Лінкі ўнівэрсальнага доступу

logo-print

У народным унівэрсытэце адмовіліся ад факультэту правоў чалавека


Дзень прэзэнтацыі ўнівэрсытэту, сакавік 2015 году

Дзень прэзэнтацыі ўнівэрсытэту, сакавік 2015 году

Кіраўніцтва віцебскага «Народнага сацыяльнага ўнівэрсытэту», створанага беларускай дзяржавай за кошт замежнай грантавай падтрымкі, адмовіла праваабаронцам у стварэньні факультэту правоў чалавека.

Віцебскія праваабаронцы Леанід Сьвецік і Павал Левінаў распавялі Свабодзе, як яны бачылі дзейнасьць такога факультэту, і што стала падставай для адмовы.

Павал Левінаў

Павал Левінаў

«Гады тры таму я трапіў на імпрэзу „Фэстываль нефармальнай адукацыі“, ён праходзіў у Менску. І ў мяне нарадзілася ідэя, што можна было б скласьці курс лекцыяў па прававых ведах і выкладаць яго ў нефармальных асяродках. Гэта самы буйны раён Віцебску, я таксама там жыву, і мы зь Леанідам Сьвецікам вырашылі пайсьці туды са сваёй прапановай», — апавядае Павал Левінаў.

«Народны сацыяльны ўнівэрсытэт» — гэта шэраг гурткоў, курсаў і лекторыяў для дарослых людзей, якія хочуць бясплатна набыць нейкія адмысловыя веды. У Першамайскім раёне ён адкрыўся пасьля таго, як чыноўнікі ўзялі ўдзел у міжнародным праекце «Рэгіён, які вучыцца: адукацыя для ўсіх пакаленьняў», рэалізаванага інстытутам разьвіцьця адукацыі пры фінансавай падтрымцы прадстаўніцтва таварыства Deutscher Volkshochschul-Verband e.V. (ФРГ) у Беларусі.

Для ўнівэрсытэту адрамантавалі памяшканьні Цэнтру сацыяльнага абслугоўваньня насельніцтва Першамайскага раёну Віцебску, закупілі спартовае абсталяваньне, кампутары і новую мэблю. Першыя курсы, сярод якіх былі «Асновы праваслаўя», распачаліся яшчэ ў 2014 годзе, да афіцыйнага адкрыцьця. У цяперашні час на 11 факультэтах навучаюцца больш за 200 чалавек. Тут ёсьць факультэты праваслаўнай і каталіцкай асьветы, факультэт замежных моваў і факультэт псыхалёгіі, ахвотныя могуць асвоіць асновы журналістыкі, атрымаць веды пра турызм і краязнаўства, сучасныя тэхналёгіі, ёсьць факультэт фізычнай актыўнасьці, музычна-тэатральны факультэт, гурткі кройкі і шыцьця, маляваньня.

Леанід Сьвецік

Леанід Сьвецік

«Мы вырашылі, што ў гэтым пераліку якраз-такі і бракуе навучаньня нейкім юрыдычным і прававым аспэктам. Бо ні для кога не сакрэт, што беларусы ў гэтай галіне малапісьменныя. А людзі старэйшага веку, на якіх і арыентаваны „Народны сацыяльны ўнівэрсытэт“, маюць вялікі жыцьцёвы досьвед, ім гэта будзе цікава. І вельмі карысна: бо яны ўжо на пэнсіі і меней залежаць ад дзяржавы, уціску на працы, а таму могуць праявіць большую актыўнасьць як у абароне ўласных правоў, так і ў дапамозе іншым. Са сваёй прапановай мы пайшлі да кіраўніцы цэнтру сацыяльнага абслугоўваньня насельніцтва Першамайскага раёну Тацяны Старынскай», — кажа Леанід Сьвецік.

Ён кажа, што кіраўніца спачатку іх прыняла вельмі добра, пагадзілася з усімі аргумэнтамі і папрасіла скласьці праграму навучаньня. Спадар Сьвецік зрабіў гэта, але раптам здарылася нечаканае: праграму адправілі па пошце, а адказу не атрымалі.

