Лінкі ўнівэрсальнага доступу

Навіны 01 сакавіка 1999 г.


Юрась Карманаў, Менск

«Раздавім фашысцкую гадзіну!» Пад гэтым беларускім лёзунгам часоў Другой сусьветнай вайны сёньня ў Менску ў 11.30 на пляцы Якуба Коласа распачалася акцыя «Не — расейскаму фашызму ў Беларусі».

(Удзельніца акцыі:) «А я руская жанчына. Я выйшла супраць фашызму. Я не хачу, як руская жанчына (я ўжо й Ельцыну ліст напісала), каб мы ўступалі ў саюз з Расеяй. Я хачу жыць тут — на гэтай беларускай зямлі».

Давіць фашысцкую гадзіну выйшла беларуская апазыцыя, што стала своеасаблівай рэакцыяй на раздражненьне, якое выклікаюць найноўшыя праявы фашызму ў Беларусі: пачынаючы ад захапленьня Лукашэнкі гітлераўскай Нямеччынай і завяршаючы нядаўным зьбіцьцём расейскімі фашыстамі ў Менску прадстаўнікоў «Хартыі-97».

Гаворыць Валеры Костка, сябар Беларускага Гельсынскага Камітэту:

(Костка:) «РНЕўцы разгульваюць па плошчы Перамогі, дзе стаіць помнік змагарам за нашую незалежнасьць ад фашызму. Лукашэнка ўсхваляе Гітлера ў той час калі Беларусь кожнага трэцяга паклала ў барацьбе за тое, каб быць вольнай ад фашызму. Тое, што адбываецца цяпер у Беларусі, гэта — д'ябальская антылёгіка.»

«Хартыя» разам з праваабарончым цэнтрам «Вясна-96» і Беларускім Гельсынскім Камітэтам ініцыявалі сёньняшнюю маніфэстацыю. У ёй бяруць удзел прадстаўнікі ўсіх дэмакратычных партыяў і рухаў Беларусі, свабодных прафсаюзаў і Вярхоўнага Савету.

Гаворыць Сямён Шарэцкі, старшыня ВС Беларусі XIII скліканьня:

(Шарэцкі:) «Я ўжо акрэсьліваў і пісаў аб тым, што калі я раней гаварыў, што ў нас запахла фашызмам, то сёньня фашызм у нас на вуліцах. Сёньняшні мітынг таму сьведчаньне — людзі выйшлі для таго каб весьці барацьбу з гэтай сапраўды фашысцкай гадзінай.»

Шэсьце распачалося з таго, што маніфэстанты выйшлі на праежджую частку праспэкта Скарыны. Рашэньнем Менгарвыканкаму праход дазволены толькі па ходніках праспэкту. Пад ногі маніфэстантам кідаецца фашысцкая свастыка.

(Чуваць скандаваньні:) «Далоў фашызм! Далоў фашызм!»

Гаворыць Любоў Лунёва, праваабаронца:

(Лунёва:) «Я думаю, што паколькі шэсьце зрабілася несанкцыянаваным, сёньня будзе шмат працы для праваабаронцаў».

(Чуваць скандаваньні:) «Далоў фашызм! Далоў фашызм!»

На Круглай плошчы арганізатары сёньняшняй маніфэстацыі ўскладаюць бел-чырвона-белыя кветкі да помніка Перамогі.

Удзельнікі мітынгу, які распачаўся ля Опэрнага тэатру, не шкадавалі эпітэтаў і мэтафараў адносна афіцыйнага кіраўніцтва Беларусі. Слова «фашызм» усе выступоўцы імкнуліся зарымаваць са словам «лукашызм». І сябра аргкамітэту «Хартыі-97» Зьміцер Бандарэнка, і Валеры Костка ад Гельсынскага Камітэту, і сябра ЦэнтарВыбарКаму Барыс Гюнтэр і іншыя казалі пра магчымасьць зьмяніць сытуацыю праз сёлетнія прэзыдэнцкія выбары. Выканаўца абавязкаў старшыні Беларускага Народнага Фронту Лявон Баршчэўскі паведаміў, што ўжо сфармаваная ініцыятыўная група для вылучэньня Зянона Пазьняка ў прэзыдэнты.

(Баршчэўскі:) «Мы павінны выбіраць нашага дэмакратычнага прэзыдэнта, мець нашыя ворганы законнай беларускай улады. Запрашаю запісвацца ў ініцыятыўныя групы ў справе выбараў прэзыдэнта Рэспублікі Беларусі. Ініцыятыўная група ў падтрымку сп. Пазьняка працуе па адрасу вул. Варвашэні 8».

Мітынг закончыўся прыняцьцём рэзалюцыі антыфашыстоўскага зьместу, а арганізатары акцыі спсп. Бандарэнка, Костка і Бяляцкі атрымалі позвы зьявіцца ў райаддзелы міліцыі. Затрыманьні ўдзельнікаў маніфэстацыі пачаліся адразу пасьля яе завяршэньня. На гэты момант вядомыя прозьвішчы двух затрыманых сяброў койданаўскай рады БНФ — Васіль Бажковіч і Ўладзімер Руснак. Пакуль ня высьветленымі застаюцца прозьвішчы яшчэ двух затрыманых сяброў Аб'яднанай Грамадзянскай Партыі. Як паведамілі нашаму радыё ў штаб-кватэры «Хартыі-97», гвалтоўна на вуліцы быў затрыманы Зьміцер Бандарэнка, якога зараз даставілі ў Савецкі РАЎС Менску. Некалькі сяброў БНФ пазьбегнулі гвалтоўнага затрыманьня схаваўшыся ў прадстаўніцтве АБСЭ ў Менску. Валерыя Костку два чалавекі ў цывільным безвынікова спрабавалі затрымаць проста ў будынку, дзе сёньня Беларускі Гельсынскі Камітэт ладзіць міжнародную канфэрэнцыю аб судовай рэформе. Застаецца незразумелым, як афіцыйныя ўлады будуць тлумачыць гвалт над удзельнікамі антыфашыстоўскае акцыі.

XS
SM
MD
LG