Лінкі ўнівэрсальнага доступу

Выбары, на якіх прайгралі ўсе


Віктар Івашкевіч, Рыгор Кастусёў, Сяргей Калякін, Аляксандар Мілінкевіч, Аляксей Янукевіч, Міхась Пашкевіч, Анатоль Лябедзька.

Віктар Івашкевіч, Рыгор Кастусёў, Сяргей Калякін, Аляксандар Мілінкевіч, Аляксей Янукевіч, Міхась Пашкевіч, Анатоль Лябедзька.

У гадавіну правядзеньня прэзыдэнцкіх выбараў у Менску, у офісе партыі БНФ прайшоў круглы стол «Год пасьля Плошчы: палітычныя ацэнкі ўдзельнікаў». Дыскусію правялі прадстаўнікі шасьці дэмакратычных партыяў і рухаў — удзельнікаў перадвыбарчага пагадненьня.

Лідэр «Руху за Свабоду» Аляксандар Мілінкевіч у цэлым ахарактарызаваў кампанію 2010 года як трагічную. Хаця адзначыў, што былі і пэўныя пазытывы:

«Самае галоўнае ў палітыцы — вынік. А што мы маем у выніку? Што народ прайграў — маем менш шанцаў на эўрапейскую інтэграцыю, на цывілізаванае жыцьцё. Улада прайграла. Апазыцыя прайграла. Масква на 90% выйграла».

Усе ўдзельнікі дыскусіі адзначалі, што сама перадвыбарчая кампанія, калі на палітычную арэну выйшлі 9 дэмакратычных кандыдатаў, праходзіла даволі цікава і жвава, яна разварушыла грамадзтва. Але падзеі 19 сьнежня, асабліва брутальны разгон мірнай дэманстрацыі і наступствы перакрэсьлілі ўсё пазытыўнае.

Старшыня Аб’яднанай грамадзянскай партыі Анатоль Лябедзька:

«Што датычыць падзеяў пасьля кампаніі — гэта была ня проста параза, гэта быў наш правал. Ну і тое, што было пасьля 19-га — гэта быў разгром, маральны, псыхалягічны, палітычны. Хаця, калі пакласьці ўсё на шалі вагаў, то можна знайсьці і плюсы, і мінусы».

Сяргей Калякін і Аляксандар Мілінкевіч

Сяргей Калякін і Аляксандар Мілінкевіч

Старшыня партыі «Справядлівы сьвет» Сяргей Калякін:

«На жаль, сілавы разгром з боку ўлады ў многім пахаваў і тыя дасягненьні дэмакратычных кандыдатаў падчас выбараў. Пасьля 19 сьнежня пераможцаў няма. У кампаніі 2010 года не перамагла ні ўлада — і гэта галоўнае — ні ўлада, ні апазыцыя».
Ці быў усё ж такі сцэнар Плошчы? Лідэр партыі БХД, экс-кандыдат Віталь Рымашэўскі распавёў, што ягоныя паплечнікі прапанавалі прыняць плян Плошчы, але безвынікова:

«Асноўны аргумэнт быў такі: калі мы яго прымем, то пра яго даведаюцца ўлады, і таму ніякіх плянаў прымаць ня трэба. І зрэшты, мы дамовіліся, што туды прыйдзем і пра ўсе дзеяньні будзем дамаўляцца супольна. Мы ведалі, за што мы несьлі адказнасьць: за дастаўку людзей да плошчы — мы зьбіраліся асобна каля чыгуначнага вакзалу, мы сфармавалі невялікую, але ўсё ж такі групу аховы парадку, мы не абвяшчалі свайго асабістага пляну, ведаючы, што гэта можа выклікаць нэгатыўную рэакцыю з боку іншых штабоў. І тады можа зьявіцца два, тры чатыры пляны».

Старшыня Аб’яднанай грамадзянскай партыі Анатоль Лябедзька:

«Я асабіста ня ведаў плянаў іншых. І за тое, што ня ведаў, адседзеў амаль 4 месяцы. Каб я ведаў, відаць, я сядзеў бы да сёньняшняга дня. Гэта ня гумар. Пра гэта ведала КДБ — вельмі добра было проінфармавана, значна лепш, чым партнэры па кааліцыі.

Былы кандыдат у прэзыдэнты Рыгор Кастусёў:

«Я плянаў іншых ня ведаў, як і Лябедзька. Але была дамоўленасьць нейкім чынам камунікаваць на плошчы. Адкажу так: на жаль, ня ўсе дамоўленасьці, якія былі ўзгодненыя, былі вытрыманымі на плошчы».

Міхал Пашкевіч

Міхал Пашкевіч

Кампанію «Гавары праўду!» прадстаўляў на круглым стале Міхаіл Пашкевіч — лідэры былі занятыя на іншых мерапрыемствах. Ён сьцьвярджае, што плян быў:

«Плошчу мусіў распачаць трэці канцэрт, які быў падчас кампаніі на плошчы Свабоды і каля чыгуначнага вакзалу. Гэта быў лягічны працяг падвойных выступаў Някляева і Саньнікава. Гэта тое, што мусіла адбыцца. Наконт іншых плянаў — мы ўсе разумеем, што здарылася на вуліцы Калектарнай. І тое, што не даехала гукаўзмацняльная апаратура, гэта ўжо мала што вырашала».

Прадстаўнік «Эўрапейскай Беларусі» Віктар Івашкевіч таксама сьцьвярджае:

«Плян быў. Пазыцыя іншых была вядомая. І мы плянавалі з улікам веданьня пазыцый другіх. Не было ясна ў дэталях пляну ўлады. Шчыра кажучы, у чым была памылка — рыхтаваліся адседзець, можа, паўгода, а прыходзіцца больш».
Шчыра кажучы, у чым была памылка — рыхтаваліся адседзець, можа, паўгода, а прыходзіцца больш.

На круглы стол прыйшло даволі шмат журналістаў, прадстаўнікоў грамадзкіх арганізацый. І дзьве актывісткі, якія пацярпелі падчас разгону, а потым арганізавалі акцыю салідарнасьці і арганізавалі збор дапамогі, задалі пытаньне: ці сорамна лідэрам апазыцыі за тое, што здарылася на плошчы?

Віталь Рымашэўскі: «Маральную адказнасьць нясу я пэрсанальна. Юрыдычную адказнасьць павінны несьці ўлады, якія зьдзяйсьнялі злачынствы, зьбівалі людзей. А маральную — я, таму што як адзін з кандыдатаў не адбыўся як кандыдат у прэзыдэнты, як палітык.

Аляксандар Мілінкевіч: «Я лічу, што мы ўсе нясем адказнасьць, і тыя, хто арганізоўваў плошчу — дарэчы, я таксама, калі выступаў побач з Кастусёвым, гаварыў, што бяз плошчы не перамагаюць дыктатуру. Мне сорамна, таму што я — частка апазыцыі і ўплываю таксама на яе рашэньні, што не было адзінага кандыдата. І мая віна ў гэтым ёсьць. Мне сорамна, што было 9 стратэгій на плошчы. І мне сорамна, што мы не змаглі».

І яшчэ адно агульнае меркаваньне выказалі лідэры: вынікі выбараў 2010 года падводзіць заўчасна, пакуль не вызваленыя ўсе палітзьняволеныя.

Паказаць камэнтары

XS
SM
MD
LG