён прыехаў, (а менавіта з Селязнёвым і Строевым) я ўдзелу ня браў. У той момант я быў шэраговым дэпутатам Вярхоўнага Савету. А былі на перамовах – Калякін, Шарэцкі.і Ціхіня (апошні ўвогуле як старшыня Канстытуцыйнага Суду ня меў права браць удзелу ў палітычных перамовах). І на наступны дзень на паседжаньні ВС 13 скліканьня я першым выступіў і сказаў спікеру Шарэцкаму – “Як Вы маглі падпісаць такую агіднасьць?” На што ён адказаў: “Я падпісаў, ведаючы, што ВС гэта адкіне”. Гэта такі нягеглы палітычны крок, які не вытрымлівае ніякай крытыкі. І гэтая памылка мела вельмі цяжкія наступствы. Вы маеце рацыю. А калі Вы мяне абвінавачваеце ў страце Незалежнасьці, дык, калі ласка, пахваліце за яе набыцьцё. Гэта – факт. А маё дачыненьне да “страты” – гэта Ваш домысел.

вы были в речице? там сейчас власть хочет сделать свои грабительские "дажынки".город изуродован. ваше отношение к дажынкам белорусским,и"дажынкам" лукашенковским.

Я быў у Рэчыцы шмат разоў, але з Дажынкамі ня быў. І калі горад зьнявечваюць, каб зрабіць радасьць нашаму “усенародна абранаму” – гэта мне не да спадобы. Але калі казаць пра сапраўднае беларускае сьвята Дажынкі – я быў на іх пасьля вайны, у вёсцы. Мне вельмі падабалася такое сьвята. Тады людзі цешыліся, што ёсьць хлеб, і ёсьць кулі, якімі можна было паправіць страху.

Спадар Шушкевіч, якія пазытыўныя моманты Вы бачыце ва ўладзе прэзідэнта Лукашэнка? Пытаюся таму, што для мяне асабіста зусім ня проста знайсьці адказ. Калі ласка, адкажыце яшчэ на адно пытаньне: дзе і калі магчыма пачуць вашыя лекцыі на эканамічныя тэмы? Дай Вам Божа здароўя! Ляксей, Менск

Я думаю, што з пункту гледжаньня старой, савецкай, адміністрацына-каманднай сыстэмы, дык Лукашэнка гэтую сыстэму ўдасканаліў, замяніўшы сабой Бюро ЦК кампартыі Беларусі. І гэта “калектыўна орган” рабіў шмат памылак, ён вымушаны быў іх рабіць, бо быў падпарадкаваны Маскве. Цяпер, здавалася б, можна рабіць менш памылак – але мне здаецца, што яны робяцца і што мы ідзем у тупік. Гэтыя так званыя “посьпехі” будуць аплочваць нашыя дзеці і ўнукі. Мы жывем у доўг.

На чыста эканамічныя тэмы я лекцыі нідзе ніколі не чытаў. Што да размоў на гэтыя тэмы, іх можна пачуць паўсюль у Беларусі, куды мяне запрашаюць. І на шчасьце, такіх моладзевых груп шмат. Больш за ўсё мне спадабалася сустрэча ў Магілёве. Калі вы запросіце – з задавальненьнем сустрэнуся з вамі і вашымі сябрамі. На жаль , лекцыі я чытаю толькі ў замежжы. У Беларусі я ня маю такой магчымасьці.