Мудраслоўе: Жыцьцё і сьмерць
Удзельнічае паэтка і фальклярыстка Антаніна Хатэнка
Эфір 18 сакавіка 2010 году
Вячаслаў Ракіцкі: Беларусы казалі: «Жызь — маліна, раскусіш — журавіна», «Перабыла лета гарача, перабуду жыцьцё сабача». Маліна, журавіна, сабача. Якая мэтафара жыцьця найболей адпавядае характару беларусаў?
Антаніна Хатэнка: Журавіна. Беларусу кісла аж да ламаты ў зубох, але ён сьцерпіць. Па-першае, абы вайны не было. Па-другое, усё што ні ёсьць — так трэба. А балотная ягада, якую паўзком зьбіраюць, свой смак і сваю карысьць мае. Сваё ж для нашых людзей — найважнае. Яны будуць слухаць пра шчасьце за морам, а тады рэзюмуюць: «Добрая сьвіта. Ды не па мне пашыта». Адсюль якраз і «...перабуду жыцьцё сабача», альбо «Добраму чалавечку добра і ў запечку». У гэтым і выяўляецца наша слынная зьміранасьць. А заадно моц і храбрасьць: маўляў, усё мне пад сілу.
«Як зь яйца, так i да канца»
«Людзі мруць, нам дарогу труць»
«Без пары ня пойдзеш да нары (да гары)»
«Хоць доктар зь неба, такі ўмерці трэба»
«Жыцьцё — каратулька, як дзяціная кашулька»
«Шый жытку кужэльнаю ніткай»
«Малады памерці можа, а стары мусіць»
«Дума за марыма, а сьмерць за плячыма»
«Круці не круці, а трэба ўмярці»
«Сьмерці не пераскочыш»
«Ад сьмерці зельля няма»
«Дзьвюм сьмярцям не бываць»
«Зямля ўсіх зраўняе»
«Сколькі ні красуйся, усё туды гатуйся»
«Жыцьцё — прачнуўся ды за выцьцё»
«Жыві, будуйся й на сьмерць рыхтуйся»
«Жызь — маліна, раскусіш — журавіна»
«Перабыла лета гарача, перабуду жыцьцё сабача»
«Ня ўмірае той, хто худ, але той, каму суд»
«Стала серабро, а жыць недабро»
«Сягоньня жывём, а заўтра гніём»
«Каб ня мерлі, дык бы неба падперлі»