Лінкі ўнівэрсальнага доступу

logo-print

Сёньня на мэмарыяле Яма ў Менску зьбяруцца сотні людзей, каб ушанаваць памяць ахвяраў менскага гета.


Сярод іх будуць дыпляматы, прадстаўнікі габрэйскіх арганізацый Беларусі, Ізраіля, ЗША ды іншых краінаў, а таксама кіраўніцтва Беларусі.

Мерапрыемствы, прысьвечаныя 65-годдзю зьнішчэньня менскага гета, пачынаюцца сёньня і будуць працягвацца тры дні. А 12 гадзіне адбудзецца жалобная цырымонія з удзелам афіцыйных асобаў.

Менскае гета было адным з самых буйных у тагачаснай Эўропе. На акупаванай тэрыторыі СССР яно было другім па колькасьці вязьняў пасьля Львоўскага гета, у якім было 136 000 чалавек. На некалькіх менскіх вуліцах, якія фашысты абкружылі калючым дротам, спачатку было 80 тысяч, а потым больш за 100 тысяч вязьняў.

Гісторыкі налічылі ў Менску тры гета. Першае, самае вялікае, ад жніўня 1941 году да 21-23 кастрычніка 1943. У яго ўваходзілі 39 вуліц і завулкаў каля Юбілейнай плошчы.

Другое гета было каля завода імя Молатава (пазьней імя Леніна). Яно існавала да канца чэрвеня 1944 году. Трэцяе – “зондэргета” (частка гета на вуліцы Сухой). Тут былі тысячы габрэяў, якіх прывезьлі з сямі краінаў Заходняй, Цэнтральнай і Ўсходняй Эўропы. “Зондэргета” праіснавала ад лістапада 1941 да верасьня 1943 году.

На мэмарыял Яма сёньня прыйдуць выжыўшыя вязьні менскага гета і распавядуць свае гісторыі.

“Будуць вязьні гета. Ім вельмі шмат гадоў. Але ж многія зь іх жадалі прыехаць у Менск на гэтыя дні. Таксама будуць кіраўнікі буйных габрэйскіх арганізацый – прэзыдэнт Міжнароднага габрэйскага кангрэсу, прэзыдэнт Эўрапейскага кангрэсу, прэзыдэнт Эўраазіяцкага кангрэсу. Гэтыя людзі ніколі не былі ў Беларусі”, - гаворыць Іна Герасімава, дырэктарка музэю гісторыі і культуры габрэяў Беларусі, сябра аргкамітэту ў падрыхтоўцы ўрачыстых мерапрыемстваў 21-23 кастрычніка..

Ушанаваць памяць вязьняў менскага гета прыйдуць ня толькі габрэі. Гаворыць актывістка незарэгістраванай арганізацыі “Малады фронт” Наста Палажанка:

Наста Палажанка
“Мы будзем там, каб ушанаваць памяць тых, хто там загінуў, Безумоўна, мы памятаем пра тую трагедыю і менавіта моладзь сваёй прысутнасьцю выкажа тое, што мы памятаем і ведаем зь якой адказнасьцю мусім будаваць сваю будучыню”.


Сустаршыня аргкамітэту дзеля стварэньня Беларускай хрысьціянскай дэмакратыі Павал Севярынец лічыць, што, наагул, тэма беларускіх габрэяў патрабуе больш пільнай увагі.

Павал Севярынец
“Тры прэзыдэнта і шэсьць прэм’ер-міністраў Ізраілю, заснавальнікі сіанізму і шмат хто з Беларусі. Гэтай тэме, увогуле, не надаецца нічога. У любой нармальнай краіне ўжо б даўно некалькі інстытутаў займалася б гэтым.

Там, дзе будзе адзначацца 65 гадоў зьнішчэньня менскага гета, месца часта апаганьваецца нацыстамі і вінаватых звычайна не знаходзяць. На мой погляд, увагу дзяржавы нельга назваць належнай і, тым больш, празьмернай”.

Цягам трох дзён адбудуцца выставы і адкрыцьцё памятных знакаў на месцах масавых расстрэлаў габрэяў.

Паказаць камэнтары

XS
SM
MD
LG