Тацяна Старынская

Тацяна Старынская

Давялося прымяніць прававыя веды на практыцы, працягвае праваабаронца:

«Сытуацыя была няёмкая — парушана заканадаўства аб зваротах грамадзян. Таму давялося паступіць па законе — раз цягам 30 дзён мне нічога не адказалі, а прайшло ўжо два месяцы, я зьвярнуўся са скаргай у пракуратуру. Неўзабаве да мяне дахаты прыйшлі дзьве прадстаўніцы цэнтру. Прасілі прабачэньня, тлумачылі, што страцілі праграму, хоць мой ліст дайшоў і быў зарэгістраваны. Я даслаў праграму паўторна. І цяпер ужо атрымаў адказ ад спадарыні Старынскай. Яна паведаміла, што адправіла праграму на экспэртызу ў Віцебскі дзяржунівэрсытэт і ўпраўленьне юстыцыі Віцебскага аблвыканкаму».

Гэта насьцярожыла праваабаронцаў: няўжо ж пляны заняткаў гуртку па кветкаводзтве або кулінарыі таксама праходзяць экспэртызу і іх зацьвярджаюць на абласным узроўні? А яшчэ Тацяна Старынская папрасіла праваабаронцаў прадставіць дыплёмы пра вышэйшую юрыдычную адукацыю. А паколькі яны такіх ня маюць, то адмовіла ў адкрыцьці факультэту.

Народны сацыяльны ўнівэрсытэт у Віцебску. Дзень прэзэнтацыі ўнівэрсытэту. Віцебск, сакавік 2015 году

Народны сацыяльны ўнівэрсытэт у Віцебску. Дзень прэзэнтацыі ўнівэрсытэту. Віцебск, сакавік 2015 году

Хоць сама ідэя «Народнага сацыяльнага ўнівэрсытэту» зусім ня ў тым, каб арганізоўваць прафэсійнае навучаньне, падкрэсьлівае Павал Левінаў:

«У замежжы такія структуры працуюць абсалютна па іншым прынцыпе, найгалоўнейшы зь іх — гэта абмен досьведам. Гэтага не маглі ня ведаць віцебскія чыноўнікі, якія атрымалі мэтанакіраваную замежную дапамогу. За мяжой людзі проста вучаць адзін аднаго таму, што ўмеюць самі. Вось у мяне, прыкладам, амаль 10-гадовы досьвед праваабарончай дзейнасьці. Я магу навучыць, як напісаць скаргу, патлумачыць, куды зьвярнуцца, калі парушаецца закон або чыесьці правы. Але ў нас зь Леанідам Сьвецікам не было мэты стацца выкладчыкамі або лектарамі. Наша прапанова была выключна ў тым, каб факультэт прававых ведаў быў створаны. А каго туды запрашаць для выкладаньня — гэта ўжо справа арганізатараў».

Абодва праваабаронцы маюць па некалькі сэртыфікатаў пра навучаньне ў гэтай галіне. Павал Левінаў — былы прафэсійны вайсковец, а Леанід Сьвецік — настаўнік. Аднак менавіта профіль адукацыі стаў прычынай, каб адмовіць, кажа ён:

«Мы ж не прасіліся ў выкладчыкі. Наадварот, меркавалі, што выкладаць правы чалавека на новым факультэце будуць прадстаўнікі віцебскіх ВНУ, пракурорскія работнікі, судзьдзі, работнікі міліцыі і органаў юстыцыі. Пра нешта, вядома, маглі б распавесьці і мы — да прыкладу, як зьвяртацца ў КПЧ ААН пра парушэньні правоў. Аднак ці нямецкім адукатарам не ўдалося пераканаць беларускіх прадстаўнікоў улады ў неабходнасьці і важнасьці супрацоўніцтва дзяржавы з праваабаронцамі, ці дырэктар цэнтру Тацьцяна Старынская не захацела зразумець нашу прапанову. Але „крайнімі“ сталіся мы: нібыта нейкія некампэтэнтныя і неадукаваныя грамадзяне захацелі адкрыць факультэт, ня маючы фармальнага права выкладаць адпаведныя дысцыпліны».

Паказаць камэнтары

XS
SM
MD
LG