нядзеля, 31 жніўня 2014, Менск 11:16

УСЕ НАВІНЫ / Людзі

Чэрвень – другія Курапаты (фотарэпартаж)

Севярын Квяткоўскі, Чэрвень<br><br>26 чэрвеня 1941 годзе на выхадзе з гораду ва ўрочышчы Цагельня былі расстраляныя вязьні чэрвеньскай перасыльнай турмы: беларусы, палякі, літоўцы ды іншыя. Штогадовая жалобная ўрачыстасьць у памяць расстрэлу мае назву "Ігуменскі шлях", і ладзілася сёлета шаснаццаты раз. У 1989 годзе стала вядома, што Чэрвень стаўся другімі Курапатамі, бо вакол горада пахаваныя тысячы палітычных зьняволеных.

(Карэспандэнт:) "Я знаходжуся на двары колішняй Чэрвеньскай перасыльнай турмы. Ніхто дакладна ня ведае колькі людзей было расстраляна менавіта тут -- на двары гэтай турмы і ў скляпеньнях. І колькі костак загінулых ляжыць яшчэ тут, пад гэтай зямлёй."

(Дарагуж:) "Будынак гэтай турмы, "кацярыненскай" турмы, пабудаванай у канцы XVIII стагодзьдзя, прадаюць за 70 000 беларускіх рублёў".

Гаворыць Уладзімер Дарагуж, які ў канцы 1980-х адным зь першых падняў праблему масавых пахаваньняў сталінскіх ахвяраў вакол Чэрвеня. Сёлета 1 ліпеня мясцовыя ўлады ізноў выставяць гістарычны будынак на аўкцыён.

Уладзімер Дарагуж перакананы, што ў будынку колішняй турмы мусіць быць створаны музэй сталінскіх рэпрэсіяў. Адзін зь лідараў Кансэрватыўна-хрысьціянскай партыі БНФ Юрась Беленькі на адкрыцьці жалобнага мітынгу ля крыжоў ва ўрочышчы Цагельня акрэсьліў якімі сіламі можа быць створаны мэмарыял у Чэрвені:

(Беленькі:) "Мяркую, што было б вельмі добра, каб прынялі ўдзел і літоўскія дзяржаўныя структуры, і польскія, але, канешне, перш-наперш гэта гонар беларусаў -- каб ён быў захаваны менавіта як музэй".

Сёлета менавіта КХП-БНФ падавала афіцыйную заяўку на правядзеньня жалобы ля крыжоў пад Чэрвенем. І менавіта сябры партыі склалі бальшыню ўдзельнікаў мерапрыемстыва.

Уладзімер Дарагуж гаворыць, што апошнімі гадамі чэрвеньцы па-просту баяцца прыходзіць, бо за мітынгам пільна сочаць прадстаўнікі мясцовых выканкаму, міліцыі і КГБ. Многія маладыя чэрвеньцы нават ня ведаюць пра расстрэлы і масавыя пахаваньні вакол Чэрвеня. Зрэшты, апытаныя мною старэйшыя жыхары гораду ня супраць музэю сталінскіх ахвяраў:

(Спадар:) "Пажадана зрабіць музэй, рэстаўраваць усё".

Прадстаўніца райвыканкаму, якая сачыла за "Ігуменскім шляхам" на пытаньні пра аўкцыён і магчымасьць стварэньня музэю адказала дыпляматычна:

(Спадарыня:) "Можа быць купяць і для музэю, я ж ня ведаю, якія будуць пакупнікі".

У сёлетнімі "Ігуменскім шляху" традыцыйна ўзялі ўдзел дэлегаты літоўскага Саюзу ахвяраў рэпрэсіяў, а таксама прадстаўнікі літоўскай амбасады

(Прадстаўнік амбасады:) "Мы прыехалі прыватным чынам ушанаваць памяць загінулых".

