аўторак, 16 верасьня 2014, Менск 18:24

Праграмы / Імёны Свабоды

Імёны Свабоды: Васіль Захарка

Уладзімер Арлоў, Менск<br><br>1.4.1877, в.Дабрасельцы (цяпер Зэльвенскі раён) – 14.03.1943, Прага

Увосень 1925 году ў Бэрліне адбывалася Другая Ўсебеларуская канфэрэнцыя. На парадку дня стаяла пытаньне аб прызнаньні савецкай Беларусі сувэрэннай дзяржавай, што непазьбежна прывяло б да ліквідацыі эміграцыйнага Ўраду Беларускай Народнай Рэспублікі.

Супраць прызнаньня БССР рэзка выступіў міністар фінансаў Васіль Захарка. Ён заявіў, што працягвае стаяць на грунце Акту 25 сакавіка 1918 году (адным з аўтараў якога, дарэчы, быў), рашуча адмовіўся падпісаць пратакол канфэрэнцыі і застаўся ў эміграцыі. Дзякуючы цьвёрдасьці Захаркі БНР не спыніла існаваньня.

Два свае апошнія дзесяцігодзьдзі ён пражыў у Празе – горадзе, які ад часоў Францішка Скарыны адыгрываў у нашай гісторыі выключную і – адрозна ад любой іншай эўрапейскай сталіцы – нязьменна станоўчую ролю.

Захарка кіраваў праскім таварыствам “Беларуская Рада”, зьбіраў архіў БНР, выкарыстоўваў любую нагоду для зваротаў у Лігу нацыяў і дыпляматычныя прадстаўніцтвы, каб паведаміць сьвету пра зьдзекі й злачынствы, што чыніла ў Беларусі бальшавіцкая ўлада.

У 1928 годзе, пасьля скону Пётры Крачэўскага, Васіль Захарка заняў пасаду прэзідэнта Рады БНР і заставаўся ім да сакавіка 1943-га. Тады, ужо на Божай пасьцелі, ён паводле тэстамэнту здаў свае паўнамоцтвы Міколу Абрамчыку. Ларыса Геніюш, якая ў тыя часы жыла ў Празе, атрымала заданьне апекавацца архівам Беларускай Народнай Рэспублікі.

Гестапа забараніла выступаць над магілай Захаркі з прамовамі. Калі, нягледзячы на гэта, М.Абрамчык сказаў разьвітальнае слова, прадстаўнік акупацыйнай адміністрацыі загадаў засыпаць дамавіну. Самлелую ў той момант Ларысу Геніюш выносілі на руках Міхал Забэйда-Суміцкі і былы слуцкі паўстанец Васіль Русак.

Магілу другога прэзыдэнта БНР Васіля Захаркі вы знойдзеце на праскіх Альшанскіх могілках побач з праваслаўнай царквою й месцам апошняга зямнога прыстанку першага прэзыдэнта – Пётры Крачэўскага.
Аляксандар Класкоўскі

Аляксандар Класкоўскі: «Беларусь будзе старацца займець чыста прагматычныя бонусы»

Вярхоўная Рада і Эўрапарлямэнт ратыфікавалі Дамову аб асацыяцыі Ўкраіны і Эўрапейскага Зьвязу. Як гэта можа паўплываць на Беларусь чытаць далей >

УСЕ НАВІНЫ
External Widget cannot be rendered.

чытаць іншыя навіны >>
External Widget cannot be rendered.

ТОП-ЛІСТ

СПРАВАВОДЗТВА ПА-БЕЛАРУСКУ

Чаму спартовыя клюбы на захадзе Беларусі расейскамоўныя?

Ігар Случак высьвятляе, чаму футбольныя і хакейныя клюбы з заходняй Беларусі так не сябруюць зь беларускай мовай. чытаць далей >

Свабода ў турмах

У турме працай аўтарытэту не заробiш

Большасьць крымінальнікаў пры прапанове адміністрацыі працаваць ідуць у глухую адмову. Нярэдка вымушаныя таксама не працаваць і тыя асуджаныя, якія зусім ня супраць турэмнай працы. чытаць далей >

ВАРТА
Сяргей Астраўцоў

Фотагалерэя Бомба з падвойным дном

Гэта камэдыя, але пра рэчы надзвычай сур’ёзныя: пра самагубствы на допытах і самаробныя бомбы, зробленыя, як высьвятляецца нечакана, найлепшымі спэцыялістамі. чытаць далей >

CAFÉ EUROPA

Фотагалерэя Ян Максімюк і прарыў на падляскім фронце

Сёньняшні госьць культурнай рубрыкі - гаспадар Café Europa, аналітык, перакладчык і актывіст падляскага моўнага адраджэньня Ян Максімюк. чытаць далей >

Цуды і дзівосы Беларусі
Малюнак Павел Татарнікаў (с) 2014

Альгерд Бахарэвіч: Вільня

У Вільні іншая чысьціня. Чысьціня ўспамінаў тых, хто быў тут хаця б раз, хто будаваў тут жыцьцё, хто хадзіў гэтымі вуліцамі дамоў – усіх, хто быў тут шчасьлівы. чытаць далей >

ПАДАРОЖЖЫ СВАБОДЫ

«Дзе можна закахацца ў пэдафіла, гвалтаўніка і забойцу»

«Думалі мы, напэўна, цэлы месяц над арганізацыяй аховы. Перагледзелі аховы і ў Германіі, і ў Нідэрляндах, і ў Штатах, і ў Гітлера. І спыніліся на ахове канцлягераў. Самая танная, самая простая». чытаць далей >

БЯЗ ЧАРКІ І СКВАРКІ

Чаму жанчынам складаней схуднець, чым мужчынам

Розьніца паміж тым, як мужчыны і жанчыны пераносяць дыеты, худнеюць і займаюцца спортам, сапраўды ёсьць. чытаць далей >

ПА-БЕЛАРУСКУ ЗЬ ВІНЦУКОМ ВЯЧОРКАМ

Аўдыёслайды Дня-прО! Дня-прО! Падказка для беларускіх ultras

Вінцук Вячорка адказвае на просьбу футбольнага заўзятара, як слушна пісаць назву магілёўскага футбольнага клюбу. чытаць далей >