Лінкі ўнівэрсальнага доступу

Зрабіць 25 сакавіка Днём Незалежнасьці? Не пры цяперашняй уладзе


Грамадзянская кампанія «Гавары праўду» выступае са зваротам да беларускіх уладаў, лідэраў беларускіх дэмакратычных партыяў і рухаў з прапановай прызнаць 25 сакавіка Днём Незалежнасьці Беларусі, а 3 ліпеня пакінуць сьвяточным днём вызваленьня Менску ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў; а таксама прызнаць бел-чырвона-белы сьцяг і герб «Пагоня» гістарычнымі беларускімі каштоўнасьцямі.

Як да гэтай прапановы ставяцца палітыкі, прадстаўнікі ўлады, палітолягі?

Аляксей Янукевіч

Аляксей Янукевіч

Палітык, старшыня Партыі БНФ Аляксей Янукевіч кажа, што ідэя ня новая, але пры цяперашняй уладзе нерэальная:

«Ужо шмат гадоў нацыянальна-дэмакратычныя колы пасьлядоўна выступаюць, каб 25 сакавіка прызнаць афіцыйным Днём Незалежнасьці. Больш за тое, мы лічым, што нават такое нефармальнае адзначэньне павінна адбывацца пад назвай «Дзень Незалежнасьці». «Дзень Волі» — гэта брэнд, які прыжыўся, але ён крыху скажае зьмест і сэнс гэтага сьвята.

Калі казаць пра рэальнасьць, то я перакананы: не пры гэтай уладзе 25 сакавіка стане Днём Незалежнасьці, дзяржаўным, афіцыйным сьвятам. Аднак некалі стане абавязкова, таму што сапраўды ў беларусаў няма больш важнай, больш значнай даты ў пляне менавіта адраджэньня нашай дзяржаўнасьці, чым 25 сакавіка.

Дэпутат Палаты прадстаўнікоў, кандыдат гістарычных навук, дацэнт Валянціна Лявоненка кажа, што ня раз дыскутавала на гэтую тэму са сваімі студэнтамі і ставіцца да такой ідэі адмоўна. Сваю пазыцыю абгрунтавала такім чынам:

Валянціна Лявоненка

Валянціна Лявоненка

«25 сакавіка 1918 году была абвешчана толькі дэклярацыя. Не было дзяржавы з усімі атрыбутамі дзяржаўнасьці: вэртыкальлю ўлады, зводам законаў. Ва ўмовах тагачаснай акупацыі ні пра якую незалежную самастойную дзяржаву гаворка не магла ісьці, таму што той, хто акупаваў тэрыторыю, ніколі ня дасьць магчымасьць народу і абраным ягоным прадстаўнікам вызначаць свой лёс. Таму гэта свайго роду прафанацыя.

Па-другое, чаму я супраць, — тое, што цяпер адбываецца вакол нас, прымушае быць вельмі асьцярожнымі што да падобных прапановаў. Таму што галоўны прынцып — не нашкодзь. Калі пажар разгарэўся каля нашых межаў, усялякае падкідваньне такіх канфрантацыйных прапаноў можа ўсхваляваць грамадзкія настроі. Так што ня зараз. Гэта можна рабіць тады, калі стабільная сытуацыя вакол, калі вельмі дакладныя і ўзважаныя аргумэнты. А калі, па сутнасьці, акрамя штампаў, якія тыражуюцца дзесяцігодзьдзямі, няма чаго прапанаваць, лішні раз узбуджаць грамадзтва і адцягваць яго ўвагу я лічу немэтазгодным».

Палітоляг Яўген Прэйгерман таксама зьвяртае ўвагу, што ідэя ня новая, і ня лічыць яе пэрспэктыўнай:

Яўген Прэйгерман

Яўген Прэйгерман

«Гэта адно з фундамэнтальных пытаньняў, якое разам з пытаньнямі мовы, дзяржаўнымі і нацыянальнымі сымбалямі яшчэ з пачатку 1990-х досыць актыўна абмяркоўваецца, і робяцца спробы высунуць гэта як нейкі палітычны аргумэнт. Я ня думаю, што сёньня гэта асабліва эфэктыўны крок. Прынамсі, яго эфэктыўнасьць і патэнцыял уплыву асабліва ніяк не адрозьніваюцца ад таго патэнцыялу, што былі некалькі гадоў таму. Так што ніякіх перадумоваў дзеля таго, каб гэта неяк паўплывала на ўлады і агулам на грамадзтва, на жаль, сёньня няма. Тут розныя прычыны. Гэта і нейкая сакралізацыя, якая зьвязаная зь Вялікай Айчыннай вайной, гэта частка дзяржаўнай ідэалёгіі, а сёньня гэта яшчэ і частка пэўнага наратыву, які беларускія ўлады намагаюцца прасоўваць нават на зьнешніх франтах, у тым ліку ў дачыненьнях з Расеяй. Так што наўрад ці гэта пэрспэктыўная з палітычнага пункту гледжаньня ідэя».

XS
SM
MD
LG