Мінулыя гады на жальбіны прыяжджаў прадстаўнік польскай амбасады па сувязях з грамадзкімі арганізацыямі Марэк Будзько. Але у гэтым годзе ён стаўся непажаданым для афіцыйнга Менску. У кожным выпадку, упершыню за доўгі пэрыяд на "Ігуменскім шляху" не было прадстаўнікоў Польшчы.

Фотарэпартаж з Ігумену







Эўразьвяз рыхтуе новыя санкцыі Расеі і дапамогу — Украіне

Эўразьвяз гатовы дапамагаць Украіне грашыма і зброяй. Да Расеі за яе агрэсію ва Ўкраіне рыхтуюць новыя санкцыі трэцяга ўзроўню. чытаць далей >

УСЕ НАВІНЫ
External Widget cannot be rendered.

чытаць іншыя навіны >>
External Widget cannot be rendered.

ТОП-ЛІСТ

ГОСЬЦЬ НА СВАБОДЗЕ

Андрэй Зубаў

Прафэсар Зубаў: Грамадзянская вайна ідзе ва Ўкраіне, Расеі і Беларусі

«Размова ідзе не пра грамадзянскую вайну ва Ўкраіне, у якую ўмешваецца Расея, а пра грамадзянскую вайну на ўсёй пасьлясавецкай прасторы». чытаць далей >

Цуды і дзівосы Беларусі
Малюнак: П. Татарнікаў (с) 2014

Альгерд Бахарэвіч: Салют

Радасьць, якую дае народу салют – гэта насамрэч жах простага беларускага чалавека перад уласнай гісторыяй, цёмнай і вязкай гісторыяй, у якой нічога не разьбярэш. чытаць далей >

ВАРТА
Belarus - Hanna Jankuta, writer, translator. Yankuta, 15Nov2011

Страх, які заўсёды з табой

І вокладка, і сама кніга Аляксея Палачанскага «Мой цьвік» запамінаюцца надоўга. Я ня ўпэўненая, што ўсе чытачы будуць прыгадваць гэтую кнігу з прыемнасьцю, але аўтар сваю справу зрабіў: напісаў кнігу супярэчлівую і запамінальную. чытаць далей >

ПРАСКІ АКЦЭНТ
Аляксандар Лукашэнка

Менскі саміт: «ключы ад штаб-кватэры»

Чаму месцам сустрэчы высокіх прадстаўнікоў Расеі, Ўкраіны і Эўразьвязу быў абраны Менск? Якіх вынікаў можна чакаць ад гэтых перамоваў? чытаць далей >

БЯЗ ЧАРКІ І СКВАРКІ
Суп з авакада

Авакада і з чым яго ядуць

Заморскі плод авакада на паліцах беларускіх гастраномаў ужо глядзіцца звыкла. І каштуе адносна нядорага. чытаць далей >

Аўдыё Пяцігодку – за пяць гадоў!

Разьвітаньне. Падсумаваньне. Абяцаньне. І самыя апошнія тэлефанаваньні – у апошняй перадачы Званочкі. чытаць далей >

ПАДАРОЖЖЫ СВАБОДЫ

Фотагалерэя «Гарачая кропка» Беларусі

Вёску Канюхі, што на Капыльшчыне, можна назваць унікальнай. Бо, напэўна, нідзе ў Беларусі людзі не кладуцца спаць з такім, як тут, пачуцьцём калі ня страху, дык трывогі. Канюхі можна назваць самай гарачай кропкай у нашым мірным краі. чытаць далей >

СТАЛКЕРЫ СВАБОДЫ
Сталкеры Свабоды: Вадзім Мінчук

Відэа Вадзім Мінчук: «Мае вырабы рэклямуюць Беларусь»

У яго ўсё пачалося акурат як у вершы Максіма Танка «Завушніцы», на які «Песьняры» стварылі несьмяротны гіт. Зрабіў каханай завушніцы — і вызначыў свой прафэсійны шлях. чытаць далей >