Лінкі ўнівэрсальнага доступу

Навіны 15 сьнежня 2000 г.


Уладзімер Кулажанка, Менск

(эфір 16 сьнежня)
Эканамічны агляд тыдня прафэсара Ўладзімера Кулажанкі.

Як ні намагаецца афіцыйная прапаганда распавядаць пра рост рэальных даходаў жыхароў краіны — паўсядзённае жыцьцё сьведчыць пра адваротнае. Адбываецца імклівае зьбядненьне народа. Летась у структуры выдаткаў насельнікаў Беларусі 55% складалі выдаткі на харчаваньне. За 11 месяцаў сёлета выдаткі сем'яў на харчаваньне павысіліся яшчэ на 11% і дасягнулі ўзроўню двух трацінаў усіх даходаў.

Гэты паказьнік сьведчыць пра глыбокую беднасьць у краіне, бо ў любой сучаснай дзяржаве з нармальным узроўнем разьвіцьця на харчаваньне йдзе ня болей як 25% сямейных даходаў. Грамадзтва імкліва апускаецца ў галечу. Гаротны стан пераважнае бальшыні людзей асабліва відавочны, калі да сказанага дадаць, што рэзка пагоршылася якасьць харчовых прадуктаў, якія даводзіцца спажываць беларусам. Аб'ём набыцьця цэльна-малочнае прадукцыі скараціўся на 8%, сыроў цьвёрдых — на 17%, мяса й мясных прадуктаў — на 2%, і нават мукі ды крупаў — на 15-17%.

Характэрна, што пры агульным скарачэньні спажываньня алькагольных напояў на 5%, што можна толькі вітаць, рэзка скарацілася спажываньне якасных гатункаў — гарэлкі й лікёра-гарэлачных вырабаў (болей як на 20%). Затое значна вырас попыт на танныя нізкаякасныя напоі — на 26,6%.

Што ж адбылося, чым тлумачацца зьмены ў спажываньні? Тым, што ўлады імкнуцца выдаць намінальны рост заробкавае платы за рэальны, а цэны ўвесь час падвышаюцца. І яны нагэтулькі апярэджваюць рост намінальнае заробкавае платы, што спажыўцы вымушаныя адначасова й скарачаць свой попыт, і пераключаюць яго з дарагіх і якасных тавараў на недарагія і ня вельмі якасныя.

З пачатку года цэны на хлеб і хлеба-булачныя вырабы ўзьняліся ў 2,9 разы, мяса й птушку — 1,8 разы, цукар — 2,1 раза, малочныя прадукты — 1,8 разы, і нават на безалькагольныя напоі — у 2,4 разы.

Пра зьбядненьне народа сьведчаць і зьмены ў попыце на прамысловыя тавары. Дарагія тавары доўгатэрміновага карыстаньня можа дазволіць сабе ўсё меншая колькасьць людзей. Так, продаж тэлевізараў зьменшыўся з пачатку года на 35%, пральных машынаў — на 10%. Скарачаецца набыцьцё лядоўняў. Не пра рост багацьця сьведчыць і тое, што аж на 18% скарацілася набыцьцё мыла й сынтэтычных мыйных парашкоў, бо яны ўвесь час даражэюць.

Адмоўныя зьмены на спажывецкім рынку — трывожны сыгнал. Калі да гэтага дадаць рост напружаньня на рынку працы, у жыльлёвым будаўніцтве, адсутнасьць станоўчых зьменаў у мэдычным абслугоўваньні, становіцца зразумелым, што ў новае тысячагодзьдзе беларускі народ, на жаль, уступае пры татальным зьніжэньні свайго жыцьцёвага ўзроўню.

XS
SM
MD
LG